Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα
ΣΥΝΘΕΣΗ
ΟΜΑΔΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ - ΕΡΕΥΝΩΝ
ΤΟΥ ΣΕΕΘΑ
Για τη Μελέτη
«Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και
τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
Συντονιστής Μελέτης
Αντιστράτηγος ε.α. Λιάκουρης Γεώργιος
Μελετητές- Ερευνητές
Αντιστράτηγος ε.α. Ρόκας Μελέτιος
Υποστράτηγος ε.α. Ψιμάδας Παναγιώτης
Επιμελητής Ύλης- Γραμματέας
τ. Διευθυντής Υ.Π.Α. Δαβάκης Δικαίος
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
Για τη Μελέτη
«Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ
και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
1. ΓΕΝΙΚΑ
α. Εισαγωγή σελ. 3
β. Σκοπός σελ. 4
2. ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ σελ. 4
3. ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ σελ. 4
4. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΜΕΛΕΤΗΣ σελ. 4-13
5. ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ
α. Υφισταμένη Κατάσταση
(Παράρτημα Α’ ) σελ. 14-23
β. Υπηρεσιακά Δεδομένα
(Παράρτημα Β΄) σελ. 24-46
γ. Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από
άλλες χώρες (Παράρτημα Γ’ ) σελ. 47-52
δ. Πιθανoί τομείς αξιοποιήσεως
ε.α. Αξιωματικών από τις ΕΔ και
τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα
(Παράρτημα Δ’ ) σελ. 53-63
6. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ε’
Συγκεντρωτική Καταχώριση- σελ. 64-67
Μερικών Συμπερασμάτων
7. ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Όπως στο Παράρτημα ΣΤ’
8. ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Όπως το Παράρτημα Ζ’
«ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΣΤΡΑΤΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΔ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΥΡΥΤΕΡΟ ΔΗΜΟΣΙΟ ΤΟΜΕΑ»
1. ΓΕΝΙΚΑ
α. Εισαγωγή
Το θέμα αξιοποίησης των αποστράτων Αξιωματικών, επ’ ωφελεία της κοινωνίας, ασφαλώς δεν είναι νέο, πλην τελευταία συζητείται και προβάλλεται εντονότερα.
Εκτιμάται ότι, κατ’ αρχήν, ο υπόψη προβληματισμός αναδεικνύεται:
¨ Από την αίσθηση που έχουν οι ίδιοι οι Αξιωματικοί (κυρίως οι εν αποστρατεία) ότι δεν είναι δυνατόν άτομα που ανάλωσαν 30-40 έτη σε θέσεις προσφοράς , με τεράστιες εμπειρίες, για τις οποίες επενδύθηκαν σημαντικά κεφάλαια των φορολογουμένων, ξαφνικά να μεταπίπτουν σε ανενεργό κατάσταση. Παρά του ότι διάγουν μία δεκαετία αυξημένων παραγωγικών δυνατοτήτων
¨ .Ενδεχομένως από κοινωνικά και οικονομικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αποστρατευόμενοι Αξιωματικοί, συνεπεία κυρίως της πρόωρης και παρά την θέληση τους συνταξιοδότησης (αποστρατεία), σε σχέση με άλλους κλάδους υπαλλήλων.
¨ Από το γεγονός ότι η πατρίδα μας έχει ανάγκη αυξημένων ρυθμών προόδου, που απαιτούν την πλήρη εκμετάλλευση του διατιθέμενου ανθρώπινου εξειδικευμένου δυναμικού, ιδίως ομάδων αυξημένων δυνατοτήτων.
¨ Από την ανάγκη αντιμετώπισης σύνθετων κοινωνικών προβλημάτων, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι οι πολίτες της κοινωνίας μας εμπιστεύονται σε σημαντικό βαθμό το σώμα των Ελλήνων Αξιωματικών, όπως αυτό αποτυπώνεται σε πλήθος διεξαχθεισών δημοσκοπήσεων.
¨ Από την διαπιστωμένη ανάγκη αυξήσεως του ποσοστού επανδρώσεως, σε στελέχη των επιχειρησιακών Σχηματισμών και Επιτελείων των κλάδων των Ενόπλων Δυνάμεων(ΕΔ). Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με απαλλαγή των εν ενεργεία στελεχών από μη καθαρά επιχειρησιακές υποχρεώσεις δι’ εκμεταλλεύσεως των αποστράτων συναδέλφων τους. Επίσης δια της μη πρόωρης αποστρατείας σημαντικού αριθμού στελεχών, άνευ βεβαίως παρακώλυσης της εξελίξεως της επετηρίδας.
¨ Από την πολιτική και πρακτική διαχείρισης του δυναμικού των αποστράτων που εφαρμόζουν συμμαχικές χώρες.
¨ Από τις διευρυνόμενες ανάγκες σε έμπειρο στρατιωτικό προσωπικό, συνεπεία των διεθνών εξελίξεων και συμμαχικών υποχρεώσεων της χώρας σε συνδυασμό με την εξαγγελθείσα και πραγματοποιούμενη μείζονα αναδιοργάνωση των Ενόπλων Δυνάμεων, που προβλέπει σημαντική μείωση των στρατιωτικών δυνάμεων.
Οι υπόψη άτυποι προβληματισμοί και συζητήσεις έχουν αναδειχθεί σε ημερίδες, δημοσιεύσεις και άλλες εκδηλώσεις(ημερίδα Ενώσεως Αποστράτων Αξιωματικών Στρατού(ΕΑΑΣ) στο Πολεμικό Μουσείο (7/3/2001), δημοσιεύσεις στο εκδιδόμενο από τον Σύνδεσμο Επιτελών Εθνικής Άμυνας (ΣΕΕΘΑ)περιοδικό «Εθνικές Επάλξεις») και άλλα.
β. Σκοπός
Ο προσδιορισμός της σκοπιμότητας και δυνατότητας περαιτέρω αξιοποίησης αποστράτων Αξιωματικών από τις `Ενοπλες Δυνάμεις και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, ο καθορισμός των αντιστοίχων τομέων αξιοποιήσεως, η προκύπτουσα αμοιβαία ωφέλεια και η υποβολή σχετικών προτάσεων.
ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ
α. Το ισχύον νομικό καθεστώς που φορά στην ιεραρχία, προαγωγές και την κατάσταση των Αξιωματικών, δεν αναμένεται να τροποποιηθεί σημαντικά.
β. Η πολιτική σε ότι αφορά τους ρυθμούς αποστρατειών εκτιμάται ότι δεν θα διαφοροποιηθεί ριζικά.
γ. ο όρος «αξιοποίηση αποστράτων Αξιωματικών» δεν σημαίνει απαραίτητα, επαγγελματική αποκατάσταση ή δημιουργία δευτέρας σταδιοδρομίας, αλλά λαμβάνεται υπό την έννοια της προσφοράς υπηρεσίας, με κάποιας μορφής σχέση εργασίας.
3. ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ
α. Υφισταμένη Κατάσταση
β. Υπηρεσιακά δεδομένα
γ. Αξιοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών από άλλες χώρες.
δ. Πιθανοί Τομείς Αξιοποιήσεως των εν αποστρατεία Αξιωματικών από τις `Ένοπλες Δυνάμεις και τον ευρύτερο δημόσιο Τομέα.
ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΜΕΛΕΤΗΣ
Κατωτέρω παρατίθεται μία συνοπτική μεν, αλλά ουσιαστική (κύρια σημεία) ανάλυση των προαναφερθέντων παραγόντων και τα εξ’ εκάστου παράγοντα εξαχθέντα μερικά συμπεράσματα.
α. Υφισταμένη Κατάσταση (Παράρτημα Α’)
Γίνεται αναλυτική περιγραφή των ισχυόντων σήμερα από απόψεως τρόπου αποστρατείας των Αξιωματικών, των συνεπειών και των προβλημάτων που αυτή δημιουργεί και προκαλεί. Επίσης γίνεται ανάλυση της όποιας αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών από την Ελληνική κοινωνία, στο σύνολό της, αλλά και στα επί μέρους υποσύνολα, όπως π.χ. οι Ένοπλες Δυνάμεις, ο ευρύτερος Δημόσιος τομέας και άλλοι. Ακολούθως καταγράφονται οι προσπάθειες που οι ίδιοι οι ε.α. Αξιωματικοί καταβάλλουν για να δραστηριοποιηθούν.
β. Υπηρεσιακά Δεδομένα (Παράρτημα Β’ )
Προηγείται σύντομη ιστορική αναδρομή, αναλύονται τα διάφορα υπηρεσιακά δεδομένα και στοιχεία, τα οποία επηρεάζουν και διαμορφώνουν το πρόβλημα της μελέτης, αλλά ενδεχομένως μπορούν να συμβάλλουν στη λύση του.
Συγκεκριμένα αναλύονται το θεσμικό πλαίσιο των μορφών αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών από το ΥΠΕΘΑ και τα ΓΕ και αναλύονται τα αριθμητικά και ποιοτικά στοιχεία κάθε ισχύοντος θεσμού.
Ακολούθως γίνεται διάκριση των διαφόρων κατηγοριών ε.α. Αξιωματικών που υφίστανται σήμερα και προσδιορίζεται το πεδίο εφαρμογής της μελέτης.
Επίσης γίνεται σύντομη αναφορά-ανάλυση του ισχύοντος στη χώρα μας νομικού πλαισίου για την εξέλιξη- αποστρατεία των αξιωματικών και παρατίθενται στατιστικά και άλλα στοιχεία.
Τέλος γίνεται αναφορά-ανάλυση των παραπέρα δυνατοτήτων αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών βάσει του ισχύοντος νομικού πλαισίου, στα πλαίσια κυρίως του ΥΠΕΘΑ.
γ. Αξιοποίηση εν Αποστρατεία Αξιωματικών από Άλλες Χώρες. (Παράρτημα Γ΄)
Γίνεται ανάλυση των στοιχείων, τα οποία ελήφθησαν από τους μελετητές από άλλες χώρες και συγκεκριμένα αφορούν στις `Ένοπλες Δυνάμεις των ΗΠΑ, Γερμανίας, Γαλλίας, Ισπανίας και Ιταλίας. Επίσης έχουν αντληθεί στοιχεία από δημοσιεύματα, κυρίως της εφημερίδας «Εθνική Ηχώ» της ΕΑΑΣ, αλλά και από το διαδίκτυο. Τα στοιχεία αφορούν στο εάν και κατά πόσο οι ε.α. Αξιωματικοί αξιοποιούνται και κατά ποίον τρόπον γίνεται αυτό. Επίσης πως οι χώρες αυτές αντιμετωπίζουν το πρόβλημα τυχόν πρόωρης απομακρύνσεως αξιωματικών από την ενέργεια.
δ. Πιθανοί Τομείς Αξιοποιήσεως των εν Αποστρατεία Αξιωματικών από τις `Ένοπλες Δυνάμεις και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. (Παράρτημα Δ’)
Αναλύεται αρχικά ο ρόλος των εν ενεργεία Αξιωματικών, για να καταστεί δυνατόν να διερευνηθεί-προσδιορισθεί εάν και κατά πόσον υφίστανται δυνατότητες αναλόγου για τους των ε.α. Αξιωματικούς.
Στη συνέχεια γίνεται ανάλυση της προσωπικότητας προσόντων, ικανοτήτων, επιπέδου μορφώσεως των εν ενεργεία Αξιωματικών, διότι θεωρείται ότι η προσωπικότητα, οι γνώσεις και η εμπειρία παραμένουν με την μετάπτωση των Αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας.
Στη συνέχεια γίνεται διερεύνηση - προσδιορισμός των τομέων\ ρόλων \μεθόδων αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών στις περιοχές του ΥΠΕΘΑ-ΓΕ. και στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα.
Οι επι μέρους Διαπιστώσεις και τα Μερικά Συμπεράσματα καταχωρούνται, κατά παράγοντα και προς διευκόλυνσή σας συγκεντρωτικά στο Παράρτημα Ε΄.
ε. Γενικά Συμπεράσματα
Από την προηγηθείσα - κατά παράγοντα- ανάλυση και τις εξ’ αυτής επί μέρους «διαπιστώσεις – συμπεράσματα» συνάγονται, συνδυαστικά και συναφή προς το υπό μελέτη θέμα, τα ακόλουθα:
α. Το θέμα του ρόλου των αποστράτων Αξιωματικών στην κοινωνία και της αξιοποιήσεως αυτών προκύπτει από την εποχή της εμφανίσεως των επαγγελματιών Αξιωματικών.
β. Ιστορικά η αξιοποίηση των αποστράτων Αξιωματικών κατά το παρελθόν ήταν ποιοτικά αναβαθμισμένη σε σχέση με το παρόν, πλην περιορισμένη και περιστασιακή. Κατά το παρελθόν η κοινωνία τους περιέβαλε πάντοτε με εκτίμηση και εμπιστοσύνη. Σήμερα η πολιτεία δια του ΥΕΘΑ και των Γεν. Επιτελείων προβαίνει μεν σε συστηματική, πλην πολύ περιορισμένη αξιοποίηση αυτών.
γ. Ο μέχρι τώρα όμως ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών στην κοινωνία, στο σύνολό της, είναι λίαν περιορισμένος και απρογραμμάτιστος και είναι αποτέλεσμα της ιδιωτικής\ προσωπικής πρωτοβουλίας του κάθε Αξιωματικού. Η κοινωνία, υπό την ευρεία έννοια, φαίνεται να αγνοεί, ή θέλει να αγνοεί τις ικανότητες και εμπειρίες των εν αποστρατεία Αξιωματικών.
δ. Τουναντίον στις μικρές κοινωνίες, που οι Αξιωματικοί έχουν ευκαιρίες να προβάλουν τα προσόντα και τις ικανότητές τους, η ανάδειξη και η καταξίωση και ως εκ τούτου η ανάθεση ρόλων και η αξιοποίηση γενικότερα ακολουθεί ως φυσική συνέπεια.
ε. Σήμερα το θέμα της αξιοποιήσεως των ε.α. Αξιωματικών, όπως προκύπτει από την ανάλυση τίθεται υπό τις ακόλουθες μορφές :
(1) Ως υποχρέωση και δυνατότητα ενεργοποίησης από την Πολιτεία ιδιαίτερα τις ίδιες τις ΕΔ, μιας υψηλών προδιαγραφών, εξ απόψεως γνώσεων, πείρας και ικανοτήτων, σχολάζουσας ομάδος στελεχών, όπως είναι αυτή των εν αποστρατεία αξιωματικών, προς επίτευξη υψηλών ρυθμών ανάπτυξης και αντιμετώπισης σημαντικών προβλημάτων.
(2) Απαίτησης των ιδίων των αποστράτων Αξιωματικών λόγω της πρόωρης, άνευ της θελήσεώς των και ουχί εξ υπαιτιότητός των αποστρατείας και των εξ αυτής συνεπειών.
(3) Οφειλόμενης μέριμνας της Στρατιωτικής Υπηρεσίας προς τα πρώην αλλά και νυν στελέχη αυτής.
στ. Η μελέτη επικεντρώθηκε κυρίως στην κατηγορία των αποστράτων Αξιωματικών προελεύσεως ΑΣΕΙ – ΑΕΙ οι οποίοι αποστρατεύθηκαν :
(1) Απροσδόκητα και άνευ της θελήσεώς τους.
(2) Πρόωρα κατά 1-6 έτη προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένων για το βαθμό τους, ορίου ηλικίας και σε σημαντικό ποσοστό προ της συμπληρώσεως πλήρων συντάξιμων ετών υπηρεσίας.
(3) Σε ηλικία μεταξύ 52-59 ετών, κατά την οποία έχει κορυφωθεί η σύζευξη της γνώσεως και της πείρας και που κατά τους ειδικούς περί την επιστήμη της Διοικητικής (Management) είναι η περισσότερο παραγωγική.
(4) Με πρόωρη σημαντική μείωση των αποδοχών τους της τάξεως του 30-35% δημιουργώντας σημαντικά ηθικά, οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα.
(5) Όχι από υπαιτιότητά τους ή ελλείψει προσόντων και ικανοτήτων, αλλά εξ αιτίας, σχεδόν αποκλειστικά, των ακολούθων υπηρεσιακών δεδομένων:
(α) Της πυραμοειδούς δομής των Ενόπλων Δυνάμεων και της ιεραρχίας των βαθμών, που απαιτεί μεγάλο αριθμό κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών και σημαντικά μικρό αριθμό ανωτάτων.
(β) Της προσαρμογής των προβλεπόμενων Νομοθετημένων Οργανικών θέσεων στην ως άνω αρχή της πυραμοειδούς δομής.
(γ) Της σχεδιασθείσας μέσης ετήσιας παραγωγής Αξιωματικών, η οποία φαίνεται να ικανοποιεί μόνο το σκέλος των αυξημένων αναγκών σε κατώτερους και ανώτερους βαθμούς.
(δ) Στην όλη φιλοσοφία του τρόπου εφαρμογής συστήματος, που απορρέει από το ισχύον νομικό καθεστώς (Ν 2439/96), η οποία ικανοποιεί κυρίως τις υπηρεσιακές ανάγκες παραβλέποντας, «εν πολλοίς» τον ανθρώπινο παράγοντα.
ζ. Οι απόστρατοι Αξιωματικοί διαθέτουν ανάλογα των ε.ε. συναδέλφων των προσόντα όπως :
(1) Πειθαρχικότητα, ανησυχία, εγρήγορση, υπευθυνότητα, προσαρμοστικότητα, ικανότητα προγραμματισμού, σχεδιάσεως, οργανώσεως και εκτελέσεως συνθέτων αποστολών και εργασιών.
(2) Ικανότητα χειρισμού κρίσεων, λήψεως ταχέων και ορθών αποφάσεων.
(3) Πείρα στο χειρισμό προσωπικού
(4) Ευρύτατη μόρφωση (πίνακας 10)
(5) Άμεση γνώση των γεωγραφικών, οικονομικών και κοινωνικών δεδομένων ολοκλήρου της επικράτειας.
(6) Εμπειρίες λειτουργίας διεθνών οργανισμών και συμμαχικών επιτελείων, από την εκεί υπηρεσία τους.
η. Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών, ακόμη και στις ίδιες τις ΕΔ και το ΥΠΕΘΑ δεν είναι εκείνη που θα μπορούσε και έπρεπε να είναι, απέχει δε πολύ από ότι συμβαίνει σε άλλες χώρες. Περισσότερο απογοητευτική είναι η κατάσταση στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. Συγκεκριμένα:
(1) Στο ΥΠΕΘΑ και τα Γενικά Επιτελεία για κάλυψη ειδικών αναγκών και θέσεων μη προβλεπομένων από τους οικείους ΠΟΥ χρησιμοποιείται η μέθοδος της ανακλήσεως εν αποστρατεία Αξιωματικών στην ενέργεια. Μέθοδος, η οποία υποδηλώνει ότι υπάρχουν πράγματι ανάγκες, οι οποίες πρέπει με κάποιο τρόπο να καλυφθούν. Η μέθοδος αυτή δεν θεωρείται και η επιτυχέστερη, διότι παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα, που αναλύονται στο Παράρτημα Α! της παρούσης.
(2) Η αξιοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών από το ΥΕΘΑ και τα ΓΕ στις υπό κρατικό έλεγχο Πολεμικές Βιομηχανίες, τόσο στη διοίκηση, όσο και στη διαδικασία παρακολουθήσεως των ισχυουσών συμβάσεων, ως και στον έλεγχο ποιότητας, δεν είναι αυτή που θα μπορούσε και επιβάλλεται για πολλούς λόγους να είναι.
(3) Η αξιοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών ως καθηγητών σε διάφορες στρατιωτικές σχολές, ΑΣΕΙ κυρίως, θεωρείται πολύ επιτυχημένος θεσμός. Ο θεσμός όμως αυτός πάσχει ως προς το εύρος εφαρμογής, που είναι πολύ μικρό, και ως προς την αποζημίωση που είναι απαξιωτική, μειώνει το κύρος των Αξιωματικών\καθηγητών, αλλά και των ΑΣΕΙ, συγχρόνως όμως μειώνει και την προσέλευση με δυσχέρειες στην επιλογή των αρίστων. Απαιτείται επέκταση του θεσμού και σε άλλους τομείς της εκπαιδευτικής δραστηριότητας των ΕΔ, όπως σχολές εξειδικεύσεως- εφαρμογής ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ κ.α και σημαντική βελτίωσή του, στη διαδικασία επιλογής, στην αποζημίωση, τον τρόπο και μορφή προσλήψεως. Σημαντική πρόοδος θα επιτελείτο εάν οι ε.α. Αξιωματικοί-καθηγητές των ΑΣΕΙ εντάσσοντο στο Ερευνητικό Διδακτικό Προσωπικό(ΔΕΠ).
θ. Σε συμμαχικές χώρες υπάρχει άμεση ή έμεση αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τις `Ένοπλες Δυνάμεις(ΕΔ) και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. Ως ενδεικτικές, αλλά όχι μοναδικές, περιπτώσεις αναφέρονται:
(1) Στις ΗΠΑ, πολλά από τα στελέχη, αμέσως μετά από την αποστρατεία προσλαμβάνονται με σύμβαση έργου και παραμένουν ως υπάλληλοι, στην αυτή θέση.
(2) Εξειδικευμένα στελέχη χρησιμοποιούνται στις αμυντικές βιομηχανίες για κάλυψη αναγκών του ΥΠΕΘΑ.
(3) Πολλοί ε.α. Αξιωματικοί χρησιμοποιούνται ευρέως σε διεθνείς οργανισμούς και σε διασυμμαχικά επιτελεία ως ανώτεροι υπάλληλοι. Επίσης συμμετέχουν, ως στρατιωτικοί σύμβουλοι σ’ όλα τα Κυβερνητικά προγράμματα ανάπτυξης νέων υλικών, εκπαιδεύσεως, καταστρώσεως σχεδίων, διαμορφώσεως δογμάτων. Ομοίως σε εταιρείες συμβούλων που αναλαμβάνουν την εκπόνηση μελετών επ’ ωφελεία των Επιτελείων.
(4) Έμμεση αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών με ανάθεση από τα ΓΕ ή άλλες δημόσιες υπηρεσίες, σημαντικού έργου στις οικείες ενώσεις αποστράτων ή παρεμφερείς, όπως συνέδρια, διάφορες εκδηλώσεις, εκθέσεις, διαλέξεις, ενημερωτικές ομιλίες επί θεμάτων στρατολογίας, δογμάτων, εκπαιδεύσεως κλπ.
ι. Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών από τον ιδιωτικό τομέα είναι ίσως πολύ μεγαλύτερη από τον Δημόσιο, πλην όμως είναι απρογραμμάτιστη και αποτέλεσμα των προσωπικών προσπαθειών-διασυνδέσεων των ιδίων των εν αποστρατεία Αξιωματικών και αποδεικνύει ότι και στον ιδιωτικό τομέα ισχύουν αυτά που αναφέρθηκαν για τις μικρές κοινωνίες, δηλαδή ότι εκτιμά τις ιδιαίτερες ικανότητες των εν αποστρατεία Αξιωματικών και τους χρησιμοποιεί αναλόγως.
ια. Απαιτείται αλλαγή φιλοσοφίας, τόσο στο σύστημα εξέλιξης των Αξιωματικών, όσο και στον τρόπο και την έκταση αξιοποίησης ε.α. Αξιωματικών από τις ΕΔ, πρώτα και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα στην συνέχεια. Ο ισχύον «Περί Ιεραρχίας και Εξελίξεως των αξιωματικών νόμος (2439/1996) επιτρέπει την αλλαγή φιλοσοφίας στην εφαρμογή του, από καθαρά και στενά υπηρεσιακής σε μία συνδυασμένη υπηρεσιακή και ανθρωποκεντρική θεώρηση αυτού, με την εισαγωγή του «ορίου ηλικίας» ως βασικού κριτηρίου αποστρατείας, χωρίς να παραγνωρίζονται οι απαιτήσεις ανανέωσης της ιεραρχίας με νέους ηλικιακά Αξιωματικούς σ’ όλη την κλίμακα αυτής. Η ευρεία εφαρμογή των διατάξεων των Παραγράφων 7 του Άρθρου 12 και 4γ – 4δ του Άρθρου 18 του Νόμου αυτού εξυπηρετεί σε πρώτη φάση και άμεσα την ως άνω αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του υπόψη νόμου (αντί αποστρατείας, «διατηρητέος στον αυτό βαθμό» με θέση ΕΟΘ εφόσον το επιθυμούν. Μ’ αυτό τον τρόπο θα πληρωθούν όλες οι θέσεις που καταλαμβάνουν ανακεκλημένοι Αξιωματικοί καθώς και νέες που μπορούν να δημιουργηθούν στην συνέχεια. Επακολουθεί αποστρατεία με την συμπλήρωση του προβλεπομένου για κάθε βαθμό όριο ηλικίας).
ιβ. Η αντικατάσταση\ υποκατάσταση του θεσμού της ανακλήσεως όπως παραπάνω με Αξιωματικούς που παραμένουν στον αυτό βαθμό, μετά βέβαια από σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις εάν και εφόσον αναγκαιούν, νομίζουμε ότι αίρει πολλές από τις ατέλειες-μειονεκτημάτων του θεσμού της ανακλήσεως. Ειδικότερα:
(1) Αξιοποιεί ένα μεγάλο αριθμό Αξιωματικών, επ’ ωφελεία των ιδίων των Ε.Δ. προσδίδοντας στο όλο σύστημα τον ανθρωποκεντρισμό που του λείπει τώρα.
(2) Παύει την μεγάλη αδικία που γίνεται στα πρόσωπα των ε.α. Αξιωματικών, από υπαιτιότητα της υπηρεσίας, και επιλύει τα λοιπά κοινωνικά, ηθικά, οικονομικά προβλήματα.
(3) Μειώνει τον αριθμό των συνταξιούχων σε μικρή ηλικία, που αποτελεί μεγάλο πρόβλημα για την χώρα μας.
(4) Δεν αποκόπτεται η συνέχεια της υπηρεσίας των αξιωματικών, όπως συμβαίνει με το θεσμό της ανακλήσεως.
(5) Με κατάλληλη μελέτη θα μειώνοντο οι περιπτώσεις αξιοποιήσεως υψηλόβαθμων Αξιωματικών σε μη αποδεκτές δυσανάλογες του βαθμού θέσεις.
(6) Η επιλογή των παραμενόντων κατά τεκμήριο γίνεται με πλέον αντικειμενικά κριτήρια, από ότι των ανακαλουμένων.
(7) Με την πρόοδο εφαρμογής του θεσμού αυτού σταδιακά θα αρχίσει η ζύμωση και θα είναι ευχερέστερη στο μέλλον η μετάπτωση σε άλλο πλέον σύγχρονο σύστημα εξελίξεως των Αξιωματικών.
Συγχρόνως για τις περιπτώσεις που θα αναγκαιούσαν επί πλέον Αξιωματικοί για κάλυψη αναγκών, τότε θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μερικώς ο θεσμός της ανακλήσεως, ή άλλη μορφή, όπως π.χ. με σύμβαση έργου.
ιγ. Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επιτρέπει, επίσης, την αύξηση των θέσεων αξιοποίησης των ε.α. Αξιωματικών, όπως παρακάτω:
(1) Με πρόβλεψη ικανού αριθμού θέσεων Αξιωματικών
στον υπό έκδοση κανονισμό εσωτερικής λειτουργίας του Ινστιτούτου Αμυντικών
Αναλύσεων που συστάθηκε με βάση το Ν2292/95 «Περί Οργανώσεως και Λειτουργίας
του ΥΕΘΑ» και το ΠΔ 320/96 όπως αυτό στη συνέχεια τροποποιήθηκε.
(2) Με την συγκρότηση- επάνδρωση βάσει του άρθρου 5 (παραγρ 21-22) του Ν2292/95, των διαφόρων επιστημονικών επιτροπών και ομάδων εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα με ε.α. Αξιωματικούς.
(3) Με την χρησιμοποίηση ε.α. Αξιωματικών ως διδακτικού προσωπικού και σε άλλες Σχολές των ΕΔ ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ, Σχολεία εφαρμογής κ.λ.π.
(4) Με την αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών στις υπό κρατικό έλεγχο αμυντικές βιομηχανίες(στη διοίκηση, στα τμήματα ποιοτικού ελέγχου και αλλού).
ιδ. Συμμετοχή σε ειδικά συγκροτηθησσόμενα συμβουλευτικά όργανα, όπως, τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες Συμβούλια Αρχηγών ΓΕ-ΥΠΕΘΑ. Παρεμφερής μορφή είναι, οι διατελέσαντες κατά τα τελευταία χρόνια Αρχηγοί\ΓΕ να αποτελούν ειδικούς συμβούλους του ΥΕΘΑ και αρχηγών ΓΕ.
ιε. Αξιοποίηση των υπαρχόντων φορέων ιδιωτικού τομέα, αλλά συυγκροτουμένων από ε.α. Αξιωματικούς, όπως ο ΣΕΕΘΑ και άλλοι παρεμφερείς που παρουσιάζουν αξιόλογη δραστηριότητα, για την υποβοήθηση του έργου των ΓΕ, σε πολλά θέματα. Αυτονόητη η αξιολόγηση του έργου τους.
ιστ. Συγκρότηση ομάδων από εξειδικευμένους ε.α. Αξιωματικούς, αυτόνομα, είτε μέσω οργανώσεων ή συνδέσμων ή ενώσεων αποστράτων, για παροχή υποβοηθητικού\ συμβουλευτικού ρόλου σε φορείς των ΥΠΕΘΑ-ΓΕ στο εσωτερικό, αλλά και υποβοήθηση συμμαχικών και άλλων χωρών, σε διάφορα θέματα, όπως, οργάνωσης, εκπαίδευσης, άρσεως - εκκαθαρίσεως Ναρκοπεδίων, προσαρμογής στους συμμαχικούς φορείς(ΝΑΤΟ-ΕΕ- ΟΑΣΕ κ.α.).
ιζ. Ευρεία συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών στην προετοιμασία διεθνών εκδηλώσεων, στις ενημερωτικές εκστρατείες για την περιβαλλοντολογική προστασία και στην προετοιμασία των νέων για τη στράτευσή τους ή στη συμμετοχή τους στον επαγγελματικό στρατό κλπ.
ιη. Η προσωπικότητα, οι ικανότητες και τα προσόντα με τα οποία είναι εφοδιασμένοι οι εν ενεργεία Αξιωματικοί για να δυνηθούν να ανταποκριθούν στο λίαν δυσχερές και πολύπλοκο έργο τους, παραμένουν με την μετάπτωση των Αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας.
ιθ. Οι προαναφερθείσες ικανότητες-χαρακτηριστικά καθιστούν πολλούς από τους ε.α. Αξιωματικούς ικανούς να χειρίζονται προσωπικό, να οργανώνουν, πρωτογενώς ή δευτερογενώς, συστήματα και καταστάσεις, να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, να λαμβάνουν ταχείς και ορθές αποφάσεις υπό συνήθεις ή και συνθήκες πιέσεως. Προσόντα που δεν διαθέτουν πολλά από τα στελέχη άλλων τμημάτων της Ελληνικής κοινωνίας.
κ. Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, θα πρέπει να γίνει άμεσα από το ΥΠΕΘΑ ΓΕΕΘΑ προς το αρμόδιο Υπουργείο ενέργεια για τη συμπλήρωση των προβλεπομένων θέσεων στις υπηρεσίες ΠΣΕΑ και ΠΑΜ.( Ν2641/98 «Περί ΠΣΕΑ – ΠΑΜ»), αλλά και για τη συγκρότηση των προβλεπομένων Μονάδων Πολιτικής Προστασίας.
κα. Ακολούθως απαιτείται η συγκρότηση\ δημιουργία, με τη βοήθεια ενδεχομένως των Ενώσεων αποστράτων των Κλάδων των ΕΔ ή των ΓΕ, τράπεζας δεδομένων, των ενδιαφερομένων ε.α. Αξιωματικών με τα προσόντα και τις εξειδικεύσεις ενός εκάστου.
κβ. Στη συνέχεια θα πρέπει να αναληφθούν προγραμματισμένες και συντονισμένες προσπάθειες σε πολιτικό κυρίως επίπεδο(ΥΠΕΘΑ), αλλά και σε επίπεδο ΓΕΕΘΑ, για την προβολή των προαναφερθέντων προσόντων και των δυνατοτήτων των ε.α. Αξιωματικών. Η προβολή αυτή θα παροτρύνει και θα ενθαρρύνει την αξιοποίηση αυτών, αλλά και θα εξαλείψει αγκυλώσεις και τυχόν συμπλέγματα του παρελθόντος. Η αναληφθησόμενη προσπάθεια θα πρέπει να κατατείνει στη θέσπιση διαδικασιών και μεθόδου, αλλά και να υποδεικνύει πιθανούς τομείς αξιοποιήσεως. Επίσης να τονίζει ότι η όποια αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα δεν θα λειτουργήσει ανταγωνιστικά προς τα λοιπά μέλη της ελληνικής κοινωνίας, αλλά συμπληρωματικά. Επίσης να τονίζει ότι η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας.
κγ. Ακολούθως αναφέρονται ενδεικτικά και όχι αποκλειστικά τομείς αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών από τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα :
(1) Αξιοποίηση σε Υπουργεία, Οργανισμούς, ΔΕΚΟ που έχουν σχέση με τον χειρισμό κρίσεων. Επίσης Αξιοποίηση σε επιτελικές, διοικητικές, θέσεις συνδέσμων, συμβούλων επί θεμάτων αμύνης, ασφαλείας.
(2) Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών σε Διεθνείς Οργανισμούς, όπως ΝΑΤΟ, ΟΗΕ, ΟΑΣΕ, αναλόγως των προσόντων τους και των κατά περίπτωση αναγκών.
(3) Αξιοποίηση για κάλυψη αναγκών ενημερώσεως κοινού σε θέματα ΠΣΕΑ, ΠΑΜ, επαγγελματικού προσανατολισμού σε επαγγέλματα που έχουν σχέση με το στρατό κλπ, από ε.α. Αξιωματικούς
(4) Αξιοποίηση με επάνδρωση υπηρεσιών, που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού.
(5) Αξιοποίηση με συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών σε συγκροτούμενες κατά περίπτωση υπηρεσίες ή απλώς ομάδες εργασίας για παροχή υπηρεσιών σε φίλες, γειτονικές και άλλες, χώρες, που πρόκειται να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ ή στην ΕΕ σε θέματα που αφορούν σε οργάνωση, εκπαίδευση, εξοπλισμούς ΕΔ και διαδικασιών των θεσμών αυτών ή παρεμφερών.
στ. Προτάσεις
1. Άμεση συμπλήρωση με μέριμνα των αρμοδίων φορέων του ΥΠΕΘΑ-ΓΕ, τυχόν κενών θέσεων που καλύπτονται με Αξιωματικούς από ανάκληση.
2. Επέκταση- αναβάθμιση του ισχύοντος θεσμού του διδακτικού προσωπικού από ε.α. Αξιωματικούς, που ισχύει για τα ΑΣΕΙ, στη ΣΕΘΑ, στην ΑΔΙΣΠΟ, στις Σχολές εφαρμογής – εξειδικεύσεως και αλλού. Ένταξη των ε.α. Αξιωματικών καθηγητών ΑΣΕΙ σε θέσεις Διδακτικού, Ερευνητικού Προσωπικού (ΔΕΠ).
3. Κάλυψη του συνόλου και ενδεχομένως επέκταση των προβλεπομένων θέσεων από το ισχύον νομικό πλαίσιο περί ΠΣΕΑ-ΠΑΜ ( ν.2641\98) ε.α. Αξιωματικών. Προς τούτο θα απαιτηθεί ενέργεια ΥΠΕΘΑ-ΓΕΕΘΑ προς τα αρμόδια Υπουργεία-φορείς. Η επέκταση του θεσμού αφορά στις προβλεπόμενες να συγκροτηθούν Μονάδες Πολιτικής Προστασίας.
4. Αξιοποίηση του ισχύοντος νομικού πλαισίου συγκροτήσεως του Ινστιτούτου Αμυντικών Αναλύσεων(ΠΔ, υπ’ αρίθ. 320,ΚΥΑ υπ’ αρίθ. 88077), προκειμένου να περιλάβει στον Οργανισμό λειτουργίας του και ε.α. αξιωματικούς. Συγκρότηση- Επάνδρωση των προβλεπομένων από το άρθρο 5 (Παρ. 21-22) του ν. 2292/95 «Περί ΥΕΘΑ» των διαφόρων Επιστημονικών Επιτροπών και Ομάδων Εργασίας από ε.α.Αξιωματικούς. Στις επιτροπές αυτές θα πρέπει να εξετασθεί εάν και κατά πόσο είναι δυνατή η ένταξη αναλόγων προς τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες συμβούλια παρά τους Αρχηγούς των ΓΕ- συντιθέμενα από τους προσφάτως αποστρατευθέντες Αρχηγούς. Ανάλογο συμβουλευτικό όργανο θα μπορούσε να συγκροτηθεί και στο ΥΠΕΘΑ.
5. Κάλυψη από ε.α. Αξιωματικούς όλων των προβλεπομένων θέσεων στους διεθνείς οργανισμούς που συμμετέχει χώρα μας και ενδεχομένως διεκδίκηση και άλλων.
6. Αξιοποίηση από το ΥΠΕΘΑ-ΓΕ των υπαρχόντων φορέων στους οποίους συμμετέχουν ε.α. Αξιωματικοί, όπως οι Ενώσεις Αποστράτων, ο ΣΕΕΘΑ αλλά και μεμονωμένων ε.α. Αξιωματικών κ.α., με ανάθεση έργου. Ως τέτοιο έργο ενδεικτικά αναφέρεται η διενέργεια μελετών επί διαφόρων θεμάτων, η ανάθεση οργανώσεως συνεδρίων, διαφόρων εκδηλώσεων, η πρόσληψη συμβούλων, επεξεργασία – έκδοση ΣΤΥΠ. Λοιπά όπως στο Παράρτημα Δ’ .
7. Κάλυψη όλων των προβλεπομένων θέσεων στις υπό κρατικό έλεγχο Αμυντικές Βιομηχανίες , τόσο στη Διοίκηση, όσο και σε επιτελικές – τεχνικές και θέσεις ελέγχου ποιότητος, εξελίξεως συμβάσεων από ε.α. Αξιωματικούς.
8. Πλήρης αντικατάσταση του θεσμού των ανακαλουμένων αξιωματικών, από τις προβλέψεις της παραγράφου 7 του άρθρου 12 και 4γ-4δ του άρθρου 18 του ν. 2439\ 1996 «Περί Ιεραρχίας…….» με Αξιωματικούς παραμένοντες στον αυτό βαθμό. Η αντικατάσταση μπορεί να γίνει άμεσα για τους βαθμούς Συνταγματάρχου-Ταξιάρχου και με νομοθετική ρύθμιση για το βαθμό του Υποστρατήγου. Σύμφωνα μετά στοιχεία του Πίνακα 9 ο μέγιστος αριθμός που μπορεί να αξιοποιηθεί ανέρχεται σε 616. Εάν ληφθεί υπόψη ότι ήδη χρησιμοποιούνται 280 ε.α. Αξιωματικοί ως ανακεκλημμένοι, υπολείπεται η κάλυψη θέσεων για 386 περίπου Αξιωματικούς, με ετήσιο κόστος 4,5 έως 6,5 εκ. Ευρώ ετησίως. Πρέπει να ληφθεί υπόψη το οικονομικό και λοιπό όφελος των Ταμείων των κλάδων των ΕΔ. Η λύση αυτή εκτιμάται ότι είναι επωφελής και για τα δύο μέρη. Την Υπηρεσία και τους Αξιωματικούς, για τους λόγους που αναφέρονται στα Παραρτήματα Β-Δ. Εκτιμάται ότι επιλύει σχεδόν το σύνολό του τα όποια προβλήματα που τώρα πηγάζουν από την αυστηρή και τυπική εφαρμογή του νόμου 2439/96
9. Δημιουργία βάσεως δεδομένων όλων των αποστρατευομένων Αξιωματικών, με συμπλήρωση ειδικού βιογραφικού σημειώματος. Η δημιουργία της βάσεως μπορεί να ανατεθεί στις Ενώσεις αποστράτων των κλάδων των ΕΔ, ή να γίνει από τα ίδια τα Επιτελεία, με πρόσληψη ειδικών ε.α. Αξιωματικών.
10. Επανεκτίμηση των παραμέτρων εξελίξεως-αποστρατείας των Αξιωματικών(ετήσια παραγωγή, ΝΟΘ, ν. 2439\96)με σκοπό σταδιακά η αποστρατεία να επισυμβαίνει με την συμπλήρωση του ορίου ηλικίας, κατά περίπτωση, χωρίς παρακώλυση της ηλικιακής ανανέωσης της επετηρίδας. Το θέμα αυτό μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο ειδικής μελέτης από τον ΣΕΕΘΑ.
11. Ανάληψη εκτεταμένης και συντονισμένης προσπάθειας ενημέρωσης και προβολής των διαφόρων φορέων του Ευρύτερου Δημόσιου Τομέα για τα προσόντα και τις δυνατότητες των ε.α. Αξιωματικών από το ΥΠΕΘΑ και το ΓΕΕΘΑ. Την προσπάθεια αυτή θα μπορούσαν να συνδράμουν οι ΕΑΑ των κλάδων και οργανώσεις όπως ο ΣΕΕΘΑ κ.α. Η προσπάθεια αυτή θα πρέπει να κατατείνει στην ενημέρωση, παρότρυνση και ενθάρρυνση των διαφόρων φορέων ως άνω, για τις δυνατότητες των ε.α. Αξιωματικών και τις πιθανές θέσεις αξιοποιήσεως τους, αλλά και τα αμοιβαία οφέλη από την αξιοποίηση αυτή. Ενδεικτικός πίνακας θέσεων αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών φαίνεται στο Παράρτημα Δ’ και στα Γενικά Συμπεράσματα.
12. Ενίσχυση των οργανώσεων εκείνων που συντίθενται κατά πλειοψηφία από ε.α. Αξιωματικούς και παρουσιάζουν αξιόλογο δραστηριότητα, τόσο με την ανάθεση έργου από ΥΠΕΘΑ και τους εποπτευομένους από αυτό Οργανισμούς όπως το ΙΑΑ και τα ΓΕ, όσο και με την ένταξή τους στις μη Κυβερνητικές Οργανώσεις των διαφόρων Υπουργείων. Εξυπακούεται ότι θα προηγηθεί αξιολόγηση του έργου και των δυνατοτήτων των οργανώσεων αυτών.
5. ΑΝΑΛΥΣΗ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ
Όπως στα Παραρτήματα Α’ – Δ’ παρούσης.
6. ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Όπως στο Παράρτημα ΣΤ΄’
7. ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Όπως στο Παράρτημα Ζ’
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ‘Α’
Στη Μελέτη: «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
“ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ»
Γενικά
Είναι γεγονός ότι οι ιδιομορφίες της σταδιοδρομίας των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων (Ε.Δ.) και ιδιαίτερα των Αξιωματικών, έχουν ως συνέπεια ένας μεγάλος αριθμός Αξιωματικών να εγκαταλείπει την ενεργό υπηρεσία αρκετά ενωρίς, τόσο από απόψεως ηλικίας, όσο και από απόψεως βαθμολογικής εξελίξεως, αλλά πολλές φορές και ετών υπηρεσίας.
Η μετάπτωση από την ενεργό υπηρεσία στην αποστρατεία, συντελείται:
- Απροσδόκητα και ενάντια τις περισσότερες φορές στη θέληση των αξιωματικών.
- Χωρίς να έχουν συμπληρώσει, κατά κανόνα, το προβλεπόμενο για το βαθμό τους όριο ηλικίας, με συνέπεια η ηλικία, του μείζονος μέρους των αποστρατευόμενων, να είναι πολύ μικρότερη ενός ορίου που θεωρείται εντός και εκτός Ελλάδος, ως το φυσιολογικό όριο τερματισμού της δράσης, της εργασίας.
- Επίσης σε μία ηλικία, που ο άνθρωπος μπορεί ακόμα πολλά να προσφέρει, όταν μάλιστα-και αυτό είναι σημαντικό-στην ηλικία αυτή έχει κορυφωθεί η σύζευξη της γνώσης με την πείρα. Και οι απόστρατοι και γνώση έχουν και πείρα. Σε ηλικία, που όπως αναφέρουν οι ειδικοί περί την επιστήμη της Διοικητικής «Management», είναι η περισσότερο παραγωγική. Θα περίμενε κανείς από ένα οργανισμό, οποίος είναι ίσως ο πρώτος που εφαρμόζει από συστάσεώς του την επιστήμη της Διοικητικής, να μην αφήνει να χάνονται ικανά στελέχη, με συνέπεια να μην αποσβένει πλήρως τις επενδύσεις που έχει κάνει για τα στελέχη αυτά. `Όταν δε οι ανάγκες της εξελίξεως των αξιωματικών θα επέβαλαν την απομάκρυνσή τους, ο οργανισμός αυτός, θα εύρισκε τρόπο να αξιοποιεί εκείνους που κατά περίπτωση θα χρειαζόταν ή να τροποποιήσει το σύστημα.
Οι λόγοι του φαινομένου αυτού είναι γνωστοί και έχουν σχέση με τις ιδιομορφίες της διαδικασίας εξελίξεως των Αξιωματικών.
Συγκεκριμένα η πυραμιδοειδής κλίμακα βαθμών, σε συνάρτηση με το οργανωτικό σχήμα των κλάδων των ΕΔ, δεν «χωράει» όλους τους παραγόμενους από τις παραγωγικές σχολές των ΕΔ και επιβάλλει την εκλέπτυνση- αποψίλωση, χωρίς να ενδιαφέρεται για τα προβλήματα που δημιουργεί στους ίδιους τους αξιωματικούς και στο γενικότερο σύνολο. Η κατάσταση αυτή αναμένεται να επιδεινωθεί ακόμα περισσότερο μετά την ολοκλήρωση της εν εξελίξει αναδιοργανώσεως των ΕΔ.
Παράλληλα το μεγάλο “άνοιγμα”(διαφορά) μισθού του εν ενεργεία αξιωματικού και συντάξεως, σε συνδυασμό με τη σχετικά μικρή ηλικία του μεγαλυτέρου μέρους των αποστρατευομένων, συνιστούν μεγάλη κοινωνική αδικία προς τους εν αποστρατεία Αξιωματικούς, και δημιουργούν κοινωνικά , οικονομικά και πολλές φορές ηθικά προβλήματα.
Συμπερασματικά από τη μια μεριά οι `Ένοπλες Δυνάμεις στερούνται πολύ ενωρίς ικανά και μορφωμένα στελέχη, ως συνέπεια ίσως και κακών σχεδιασμών του παρελθόντος, οι ίδιοι δε οι Αξιωματικοί να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα. Συγχρόνως όμως ένα σημαντικό κεφάλαιο γνώσεων, εμπειριών, ικανοτήτων και γενικά ‘’Εθνικού Πλούτου’’ να σχολάζει ‘’εν πολλοίς’’.
Κρίνεται σκόπιμο να διευκρινισθεί ότι στην παρούσα ανάλυση ο όρος «αξιοποίηση εα Αξιωματικών», χρησιμοποιείται, τουλάχιστον σε ότι αφορά στις `Ένοπλες Δυνάμεις και τον ευρύτερο Δημόσιο τομέα, όχι υποχρεωτικά με την έννοια της επαγγελματικής αποκαταστάσεως, ή της δημιουργίας δεύτερης σταδιοδρομίας, αλλά υπό την έννοια της προσφοράς υπηρεσίας, με κάποιας μορφής αμοιβή(παροχή έργου, ή εφ’ άπαξ αμοιβή, ή άλλης μορφής). Αυτό τονίζεται και για να δοθεί απάντηση στην άποψη ότι η απασχόληση ε.α. αξιωματικών αποστερεί θέσεις εργασίας από νεωτέρους και αυξάνει την ήδη υφισταμένη ανεργία. Αυτό όμως είναι μύθος και τελείως ατεκμηρίωτο, διότι η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας. `Όπως και στις λοιπές ευρωπαϊκές χώρες, έρευνες στην Ελλάδα δεικνύουν ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις η ζήτηση εργασίας για άτομα με εξειδίκευση και εμπειρία δεν καλύπτεται από τη διαθέσιμη προσφορά.[1]
Παρούσα Κατάσταση.
- Σήμερα, αλλά και στο πρόσφατο παρελθόν, η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών από την κοινωνία είναι περιστασιακή και απρογραμμάτιστη «εν πολλοίς». Η αξιοποίηση αυτή συνίσταται κυρίως σε ενασχόληση των εν αποστρατεία Αξιωματικών με τα κοινά, κυρίως σε πολιτιστικούς και άλλης παρεμφερούς μορφής φορείς, με δική τους πρωτοβουλία. Επίσης στην τοπική αυτοδιοίκηση, που αποτελεί, ίσως, τον τομέα με αρκετή συμμετοχή των εν αποστρατεία Αξιωματικών. `Έτσι υπάρχουν αρκετοί εν αποστρατεία Αξιωματικοί εκλεγμένοι δημοτικοί σύμβουλοι, αντιδήμαρχοι, αλλά και Δήμαρχοι. Το γεγονός αυτό υποδηλώνει την προαναφερθείσα διαπίστωση, ότι δηλαδή οι εν αποστρατεία Αξιωματικοί αποτελούν μία αστείρευτη πηγή δυναμικού, την οποία οι τοπικές κοινωνίες την έχουν εκτιμήσει δεόντως και τη αξιοποιούν επωφελώς γι’ αυτές, σε αντίθεση με την κοινωνία στο σύνολό της. Αυτός είναι και ο λόγος που οι μικρές αυτές κοινωνίες εμπιστεύονται τους εν αποστρατεία Αξιωματικούς και τους εκλέγουν και χρησιμοποιούν στους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης(ΟΤΑ).
- `Ένας μικρός, ελάχιστος θα λέγαμε, αριθμός των εν αποστρατεία Αξιωματικών προσανατολίζεται στον πολιτικό στίβο. Οι περιπτώσεις αυτής της αξιοποίησης, τα τελευταία χρόνια, μειώνονται συνεχώς. Με εξαίρεση ίσως εκείνους από τους εα αξιωματικούς τους απασχολουμένους στα επιτελεία των διαφόρων πολιτικών σχηματισμών σε διάφορες θέσεις, επιτελικές ή συμβούλων επί Στρατιωτικών αλλά και Εθνικών θεμάτων με απόλυτη, κατά κοινή διαπίστωση, επιτυχία.
- Ικανός, μη εξακριβωμένος, αριθμός στελεχών αξιοποιείται στον Ιδιωτικό τομέα. Η απασχόληση και στον τομέα αυτό είναι περιστασιακή, μη προγραμματισμένη, και συνέπεια, είτε των προσωπικών διασυνδέσεων ή των εξειδικεύσεων και ειδικών γνώσεων ενός εκάστου εκ των εν αποστρατεία Αξιωματικών. Ως τέτοιες περιπτώσεις αναφέρονται οι απασχόληση των εν αποστρατεία Αξιωματικών σε εταιρείες που απασχολούνται με τα εξοπλιστικά προγράμματα, ή με τις προμήθειες εν γένει των Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά και σε άλλες επιχειρήσεις.
- Στις `Ένοπλες Δυνάμεις η όλη κατάσταση αξιοποίησης των αποστράτων αξιωματικών είναι ανεκτή (ικανοποιητική), καθόσον υπάρχει προγραμματισμός, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχουν εξαντληθεί οι υφιστάμενες δυνατότητες και να εξαλείφονται τα προαναφερθέντα προβλήματα. Εκεί όμως που η κατάσταση δεν είναι αποδεκτή είναι στον ευρύτερο Δημόσιο τομέα όπου οι περιπτώσεις αξιοποιήσεως είναι ελάχιστες. Ειδικότερα:
Ένοπλες Δυνάμεις:
- Στο ΥΠΕΘΑ και τα ΓΕ οι ε.α. αξιωματικοί αξιοποιούνται με τη μορφή κυρίως της ανακλήσεως, είτε για την κάλυψη θέσεων μη προβλεπομένων από τους οικείους Πίνακες Οργανώσεως, ή για ειδικές περιπτώσεις. Ετέρα μορφή αξιοποιήσεως εα αξιωματικών είναι αυτή των «ωρομίσθιων», η οποία όμως είναι περιορισμένη κυρίως στα ΑΣΕΙ και δεν εκτείνεται σε όλο το φάσμα των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων των ΕΔ.
Οι περιπτώσεις αυτές αποτελούν τη μοναδική προγραμματισμένη και συντονισμένη αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών σε ΥΠΕΘΑ- ΓΕ. Εάν επιχειρήσουμε μια ανάλυση των περιπτώσεων αυτών καταλήγουμε στα ακόλουθα συμπεράσματα :
- Η προσφυγή στην ανάκληση ε.α. αξιωματικών στην ενέργεια, υποδηλώνει ότι υπάρχουν στις ΕΔ ανάγκες , οι οποίες δεν καλύπτονται από τις προβλεπόμενες νομοθετημένες θέσεις. Ο θεσμός\μέθοδος ανακλήσεως στην ενέργεια ε.α. αξιωματικών έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα. Θεωρούμε ότι μεταξύ των μειονεκτημάτων είναι ότι πολλές φορές χρησιμοποιούνται αξιωματικοί υψηλών βαθμών για δυσανάλογες του βαθμού τους θέσεις. Π.χ. ως διευθυντές της ΛΑΕΔ χρησιμοποιήθηκαν αξιωματικοί βαθμού αντιστρατήγου. Επίσης επανέρχονται στην υπηρεσία αξιωματικοί που έχουν αποκόψει την επαφή με τις ΕΔ για μεγάλο χρονικό διάστημα . Πρόσφατα κατεβλήθη προσπάθεια αμβλύνσεως του μειονεκτήματος αυτού με περιορισμό του χρόνου αποστρατείας-ανακλήσεως στα τρία χρόνια, αλλά και ο χρόνος αυτός θεωρείται μεγάλος και σε κάθε περίπτωση έχει αποκοπεί η συνέχεια υπηρεσίας στην ενέργεια του αξιωματικού. Ως ένα άλλο μειονέκτημα του θεσμού θεωρείται η ανυπαρξία κριτηρίων και αρμοδίου οργάνου για την επιλογή των καταλλήλων προσώπων στην κατάλληλη θέση. Πολλές φορές εφαρμόζονται άλλα κριτήρια από τις απαιτήσεις της όποιας συγκεκριμένης θέσεως. Τέλος δεν θα είμεθα μακράν της πραγματικότητας εάν δεν τονίζαμε ότι ο θεσμός δεν ανταποκρίνεται τις αντιλήψεις της πλειονότητας των αξιωματικών περί ιεραρχίας και προαγωγών, δηλαδή ακόμη υπάρχουν αντιλήψεις για ανάγκη τηρήσεως της επετηρίδας.
- Η θέσπιση ρυθμίσεως με το νόμο 2439/1996 «περί Ιεραρχίας …..» της δυνατότητας παραμονής αξιωματικών βαθμού Συνταγματάρχου –Ταξιάρχου στον αυτό βαθμό είναι πρόσφατη μεν, θεωρείται όμως μάλλον επιτυχής, αλλά η πρακτική εφαρμογή της είναι περιορισμένη. Θεωρούμε ότι μία σύζευξη των δύο θεσμών με τάση καταργήσεως\αντικαταστήσεως του θεσμού της ανακλήσεως από τον θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό θα παρέκαμπτε πολλά από τα μειονεκτήματα της ανακλήσεως. Η αντικατάσταση αυτή θα βοηθούσε την σταδιακή εισαγωγή του θεσμού της «κατ’ απόλυτο εκλογής», θα βελτίωνε το κλίμα και θα προσάρμοζε σταδιακά τη νοοτροπία των αξιωματικών, για μία αναθεώρηση του θέματος της επετηρίδας αργότερα.
Επίσης θα αυξάνοντο οι παραμένοντες στην ενεργεία αξιωματικοί και θα εξαλείφοντο τα σημειωθέντα ανωτέρω μειονεκτήματα του θεσμού των ανακαλουμένων αξιωματικών. Συγχρόνως για τις περιπτώσεις που θα αναγκαιούσαν επί πλέον αξιωματικοί για κάλυψη αναγκών, τότε θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μερικώς ο θεσμός της ανακλήσεως, ή άλλη μορφή, όπως π.χ. με σύμβαση έργου.
- Ο έτερος θεσμός των αξιωματικών καθηγητών που εφαρμόζεται για την αξιοποίηση αξιωματικών, θεωρείται λίαν επιτυχημένος, αλλά περιορίζεται κυρίως στα ΑΣΕΙ, ενώ παράλληλα ο χαρακτηρισμός τους ως «ωρομισθίων» και οι οικονομικές παράμετροι του θεσμού θεωρούνται από όλους ως απαξιωτικοί του κύρους των αξιωματικών και των ΑΣΕΙ με πιθανή απώθηση των ικανοτέρων και παρείσφρυση των ολιγότερο ικανών. Δυστυχώς το ίδιο καθεστώς ισχύει και με το ν. 3187\2003 Περί ΑΣΕΙ.
Για εξάλειψη των ατελειών αυτών θα μπορούσε ο θεσμός των απασχολουμένων με την εκπαίδευση αξιωματικών να επεκταθεί στην ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ, σχολές Υπαξιωματικών των ΕΔ, αλλά και στις λοιπές σχολές και σχολεία των κλάδων των ΕΔ κατά περίπτωση. Παράλληλα η αμοιβή ή ο τρόπος προσλήψεως των αξιωματικών αυτών θα πρέπει να είναι ανάλογος των προσόντων και βαθμών τους, για να εξασφαλισθεί έτσι η δυνατότητα επιλογής των αρίστων ει δυνατόν. Για το συγκεκριμένο θέμα σημαντικές είναι οι αναλογούσες στη Στρατιωτική Υπηρεσία ευθύνες. Συγκεκριμένα, στον εφαρμοζόμενο νόμο περί ΑΣΕΙ οι προερχόμενοι από τις ΕΔ καθηγητές προβλέπεται να προσλαμβάνονται μόνο ως ωρομίσθιοι και αποκλείονται, τουλάχιστον στην παρούσα φάση, της εντάξεώς των στην κατηγορία του Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού(ΔΕΠ). Ως αιτιολόγηση της δυσμενούς διακρίσεως αυτής προβάλλεται η έλλειψη διδακτορικού από τους ε.α. αξιωματικούς καθηγητές. Παραγνωρίζεται όμως ότι ο ισχύων νόμος πλαίσιο περί ΑΕΙ(ν. 1268\82, άρθρο 14 &8), προβλέπει σε ειδικές περιπτώσεις ένταξη εκπαιδευτών στην κατηγορία ΔΕΠ, χωρίς κατοχή διδακτορικού διπλώματος. Αντίθετα ο ισχύων περί ΑΣΕΙ νόμος, παρά το ότι καλύπτει το έλασσον, δεν προβλέπει αντίστοιχο άρθρο. `Ενα άλλο συναφές παράδειγμα είναι ότι οι ε.α.α αξιωματικοί που χρησιμοποιούνται ως Εκπαιδευτικοί Σύμβουλοι στη ΣΕΘΑ είναι ελάχιστοι.
Ευρύτερος Δημόσιος Τομέας
- Στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, οι μόνες περιπτώσεις που έχουν ανατεθεί ρόλοι από τα αρμόδια Υπουργεία σε εν αποστρατεία Αξιωματικούς αφορούν στις αποστολές της Πολιτικής Σχεδιάσεως Εκτάκτου Ανάγκης (ΠΣΕΑ) και Παλλαϊκής Αμύνης (ΠΑΜ) και ορισμένες άλλες ελάχιστες περιπτώσεις. Αλλά στην περίπτωση αυτή, ο αριθμός και οι θέσεις που θα καλυφθούν για τις ανάγκες αυτές εξαρτώνται από την επιθυμία ή την θέληση του οικείου, κατά περίπτωση Νομάρχη ή Περιφερειάρχη. Αποτέλεσμα αυτών είναι ότι επί 88 προβλεπομένων θέσεων καλύπτονται μόνο οι 30. Λεπτομέρειες στο Παράρτημα Β!.
- Ο Ευρύτερος Δημόσιος Τομέας φαίνεται να αγνοεί τις δυνατότητες που η δεξαμενή αυτή των εν αποστρατεία Αξιωματικών του παρέχει, για την ανάθεση πολλών και ποικίλων ρόλων. Χαρακτηριστικά, αλλά όχι μοναδικά, παραδείγματα είναι ότι στη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας, ένα κατ’ εξοχή όργανο που χειρίζεται κρίσεις, άρα ιδιαίτερα κατάλληλο για να αξιοποιηθούν αξιωματικοί με ανάλογες εμπειρίες, ουδείς αξιωματικός των ΕΔ αξιοποιείται. Επίσης στο Εθνικό Σύστημα Υγείας ουδείς αξιωματικός του Υγειονομικού έχει χρησιμοποιηθεί ως Μάνατζερ, όπως επίσης και στον κρατικό μηχανισμό(περιφέρειες κλπ), αλλά και στον Οργανισμό Ολυμπιακών Αγώνων.
- Επίσης ελάχιστος, εάν όχι μηδαμινός είναι ο αριθμός των εα αξιωματικών που απασχολούνται στις υπό κρατικό έλεγχο Βιομηχανίες Αμυντικού Υλικού. Στον τομέα αυτό, ο οποίος είναι άμεσα συνδεδεμένος με τις Ε.Δ. υπάρχουν πολλές ανάγκες, που θα έπρεπε να καλύπτονται από ε.α. αξιωματικούς. Ειδικότερα στα τμήματα ελέγχου ποιότητας, παρακολουθήσεως συμβάσεων κ.α. με τις Ε.Δ., προβλέπονται θέσεις για εν ενεργεία αξιωματικούς, που είτε δεν καλύπτονται, είτε καλύπτονται από στελέχη που δεν απαλλάσσονται των λοιπών καθηκόντων τους, με ότι δυσμενές για τη σωστή εκτέλεση των καθηκόντων τους αυτό σημαίνει.
Κατά το παρελθόν, αλλά και τώρα ένας μικρός αριθμός εν αποστρατεία Αξιωματικών αξιοποιήθηκε σε Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου και Ιδιωτικού Δικαίου, όπως Νοσοκομεία, Κοινωφελή ιδρύματα, Κληροδοτήματα ΔΕΚΟ κ.ά. με απόλυτα ικανοποιητικά αποτελέσματα και αποδόσεις.
- Πρόσφατα έχει αναληφθεί μία αρκετά οργανωμένη προσπάθεια από ιδιωτικούς φορείς και με πρωτοβουλία των ιδίων των ε.α. αξιωματικών, για την επωφελή χρησιμοποίηση τους σε τομείς σχετικούς με την Εθνική `Άμυνα και την μελέτη ανάλυση Εθνικών και άλλων παρεμφερών θεμάτων. Πρόκειται για τη συμμετοχή εν αποστρατεία Αξιωματικών σε διαφόρους οργανώσεις υπό τη μορφή συνδέσμων, εταιρειών, όπως ο Σύνδεσμος Επιτελών Εθνικής Αμύνης (ΣΕΕΘΑ), και άλλες παρεμφερείς, οι οποίες προσπαθούν να καθιερωθούν στην κοινωνία ως δεξαμενές σκέψεως (Think Tanks), ανάλογες των αντιστοίχων πανεπιστημιακών.
Οι προσπάθειες αυτές όμως δεν τυγχάνουν της ανάλογης αντιμετωπίσεως με τις πανεπιστημιακές, οι οποίες, πολύ σωστά, αξιοποιούνται ευρέως ως δεξαμενές σκέψεως(Think Tank) από διάφορα Υπουργεία και άλλους Δημόσιους Φορείς για τη διενέργεια\εκτέλεση διαφόρων εργασιών, όπως μελέτες, αναλύσεις, εκτιμήσεις κ.ά. με αρκετά αδρή αμοιβή. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι στο υπαγόμενο στο ΥΠΕΘΑ Ινστιτούτο Αμυντικών Αναλύσεων, ελάχιστοι, και αυτοί κατά περιόδους, εα αξιωματικοί αξιοποιήθηκαν, καίτοι από την ιδρυτική Υπουργική Απόφαση κύριος «σκοπός του είναι η παροχή αποκλειστικά, στον ΥΕΘΑ απόψεων ή γνωμών σε θέματα αμυντικής πολιτικής και εξοπλισμών και ειδικότερα η επιστημονική υποβοήθηση και προβολή του έργου του στα θέματα αμυντικής και στρατηγικής πολιτικής στο πλαίσιο των διεθνών σχέσεων και της γεωπολιτικής» [2]. Επίσης ουδεμία συνεργασία με κάποιο από τα υφιστάμενα Ινστιτούτα ή Συνδέσμους που συνίστανται από εα αξιωματικούς έχει πραγματοποιηθεί. Αντίθετα έχει αναθέσει δεκάδες μελετών σε ιδιώτες κυρίως. Είναι αξιοσημείωτο ότι το κύριο προσωπικό του ΙΑΑ προέρχεται από τον Πανεπιστημιακό χώρο. Εάν κανείς συγκρίνει τον σκοπό του ΙΑΑ αβίαστα εξάγει το συμπέρασμα ότι η ύπαρξη συνεργατών από τον χώρο των ΕΔ είναι εκ των πραγμάτων απαραίτητη.
Η προσπάθεια των οργανώσεων αυτών έχει δεόντως εκτιμηθεί, από τον χώρο των ΕΔ, μόνον από το ΓΕΕΘΑ, με συνέπεια να ανατίθενται αρκετές εργασίες σε αυτές, οι οποίες υποβοηθούν το ΓΕΕΘΑ αλλά και συνδράμουν σημαντικά την επιβίωση-λειτουργία τους. Αυτό όμως δεν αρκεί, διότι οι οργανώσεις αυτές πρέπει να αξιοποιηθούν με μέθοδο και προοπτική αρχικά από το ΥΕΘΑ και τα λοιπά ΓΕ, να αξιολογηθεί το έργο τους, και στη συνέχεια να προωθηθούν και να γίνουν γνωστές, από τους λοιπούς δημόσιους φορείς.
Οι λόγοι που οι οργανώσεις αυτές πρέπει να υποβοηθηθούν είναι προφανείς. Εξ αυτών άλλοι αναφέρονται στην ευρύτητα και την ποικιλία των γνώσεων και εμπειριών που πολλοί εν αποστρατεία Αξιωματικοί διαθέτουν. Κυρίως όμως, διότι οργανώσεις όπως ο ΣΕΕΘΑ θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την προώθηση θεμάτων και θέσεων, τα οποία το ΥΕΘΑ και τα ΓΕ για διαφόρους λόγους δεν μπορούν να κάνουν. Επίσης διότι οργανώσεις της μορφής αυτής κατάλληλα οργανωμένες θεωρούνται απαραίτητες σε ένα σύγχρονο κράτος και πρέπει να υποβοηθούνται στη λειτουργία-επιβίωσή τους για να προσφέρουν το έργο που μπορούν και επιθυμούν.
- Μία ακόμη προσπάθεια επωφελούς αξιοποιήσεως των εν αποστρατεία Αξιωματικών αποτελεί η συγκρότηση εξ’ ιδίας και πάλιν πρωτοβουλίας, διαφόρων συνδέσμων, όπως σύνδεσμοι τάξεων ΣΣΕ- ΣΜΥ, `Οπλων και Σωμάτων (ΔΒ, ΤΘ, ΤΧ κλπ). Οι οργανώσεις όμως αυτές έχουν περιορισμένες δυνατότητες / δραστηριότητες κυρίως αναψυχής, πολιτιστικές, ανταλλαγής απόψεων επί θεμάτων του όπλου ή σώματος και άλλα., χωρίς όμως να αποκλείεται η χρησιμοποίησή τους και για σκοπούς συναφείς με τις ιδιαίτερες γνώσεις και εμπειρίες των μελών τους. Δεν πρέπει να μας διαφεύγει βέβαια το γεγονός ότι η διασπορά και η πανσπερμία τέτοιων οργανώσεων, δυνατόν να έχουν τα αντίθετα αποτελέσματα και να εκτραπούν των αρχικών σκοπών τους.
- Ένας τομέας που ο ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών έχει αναγνωρισθεί επαρκώς είναι ο πανεπιστημιακός. Η περίπτωση αυτή αναφέρεται σε καταξιωμένους επαγγελματικά και επιστημονικά Αξιωματικούς του Υγειονομικού, του Μηχανικού, του Τεχνικού, αλλά και άλλων `Οπλων και Σωμάτων, οι οποίοι ακολούθησαν πανεπιστημιακή σταδιοδρομία και ανεδείχθησαν και εξακολουθούν να αναδεικνύονται σε επίλεκτα μέλη της Πανεπιστημιακής κοινότητας. Αυτό επιβεβαιώνει, ότι όπου στις μικρές κοινωνίες οι ε.α. Αξιωματικοί έχουν ευκαιρίες να προβάλουν τα προσόντα και τις ικανότητές τους, η ανάδειξη και η καταξίωση και ως εκ τούτου η ανάθεση ρόλων και η αξιοποίηση γενικότερα ακολουθεί ως φυσική συνέπεια.
Μία αιτία, ή πρόφαση, η οποία παρουσιάζεται ως άλλοθι, αλλά έχει και ουσιαστική σημασία είναι η μη, μέχρι τώρα, αναγνώριση από την πολιτεία του πτυχίου των Στρατιωτικών Σχολών (ΑΣΕΙ), ως πτυχίου ΑΕΙ με Συνταγματική ή άλλη νομοθετική ρύθμιση. Η πρόφαση αυτή δεν ευσταθεί με την ψήφιση και εφαρμογή του νέου νομοθετικού πλαισίου περί ΑΣΕΙ. Κατ’ επέκταση της αναγνωρίσεως των πτυχίων των ΑΣΕΙ, θα πρέπει με μέριμνα των ΓΕ και του ΥΠΕΘΑ να αναγνωρισθούν τα πτυχία των Ανωτάτων Σχολών Πολέμου ως μεταπτυχιακά τύπου master, ενώ της ΣΕΘΑ ως διδακτορικό.
- Παρά το ότι θα εξετασθούν σε χωριστό παράγοντα κρίνεται σκόπιμο να επισημανθούν και εδώ, λίαν επιγραμματικά, τα κύρια αντικειμενικά δεδομένα\προσόντα των εν αποστρατεία αξιωματικών, τα οποία τους καθιστούν ικανούς να αναλάβουν ένα ευρύ φάσμα ρόλων και αποστολών στην κοινωνία. Συγκεκριμένα τα αντικειμενικά Δεδομένα\προσόντα των ε.α.α αξιωματικών συνίστανται:
- Αυξημένη πειθαρχικότητα και υψηλό αίσθημα ευθύνης.
- Στην εξαιρετική εκπαίδευση που έχουν λάβει στα παραγωγικά σχολεία.
- Εκπαίδευση εξειδίκευσης σε σχολές όπλων-σωμάτων, επιτελών και ΣΕΕΘΑ.
- Μετεκπαίδευση σε στρατιωτικές και άλλες σχολές του εξωτερικού.
- Φοίτηση σε ΑΕΙ εσωτερικού και εξωτερικού.
- Γνώση τουλάχιστον μίας ξένης γλώσσας από πολλά στελέχη.
- Υπηρεσία σε διοικητικές και επιτελικές θέσεις στο εσωτερικό και εξωτερικό.
- Γνώση του Ελληνικού χώρου και των ιδιαιτεροτήτων του από την υπηρεσία σε αυτόν.
- Διοικητική και οργανωτική πείρα, γνώσεις πληροφορικής κλπ
Διαπιστώσεις – Μερικά Συμπεράσματα.
Η μετάπτωση των στελεχών των ΕΔ από την ενεργό υπηρεσία στην αποστρατεία, συντελείται:
- Απροσδόκητα και ενάντια πολλές φορές στη θέληση των αξιωματικών.
- Σε ηλικία, για το μείζον μέρος, πολύ μικρότερης ενός ορίου που θεωρείται εντός και εκτός Ελλάδος, ως το φυσιολογικό όριο τερματισμού της δράσης, της εργασίας, αλλά και χωρίς το μεγαλύτερο μέρος εξ’ αυτών να έχει συμπληρώσει το προβλεπόμενο για το βαθμό τους όριο ηλικίας.
- Επίσης σε μία ηλικία, που όπως αναφέρουν οι ειδικοί περί την επιστήμη της Διοικητικής «Management», είναι η περισσότερο παραγωγική και χωρίς να αποσβένυνται πλήρως οι επενδύσεις που έχουν γίνει για τα στελέχη αυτά.
Για την κατάσταση αυτή η ευθύνη ανήκει στις ίδιες τις ΕΔ, οι οποίες εφαρμόζοντας ένα σύστημα εξελίξεως των αξιωματικών, που δημιουργεί σωρεία προβλημάτων, θα έπρεπε να φροντίσουν να επιλύσουν τα προβλήματα που αυτό δημιουργεί.
Η όλη διαδικασία αποστρατείας πέραν των άλλων δημιουργεί ηθικά, κοινωνικά και άλλα προβλήματα σε ανθρώπους που έχουν θέσει τον εαυτόν τους στην υπηρεσία του `Έθνους και του Κοινωνικού συνόλου.
Ο μέχρι τώρα ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών στην κοινωνία, στο σύνολό της, είναι λίαν περιορισμένος και είναι αποτέλεσμα της ιδιωτικής\προσωπικής πρωτοβουλίας του κάθε Αξιωματικού και όχι αποτέλεσμα κάποιας μορφής προγραμματισμού. Η κοινωνία, υπό την ευρεία έννοια, φαίνεται να αγνοεί, ή θέλει να αγνοεί τις ικανότητες και εμπειρίες των εν αποστρατεία Αξιωματικών.
`Όχι ιδιαίτερα ικανοποιητική είναι και η αξιοποίηση εα αξιωματικών και από το ΥΠΕΘΑ, ΓΕ.
Στον ευρύτερο Δημόσιο τομέα τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα. Χαρακτηριστικό, αλλά όχι μοναδικό δυστυχώς, παράδειγμα αυτής της νοοτροπίας αποτελεί η επάνδρωση της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, αλλά και του Οργανισμού ΑΘΗΝΑ 2004, όπου οι περιπτώσεις χρησιμοποίησης εν αποστρατεία Αξιωματικών είναι ελάχιστες, εάν όχι ανύπαρκτες.
Μία καταγραφή της όποιας αξιοποιήσεως των εν αποστρατεία Αξιωματικών οδηγεί στα ακόλουθα:
- Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοικήσεως(ΟΤΑ) και ο πανεπιστημιακός τομέας και επιβεβαιώνουν τη διαπίστωση, ότι όπου στις μικρές κοινωνίες οι Αξιωματικοί έχουν ευκαιρίες να προβάλουν τα προσόντα και τις ικανότητές τους, η ανάδειξη και η καταξίωση και ως εκ τούτου η ανάθεση ρόλων και η αξιοποίηση γενικότερα ακολουθεί ως φυσική συνέπεια.
- Στον πολιτικό τομέα ο ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών είναι λίαν περιορισμένος και με ρυθμό συνεχώς μειούμενο.
- Στο Δημόσιο τομέα η μόνη προγραμματισμένη και επιτυχημένη, θα λέγαμε, περίπτωση αξιοποίησης των εν αποστρατεία Αξιωματικών αποτελεί η χρησιμοποίησή τους σε επιτελικές και διοικητικές θέσεις της ΠΣΕΑ και της ΠΑΜ υπό τη μορφή της ανακλήσεως στην ενεργό υπηρεσία, χωρίς όμως να καλύπτονται όλες οι προβλεπόμενες θέσεις.[3]
- Στο ΥΕΘΑ και τα Γενικά Επιτελεία για κάλυψη υπαρχουσών αναγκών και θέσεων μη προβλεπομένων από τους οικείους ΠΟΥ χρησιμοποιείται η μέθοδος της ανακλήσεως εν αποστρατεία Αξιωματικών στην ενέργεια. Μέθοδος, η οποία υποδηλώνει ότι υπάρχουν πράγματι ανάγκες, οι οποίες πρέπει με κάποιο τρόπο να καλυφθούν. Η μέθοδος αυτή δεν θεωρείται και η επιτυχέστερη, διότι παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα.[4] Προς άρση των ατελειών-μειονεκτημάτων αυτών, νομίζουμε θα μπορούσε ένας μεγάλος αριθμός εξ’ ανακλήσεως αξιωματικών να αντικατασταθεί από αξιωματικούς που παραμένουν στον αυτό βαθμό, μετά βέβαια από σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις εάν και εφόσον αναγκαιούν. Συγχρόνως για τις περιπτώσεις που θα αναγκαιούσαν επί πλέον αξιωματικοί για κάλυψη αναγκών, τότε θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μερικώς ο θεσμός της ανακλήσεως, ή άλλη μορφή, όπως π.χ. με σύμβαση έργου.
- Επίσης η αξιοποίηση ε.α. αξιωματικών μέσω ΥΠΕΘΑ – ΓΕ στις, υπό κρατικό έλεγχο, Αμυντικές Βιομηχανίες, είναι περιστασιακή. Έτσι δεν χρησιμοποιούνται, ούτε στη Διοίκηση, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, ούτε στη διαδικασία παρακολουθήσεως των συμβάσεων και στον έλεγχο ποιότητος.
- Η χρησιμοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών ως καθηγητών σε διάφορες στρατιωτικές σχολές, ΑΣΕΙ κυρίως, σε πολύ μικρή κλίμακα, πρέπει να επεκταθεί και σε άλλους τομείς(Σχολές εξειδικεύσεως, ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ κ.α.). Απαιτείται όμως σημαντική βελτίωση του θεσμού, στη διαδικασία επιλογής, στην αποζημίωση, τρόπο και μορφή προσλήψεως. Η ένταξη των καθηγητών των ΑΣΕΙ στο Ερευνητικό Διδακτικό Προσωπικό(ΔΕΠ) θα επίλυε σημαντικά προβλήματα.
- Με εξαίρεση το ΓΕΕΘΑ, η μέχρι τώρα αξιοποίηση ιδρυμάτων(Think Tanks), όπως ο ΣΕΕΘΑ, στα οποία συμμετέχουν αξιωματικοί, δεν είναι ανάλογη αντιστοίχων πανεπιστημιακών. Ακόμα και στα εποπτευόμενα από το ΥΕΘΑ νομικά πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου, όπως το ΙΑΑ η αξιοποίηση των ε.α. αξιωματικών, και των Δεξαμενών Σκέψεως που έχουν συγκροτήσει οι ε.α. αξιωματικοί, μέχρι τώρα τουλάχιστον υπήρξε μηδαμινή. Πρέπει να αναληφθεί προσπάθεια οι οργανώσεις αυτές να γίνουν γνωστές με μέθοδο και προοπτική από το ΥΕΘΑ και τα λοιπά ΓΕ, να αξιολογηθεί το έργο τους, αρχικά, και στη συνέχεια να προωθηθούν και να γίνουν γνωστές, από τους λοιπούς δημόσιους φορείς.
- Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών από τον ιδιωτικό τομέα είναι ίσως πολύ μεγαλύτερη από τον Δημόσιο, πλην όμως είναι αποτέλεσμα των προσωπικών προσπαθειών-διασυνδέσεων των ιδίων των εν αποστρατεία Αξιωματικών και αποδεικνύει ότι ο ιδιωτικός τομέας, εκτιμά τις ιδιαίτερες ικανότητες των εν αποστρατεία Αξιωματικών και τους χρησιμοποιεί αναλόγως. Η αξιοποίηση όμως αυτή εκφεύγει των ορίων της παρούσης μελέτης.
- Η πρόσφατη θέση σε ισχύ του Ν. 3187\2003 αφαιρεί ένα από τα βασικά επιχειρήματα εκείνων που αποκλείουν την αξιοποίηση αξιωματικών, δηλαδή την έλλειψη πτυχίου ΑΕΙ, πλην όμως θα πρέπει να επεκταθεί και να θεωρούνται ως μεταπτυχιακά τα διάφορα πτυχία όπως της ΑΔΙΣΠΟ, ΣΤΕΑΜΧ, ΣΤΗΑΔ, ΣΤΕΑΤΧ[5] κλπ και της ΣΕΘΑ ως διδακτορικού.
Οι ικανότητες-προσόντα-χαρακτηριστικά των εν αποστρατεία αξιωματικών, τους καθιστούν ικανούς για ανάληψη πολλών ρόλων, τόσο στο εσωτερικό των ΕΔ, όσο και στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. `Όπως: να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, αλλά και να στελεχώνουν ένα πλήθος άλλων Διοικητικών, Επιτελικών, γνωμοδοτικών, θέσεων και όχι μόνον.
Η όποια αξιοποίηση των εα Αξιωματικών», δεν αναφέρεται υποχρεωτικά με την έννοια της επαγγελματικής αποκαταστάσεως, ή της δημιουργίας δεύτερης καριέρας, αλλά υπό την έννοια της προσφοράς υπηρεσίας, με κάποιας μορφής αμοιβή(παροχή έργου, ή εφ’ άπαξ αμοιβή, ή άλλης μορφής).
Η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας. `Όπως και στις λοιπές ευρωπαϊκές χώρες, έρευνες στην Ελλάδα δεικνύουν ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις η ζήτηση εργασίας για άτομα με εξειδίκευση και εμπειρία δεν καλύπτεται από τη διαθέσιμη προσφορά.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β’
Στη Μελέτη: «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ
α. Γενικά
Είναι διαπιστωμένο ότι κάθε πρόβλημα στοιχειοθετείται και επηρεάζεται από διάφορα δεδομένα. Η ανάλυση των δεδομένων αυτών συμβάλλει στη διερεύνηση και εντοπισμό των αιτιών και αφορμών που δημιούργησαν το πρόβλημα. Συγχρόνως η ακολουθούσα συνθετική διεργασία, οδηγεί στην εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων, που ενδεχομένως θα συμβάλλουν στη διαμόρφωση τρόπων επίλυσης του προβλήματος.
Για την παρούσα μελέτη, ως τέτοια δεδομένα επελέγησαν το ιστορικό του θέματος της αξιοποιήσεως ε.α. αξιωματικών από την Ελληνική Κοινωνία, αλλά και ο τρόπος και η διαδικασία αξιοποιήσεως ε.α. αξιωματικών από τις ΕΔ. Επίσης τα υποσύνολα που συνθέτουν το γενικό σύνολο των ε.α. αξιωματικών, το ισχύον νομικό καθεστώς, με τις παραμέτρους και τις προβλέψεις του καθώς και διάφορα αριθμητικά- στατιστικά στοιχεία που έχουν σχέση με το θέμα.
Για την εκπλήρωση του τεθέντος σκοπού της μελέτης , κρίνεται σκόπιμο η ανάλυση του υπόψη παράγοντα να γίνει ως ακολούθως :
- Σύντομη ιστορική αναδρομή
- Παρούσα κατάσταση
o Οριοθέτηση-διάκριση των αποστράτων
o Υπηρεσιακά Δεδομένα
- Διαπιστώσεις – Μερικά Συμπεράσματα
β. Ιστορική αναδρομή
Στην αρχαιότητα δεν υπήρχαν επαγγελματίες στρατιωτικοί ηγήτορες. Αρχικά τον στρατό διοικούσε ο βασιλεύς. Στην Αθηναϊκή Πολιτεία, η ανώτατη ηγεσία πέρασε στα χέρια του Πολέμαρχου, ο οποίος εκλεγόταν από άνδρες της αριστοκρατίας για ένα έτος, χωρίς δικαίωμα επανεκλογής, με αποτέλεσμα το αξίωμα να περιέρχεται στους ευγενείς, με τη σειρά και να προσδίδει πολιτική δύναμη στους κατόχους. Από την εποχή του Κλεισθένους συγκροτήθηκαν δέκα στρατιωτικές μονάδες -μία από κάθε φυλή- διοικούμενες από αξιωματικούς, οι οποίοι ονομάζονταν αρχικά Ταξίαρχοι και μεταγενέστερα Στρατηγοί, με θητεία ενός έτους. Την εποχή αυτή δεν έχουμε επαγγελματίες αξιωματικούς και συνεπώς δεν τίθεται θέμα αποστράτων και αξιοποίησης αυτών, του δε αξιώματος του Πολεμάρχου , Ταξίαρχου ή Στρατηγού εγένετο πολιτική μόνο αξιοποίηση, χωρίς βέβαια να λείπουν και συχνές καταδίκες των φερόντων το αξίωμα, λόγω δυσμενών εξελίξεων των μαχών.
Στη Σπάρτη αναπτύχθηκε είδος επαγγελματικού στρατού με ιεραρχία αξιωματικών από τις χαμηλότερες βαθμίδες ως τους διοικητές των έξι Ταξιαρχιών (Μόρες). Δεν είναι γνωστός ο τρόπος διορισμού τους, ο χρόνος θητείας και ο ρόλος τους μετά την αποστρατεία.
Επίσης κατά την Βυζαντινή περίοδο, παρά την ύπαρξη επαγγελματιών αξιωματικών με ικανοποιητικές για την εποχή αποδοχές, δεν υπάρχουν μαρτυρίες για ιδιαίτερη αξιοποίηση αποστράτων αξιωματικών. Πολλοί όμως από αυτούς μετά από επιτυχείς εκστρατείες, εξελέγοντο και αυτοκράτορες ή αναλάμβαναν υψηλά καθήκοντα.
Στους νεώτερους χρόνους, μετά την απελευθέρωση της χώρας μας και την συγκρότηση στρατού, υπό την ευρεία έννοια, έχουμε επανεμφάνιση των επαγγελματιών αξιωματικών, αρχικά διαφόρων προελεύσεων και μεταγενέστερα από την Σχολή Ευελπίδων και τις λοιπές παραγωγικές Σχολές Αξκών και Υπξκών του ΣΞ και των λοιπών κλάδων των ΕΔ. Στην περίοδο αυτή οι απόστρατοι είχαν μεν αυξημένο κύρος, ιδία μετά από πολεμικά γεγονότα, αλλά περιορισμένη κοινωνική αξιοποίηση, πλην ίσως της πολιτικής. Σε κάθε όμως περίπτωση υπάρχει ποιοτική διαφορά με τα σήμερα ισχύοντα.
Η δραστηριοποίηση όμως ικανού αριθμού αποστράτων στην πολιτική, στη δημόσια διοίκηση και σ’ όλους τους δημόσιους και ιδιωτικούς τομείς της πολιτείας ήταν και τότε αποτέλεσμα κυρίως προσωπικών επιλογών και επιτυχιών και όχι οργανωμένων ενεργειών της Πολιτείας, εξαιρέσει βέβαια της ανακλήσεως αυτών στην ενεργό υπηρεσία σε περιόδους επιστρατεύσεως.
γ. Παρούσα Κατάσταση
(1) Σήμερα οργανωμένη και θεσμική αξιοποίηση των αποστράτων από την Πολιτεία δια του ΥΕΘΑ και των Γενικών Επιτελείων εκδηλώνεται:
- Με την μορφή ανακλήσεως στην ενεργό υπηρεσία αριθμού αποστράτων, σε περίοδο επιστρατεύσεως για τη συμπλήρωση οργανικών θέσεων του εν πολέμω τακτικού στρατού και της εθνοφυλακής. Για τον σκοπό αυτό έχει σχεδιαστεί η ανάκληση 100- 150 ανωτέρων – ανωτάτων , πλέον των κατωτέρων εξ εφέδρων.
- Με την μορφή ανακλήσεως στην ενεργό υπηρεσία αποστράτων αξιωματικών για την κάλυψη θέσεων σε Επιτελεία, Νομικά Πρόσωπα και υπηρεσίες που ελέγχονται από το ΥΕΘΑ και φαίνονται στον Πίνακα 1.
- Με την μορφή ανακλήσεως στην ενεργό υπηρεσία για κάλυψη θέσεων, Πολιτικής Σχεδίασης Εκτάκτων Αναγκών και Παλλαϊκής ‘Άμυνας (ΠΣΕΑ – ΠΑΜ), που προβλέπονται από το Ν2641/98 «Περί ΠΑΜ -ΠΣΕΑ», σε Υπουργεία, ΓΓΠΠ, Περιφέρειες, Νομαρχίες και Επαρχεία.(Λεπτομέρειες στον Πίνακα 2). (Σύνολο ανακεκλημένων αξκών Πινάκων 1,2 : 280)
- Με την πρόσληψη μικρού αριθμού αξιωματικών ως ωρομίσθιο διδακτικό προσωπικό(Θέσεις του ΓΕΣ ως ο πίνακας 3), κυρίως σε ΑΣΕΙ.
Ο αριθμός των ώς άνω αξιοποιουμένων αποστράτων ως ποσοστό επί του συνόλου των δυναμένων και επιθυμούντων είναι πολύ μικρός.
Πέραν αυτών, μικρός αριθμός -εξ ιδίων ενεργειών- δραστηριοποιείται στην πολιτική και ένας σημαντικά μεγαλύτερος αριθμός, μη καταγεγραμμένος όμως, στον ιδιωτικό τομέα. Στην τοπική αυτοδιοίκηση ο αριθμός είναι μεγαλύτερος.
(2) Οριοθέτηση – Διάκριση Αποστράτων Αξκών
Οι χαρακτηριζόμενοι, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, ως μόνιμοι αξιωματικοί - των τριών Κλάδων των ΕΔ- εξερχόμενοι (αποστρατευόμενοι) νομίμως των τάξεων τους, αποτελούν το σύνολο των αποστράτων αξιωματικών, οι οποίοι αναλόγως του τρόπου αποστρατείας και για τις ανάγκες της μελέτης δύνανται να διακριθούν :
- Στους αποστρατευθέντες λόγω καταστατικών ποινών.
- Στους αποστρατευθέντες οικειοθελώς μετά την εκπλήρωση των βασικών υποχρεώσεων προς την Υπηρεσία.
- Στους αποστρατευθέντες οικειοθελώς μετά την εκπλήρωση 25ετούς υπηρεσίας και συνταξιοδοτούμενους.
- Στους εξ υπαξιωματικών προερχόμενους, οι οποίοι αποστρατεύονται αφού εξαντλούν την προβλεπόμενη για αυτούς ιεραρχία και συμπληρώνουν 35ετή υπηρεσία
- Στους αποστρατευόμενους πρόωρα και παρά την θέληση τους αξιωματικούς καριέρας, προερχομένους κατά βάση από ΑΣΕΙ και ΑΕΙ.
Οι Αποστρατευθέντες Λόγω Καταστατικών Ποινών:
Είναι ελάχιστοι και δεν τίθεται θέμα αξιοποιήσεως τους ως εκ του λόγου αποστρατείας.
Οι Αποστρατευθέντες Οικειοθελώς ευθύς μετά την Εκπλήρωση των Βασικών Υποχρεώσεων (12 – 18 έτη) προς την Υπηρεσία:
Είναι μικρό ποσοστό, ηλικίας περίπου 35 ετών, κατά βαθμό κατώτεροι και διαφόρων μετέπειτα επαγγελμάτων, για τους οποίους επίσης δεν τίθεται θέμα αξιοποιήσεώς τους παρά μόνο επιστρατευτικά.
Οι Οικειοθελώς Αποστρατευθέντες μετά την Εκπλήρωση 25ετούς Υπηρεσίας (με συνταξιοδοτικά δικαιώματα):
Είναι σε ποσοστό 15 - 20% περίπου εκάστης τάξεως, ηλικίας περίπου 45 – 47 ετών, κατά βαθμό κυρίως ανώτεροι, με επαρκή επιτελική και διοικητική πείρα, ανάλογη του βαθμού τους, με πρόσθετες επιμορφωτικές στρατιωτικές και ακαδημαϊκές εκπαιδεύσεις ( ΑΣΠ, ενδεχομένως ΣΕΘΑ, μερικοί απόφοιτοι ΑΕΙ και μεγάλος αριθμός Αξιωματικών με γνώσεις ξένων γλωσσών). Η υποομάδα αυτή είναι αξιοποιήσιμη πλην λόγω οικειοθελούς αποστρατείας και ενδεχομένως δραστηριοποιήσεώς τους σε άλλους τομείς, εκτιμάται ότι δεν επιθυμεί να αναλάβει υπηρεσιακούς ρόλους γι΄ αυτό και δεν εξετάζεται η σκοπιμότητα και η δυνατότητα αξιοποιήσεως τους.
Οι εξ Υπαξιωματικών Προερχόμενοι:
Αποστρατεύονται μετά την εξάντληση της προβλεπόμενης για αυτούς εξελίξεως (από το ΝΔ445/1974 «Περί ιεραρχίας και προαγωγών των Ανθστών και Μονίμων και Εθελοντών Οπλιτών των ΕΔ» και το Ν2439/1996 «Περί ιεραρχίας και εξέλιξης των Μονίμων Αξκών των ΕΔ») και συμπληρώσεως 35ετούς υπηρεσίας ως υπαξιωματικών – αξιωματικών. Και η υποομάδα αυτή παρότι δύναται να αξιοποιηθεί δεν εξετάζεται στην παρούσα μελέτη λόγω εξαντλήσεως της εξελίξεως και συμπληρώσεως 35ετούς υπηρεσίας και του προβλεπομένου ορίου ηλικίας. ( Όριο ηλικίας Αντισυνταγματάρχη = 56 ετών , εισερχόμενοι στη ΣΜΥ 18-20 ετών + 2 έτη ΣΜΥ = 20-22 ετών + 35 έτη υπηρεσίας = 55-57 ετών).
Οι Αποστρατευόμενοι παρά την Θέλησή τους ενώ είχαν Επιλέξει τη Συνεχή Προσφορά και Αφοσίωση στην Υπηρεσία:
Είναι άπαντες προερχόμενοι από τα ΑΣΕΙ ή ΑΕΙ με διαγωνισμό, οι οποίοι λόγω γνώσεων, πείρας, ικανοτήτων, ηλικίας (από 50 – 53 ετών και άνω) και τρόπου αποστρατείας αποτελούν το πεδίο εφαρμογής της παρούσης μελέτης.
(3) Υπηρεσιακά και Λοιπά Δεδομένα
Την εξέλιξη των προερχομένων από τα ΑΣΕΙ – ΑΕΙ Αξιωματικών καριέρας προσδιορίζουν ο συνδυασμός των ακολούθων, προς ανάλυση παραμέτρων:
- Η πυραμοειδής δομή της ιεραρχίας και των εξ αυτής, κατά βαθμό, Νομοθετημένων Οργανικών Θέσεων (ΝΟΘ).
- Ο μέσος ετήσιος ρυθμός παραγωγής Αξιωματικών.
- Ο Ν2439/1996 «Περί ιεραρχίας και εξέλιξης των μονίμων αξκών των ΕΔ».
- Ο Ν2292/1995 «Περί οργάνωσης και λειτουργίας ΥΕΘΑ...»
Επί πλέον καταγράφεται το θεσμικό πλαίσιο που επιτρέπει τη δυνατότητα αξιοποιήσεως των αποστράτων Αξιωματικών.
Πυραμοειδής Δομή Ιεραρχίας – ΝΟΘ
Είναι γνωστή και αυτονόητη η αρχή της πυραμοειδούς δομής των Κλάδων των ΕΔ και της ιεραρχίας των βαθμών που επιβάλει την πρόβλεψη αυξημένου αριθμού ΝΟΘ κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών και σημαντικά μικρού αριθμού ΝΟΘ ανωτάτων Αξιωματικών. Έτσι, με βάση τα παραπάνω, έχουν προβλεφθεί οι κατά βαθμό ΝΟΘ που φαίνονται στον Πίνακα 4
Μέσος Ετήσιος Ρυθμός Παραγωγής Αξιωματικών
Ο ετήσιος ρυθμός παραγωγής Αξιωματικών που πρέπει να καλύπτει τις ανάγκες των Κλάδων των ΕΔ, δηλαδή τις ΝΟΘ του Πίνακα 4, έχει διαμορφωθεί σήμερα στους 602 Αξιωματικούς και περίπου 800 υπαξιωματικούς, όπως φαίνεται στον Πίνακα 5 καθώς και 5 α για την δεκαετία 1987-1996.
Από την συσχέτιση των στοιχείων των Πινάκων 4 και 5 συνάγονται τα ακόλουθα:
- Οι προβλεπόμενες ΝΟΘ κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών καλύπτουν, επί του παρόντος τους παραγόμενους Αξιωματικούς από τα ΑΣΕΙ-ΑΕΙ και τις Σχολές Υπαξιωματικών.
- Ο σημερινός ρυθμός παραγωγής καθώς και της δεκαετίας 1987-1996 είναι αυξημένος σε σχέση με αυτόν της περιόδου 1970-1985.
- Έχει μειωθεί η πιθανότητα εξελίξεως στους ανώτατους βαθμούς των παραγομένων από τα ΑΣΕΙ – ΑΕΙ Αξιωματικών καριέρας και διαμορφώνεται όπως φαίνεται στον Πίνακα 6 και συνεπώς εκτιμάται αύξηση του αριθμού των κατ’ έτος πρόωρα και άνευ της θελήσεως των αποστρατευομένων, εφ’όσον δεν αλλάξουν τα δεδομένα (ΝΟΘ ή ρυθμός παραγωγής ή Ν2439/96)
- Η εξέλιξη σε κάθε βαθμό των παραγομένων κατά τάξη Αξιωματικών προελεύσεως ΑΣΕΙ – ΑΕΙ διαμορφώνεται όπως στον Πίνακα 6 α.
Ν2439/1996 «Περί Ιεραρχίας και Εξέλιξης των Μονίμων Αξκών...»
Η εξέλιξη των μονίμων Αξιωματικών καθορίζεται από τον υπόψη νόμο και διαμορφώνεται, με βάση τον μέγιστο ή ελάχιστο χρόνο παραμονής σε κάθε βαθμό, αλλά και την παρούσα πρακτική, όπως φαίνεται στο Διάγραμμα 7, από τα στοιχεία του οποίου σε συνδυασμό με τα στοιχεία ΝΟΘ και παραγωγής Αξιωματικών, συνάγονται τα ακόλουθα:
- Ηλικία, έτη υπηρεσίας Αξιωματικού-συντάξιμα και ποσοστά αποστρατευομένων, με βάση την ευνοϊκότερη περίπτωση περί μεγίστου χρόνου παραμονής σε κάθε βαθμό, όπως στον παρακάτω πίνακα :
|
ΒΑΘΜΟΣ |
ΗΛΙΚΙΑ |
ΟΡΙΟ ΗΛΙΚΙΑΣ ΑΠΟΣΤΡΑ-ΤΕΥΟΜΕΝΩΝ |
ΔΙΑΦΟΡΑ |
ΠΟΣΟΣΤΟ ΕΞΕΛΙΣ-ΣΟΜΕΝΩΝ (%) |
ΕΤΗ |
|
|
ΥΠΗΡ. ΑΞΚΟΥ |
ΣΥΝΤΑ-ΞΙΜΑ |
|||||
|
Α |
Β |
γ |
δ=γ-β |
Ε |
Ζ |
ηθ |
|
Σχής |
54(±1) |
58 |
4(±1) |
54 |
29 |
33 |
|
Ταξχος |
56(±1) |
59 |
3(±1) |
20 |
31 |
35 |
|
Υπτγος |
58(±1) |
60 |
2(±1) |
7 |
33 |
37 |
|
Αντγος |
60(±1) |
62 |
1-2 |
33-37 |
37-41 |
|
|
Παρατήρηση: Με βάση την ισχύουσα πρακτική εξελίξεως των αξκών τα στοιχεία των στηλών ζ και η είναι επί έλατον 1-2 έτη |
||||||
- Από τα στοιχεία του πίνακα φαίνεται ότι οι αποστρατευόμενοι Αξιωματικοί δεν συμπληρώνουν:
· Το προβλεπόμενο για τον βαθμό τους όριο ηλικίας,
· Τα 35 έτη υπηρεσίας Αξιωματικού,
· Πλήρη συντάξιμα έτη υπηρεσίας (οι Σχες κυρίως) γι’ αυτό έχει νομοθετηθεί δυνατότητα υπολογισμού διπλών των ετών υπηρεσίας σε μονάδες εκστρατείας, τα οποία όμως δεν ισχύουν για τους παραχθέντες μετά το 1982.
Εκ του υπόψη νόμου επισημαίνονται οι ακόλουθες διατάξεις:
- Άρθρο 12 παράγρ. 7
Με βάση την ως άνω διάταξη είναι δυνατόν οι αξιωματικοί μέχρι και του βαθμού του Ταξχου να κριθούν ως «διατηρητέοι εις τον αυτό βαθμό», και να μην αποστρατεύονται.
- Άρθρο 18 παράγρ. 4γ και 8δ
Οι Σχες και Ταξχοι που κρίνονται «διατηρητέοι στον αυτό βαθμό» δύο φορές αποστρατεύονται προαγόμενοι στον επόμενο βαθμό ή τίθενται Εκτός Οργανικών Θέσεων (ΕΟΘ) μέχρι συμπληρώσεως του ορίου ηλικίας, εφ’όσον το επιθυμούν, και ανεξάρτητα με το αν έχουν συμπληρώσει πλήρη συντάξιμη υπηρεσία.
Η χρήση των διατάξεων αυτών από της ισχύος των είναι περιορισμένη.
Ετήσιες Αποστρατείες
Στον Πίνακα 8 φαίνονται οι αριθμοί των κατ’έτος αποστρατευομένων της περιόδου 1994-2003 και ο εξ’ αυτών μέσος ετήσιος ρυθμός αποστρατειών.
Σε περίπτωση που οι παραπάνω Αξιωματικοί δεν αποστρατεύοντο εξερχόμενοι όμως της επετηρίδος, για να μη παρακωλύσουν την εξέλιξη των λοιπών, αλλά παρέμεναν π.χ ως «διατηρητέοι εις τον αυτόν βαθμό» και ΕΟΘ μέχρι του προβλεπομένου ορίου ηλικίας θα απαιτούντο συνολικά 616 ως 769 θέσεις (Σχων 548 –Τξχων 168 – Υπτγοι / Αντγοι 53, λεπτομέρειες στο Πίνακα 9). Στην πραγματικότητα, αν ληφθεί υπόψη ότι έχουν ήδη ανακληθεί περί τους 280 ε.α. Αξιωματικούς, θα απαιτούντο μόνο 400 περίπου θέσεις, πλέον των υπαρχόντων, με ετήσιο κόστος 4,5 - 6,5 εκατ. Ευρώ και σημαντικό κέρδος για τα επικουρικά ταμεία (αναλυτικοί υπολογισμοί στον Πίνακα 9)
Ν2292/95 «Περί Οργανώσεως και Λειτουργίας ΥΕΘΑ»
Με το άρθρο 25 προβλέπεται η λειτουργία Οργανισμών , ΝΠΔΔ και Υπηρεσιών, στους οποίους προβλέπονται θέσεις εν ενεργεία και εν αποστρατεία αξιωματικών. Οι θέσεις αυτές δύνανται με ενέργειες της Υπηρεσίας να διευρυνθούν και να καλυφθούν εξ’ ολοκλήρου ή στο μεγαλύτερο μέρος της με ε.α. αξιωματικούς.
Με το άρθρο 5 (παρ 21 & 22) μπορούν να :
- Συγκροτούνται στο ΥΕΘΑ επιστημονικές επιτροπές και ομάδες εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα.
- Ιδρύονται ινστιτούτα ως ΝΠΙΔ, επιχορηγούμενα από το ΥΕΘΑ, με σκοπό την παροχή αποκλειστικά στο ΥΕΘΑ απόψεων ή γνωμών σε θέματα αμυντικής πολιτικής και εξοπλισμών, όπως το Ινστιτούτο Αμυντικών Αναλύσεων (ΙΑΑ).
Στις παραγωγικές και επιμορφωτικές Σχολές των ΕΔ παρέχεται η ευχέρεια χρησιμοποιήσεως ε.α. αξιωματικών ως καθηγητών. Ο θεσμός δύναται να διευρυνθεί και να συμβάλει στην αξιοποίηση των αποστράτων Αξιωματικών, αποδεσμεύοντας σημαντικό αριθμό εν ενεργεία Αξιωματικών προς επαύξηση του ποσοστού επανδρώσεως των Επιτελείων των Σχηματισμών.
Στις Αμυντικές Βιομηχανίες υπάρχουν θέσεις που καλύπτονται από εν ενεργεία Αξιωματικούς, χωρίς αυτοί να απαλλάσσονται και λοιπών καθηκόντων τους, ενώ θα μπορούσαν να αντικατασταθούν από παραμένοντες σ’ αυτό τον βαθμό ε.α. Αξιωματικούς.
Νόμος 2641/98 «Περί ΠΣΕΑ – ΠΑΜ»
Όπως έχει αναφερθεί με τον υπόψη νόμο δύνανται να καλυφθούν από απόστρατους Αξιωματικούς 88 θέσεις από τις οποίες έχουν ήδη καλυφθεί περί τις 30. (λεπτομέρειες στον Πίνακα 2)
Οικονομικά στοιχεία
Παρ’ότι είναι γνωστά τα οικονομικά δεδομένα των αποδοχών των αποστράτων Αξιωματικών για λόγους καταγραφής καταχωρείται στη συνέχεια τυπικό παράδειγμα ε.α Υποστρατήγου προκειμένου να επισημανθεί η απότομη διαφοροποίηση, από οικονομικής σκοπιάς, των οικογενειακών- οικονομικών δεδομένων. Το παράδειγμα παρ’ ότι μεμονωμένο αποδίδει την εικόνα του συνόλου των αποστράτων με μικρές αποκλίσεις προς τα άνω και κάτω αναλόγως του βαθμού αποστρατείας.
|
ΥΠΤΓΟΣ ε.ε Έτος 2003 Έτη υπηρεσίας αξκού 33 Έτη συνταξιμα 37 |
ΥΠΤΓΟΣ ε.α
|
|
ΜΑΪΟΣ 2003 Καθαρές αποδοχές ε.ε 2320 ευρώ + πάγιες ΗΕΕ 250 2570
|
ΙΟΥΝΙΟΣ 2003 Αποδοχές ε.α 1516 ευρώ (65,0 %)
1516 ευρώ (59,0 %) + Μέρισμα 400 Σύνολο 1916 ευρώ (74,5 %)
Τελικά μείον 654 ευρώ/μήνα. |
Ενδεικτικά και συγκριτικά παρατίθενται τα παρακάτω οικονομικά στοιχεία που ελήφθησαν από το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας Γερμανίας και αφορούν στις συντάξεις των αξιωματικών:
- Η σύνταξη των αποστρατευόμενων είναι το 75 % των τελευταίων εν ενεργεία αποδοχών.
- Όριο ηλικίας π.χ Σχων το 59ο έτος
- Η σύνταξη Σχου με 40 έτη υπηρεσίας ανέρχεται στο ποσόν των 4424,29 ευρώ (5899,05 Χ 75 % = 4424,29 ευρώ)
- Επισημαίνεται ότι η σύνταξη των αποστρατευόμενων προ της συμπληρώσεως του ορίου ηλικίας, λόγω υπηρεσιακών αναγκών, προσαυξάνεται, από το 53ο έτος της ηλικίας μέχρι το 59ο έτος, κατά 13,63%, για αναπλήρωση των απωλειών εισοδήματος λόγω της προώρου αποστρατείας. Η προσαύξηση αυτή μειώνεται σταδιακά κατά 1,875 % κάθε χρόνο και μηδενίζεται στο 59ο έτος. Επίσης, στους Αξιωματικούς κρισίμων ειδικοτήτων (π.χ. πιλότοι) που ως εκ της ειδικότητος αποστρατεύονται στο 41ο έτος της ηλικίας των, η προσαύξηση ανέρχεται στο 17,625 %.
Προσόντα Αποστράτων Αξιωματικών
Είναι αυτονόητο και δεν χρειάζεται απόδειξη ότι οι απόστρατοι Αξιωματικοί διαθέτουν όλα τα προσόντα των εν ενεργεία συναδέλφων αντιστοίχων βαθμών, με υπεροχή στο προσόν «πείρα», ενώ υστερούν ίσως στα προσόντα:
- «Δραστηριότητα» ως εκ της ηλικίας και μόνον
- «Γνώσεις» κυρίως επί θεμάτων νέων τεχνολογιών και ακαδημαϊκές δεδομένου ότι η Υπηρεσία έχει πλέον εξασφαλίσει περισσότερες και καλύτερες ευκαιρίες επιμορφώσεως των στελεχών για εκμάθηση ξένων γλωσσών, φοίτηση στα ΑΕΙ, εκπαίδευση στην πληροφορική κ.λ.π.
Ενδεικτικά στον Πίνακα 10 αναφέρονται στοιχεία στρατιωτικής και ακαδημαϊκής εκπαιδεύσεως και εξειδικεύσεων των αποστράτων, που μπορούν να αποτελέσουν το κίνητρο και κριτήριο αξιοποιήσεως των.
δ. Διαπιστώσεις - Μερικά Συμπεράσματα
Ιστορικά η αξιοποίηση των υψηλών δυνατοτήτων, λόγω γνώσεων, ικανοτήτων και πείρας, δυναμικού των αποστράτων , επ΄ ωφελεία της Υπηρεσίας και του ευρύτερου Δημοσίου τομέα ήταν περιορισμένη, περιστασιακή και όχι προσχεδιασμένη και συστηματική, αλλά ποιοτικά αναβαθμισμένη. Η δραστηριοποίηση και ανάδειξη αυτών σε όλους τους τομείς της δημόσιας ζωής ήταν και πάλι αποτέλεσμα ίδιας πρωτοβουλίας και επιτυχίας ενός εκάστου εξ αυτών. Σήμερα η Υπηρεσία και η Πολιτεία προβαίνει σε περιορισμένη αξιοποίηση τους.
Το σύνολο, σχεδόν, των Αξιωματικών καριέρας προελεύσεως ΑΣΕΙ –ΑΕΙ αποστρατεύονται:
- Πρόωρα κατά 1-4 έτη, προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένου ορίου ηλικίας κατά βαθμό και ένα σημαντικό ποσοστό (κυρίως Σχων – Ταξχών) προ της συμπληρώσεως πλήρων συντάξιμων ετών υπηρεσίας
- Άνευ της θελήσεως τους και σε ηλικία μεταξύ 52 – 59 ετών, κατά την οποία έχει κορυφωθεί η σύζευξη της γνώσεως και της πείρας και συνεπώς δύναται να προσφέρουν τα μέγιστα.
- Με μειωμένες κατά 30 – 40 % αποδοχές που συνεπάγεται υποβάθμιση του επιπέδου ζωής που έχουν εθισθεί και τους αξίζει, σε περίοδο αυξημένων οικογενειακών αναγκών.
Η αποστρατεία των Αξιωματικών υπαγορεύεται αποκλειστικά από τα υπηρεσιακά δεδομένα. Δηλαδή την πυραμοειδή δομή στρατού – ιεραρχίας βαθμών , περιορισμένος αριθμός ΝΟΘ ανωτάτων , Ν2439/1996, ετήσιος ρυθμός παραγωγής Αξιωματικών που εξυπηρετεί τις αυξημένες ανάγκες σε κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών στελέχη. Αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας που προαναφέρθηκε είναι να παραγνωρίζεται ο ανθρώπινος παράγοντας της προσφοράς υπηρεσιών και καλώς εννοούμενης φιλοδοξίας και προσδοκίας εξελίξεως των Αξιωματικών και των υποψηφίων των ΑΣΕΙ.
Από τα στοιχεία του Πίνακα 10 συνάγεται η ευρύτατη μόρφωση των ε.α. Αξιωματικών.
Ο ισχύων «Περί Ιεραρχίας και Εξελίξεως των Αξιωματικών νόμος 2439/1996 επιτρέπει την αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του, από καθαρά και στενά υπηρεσιακής σε μία συνδυασμένη υπηρεσιακή και ανθρωποκεντρική θεώρηση αυτού, με την εισαγωγή του «ορίου ηλικίας» ως βασικού κριτηρίου αποστρατείας, χωρίς να παραγνωρίζονται οι απαιτήσεις ανανέωσης της ιεραρχίας με νέους ηλικιακά Αξιωματικούς σ’ όλη την κλίμακα αυτής. Η ευρεία εφαρμογή των διατάξεων των Παραγράφων 7 του Άρθρου 12 και 4γ – 4δ του Άρθρου 18 εξυπηρετούν σε πρώτη φάση και άμεσα την ως άνω αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του υπόψη νόμου (αντί αποστρατείας, «διατηρητέος στον αυτό βαθμό» διάθεση ΕΟΘ, εφόσον το επιθυμούν, πλήρωση όλων των θέσεων που καταλαμβάνουν ανακεκλημένοι απόστρατοι καθώς και νέων που μπορούν να δημιουργηθούν και στην συνέχεια αποστρατεία με την συμπλήρωση του προβλεπομένου για κάθε βαθμό όριο ηλικίας)
Απαιτείται επανεκτίμηση του ετησίου ρυθμού παραγωγής αξιωματικών και των απαιτούμενων κατά βαθμό οργανικών θέσεων, με ορίζοντα αποστρατείας των Αξιωματικών τα ισχύοντα κατά βαθμό όρια ηλικίας
Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επιτρέπει την αύξηση των θέσεων αξιοποίησης των αποστράτων Αξιωματικών, όπως παρακάτω:
- Κάλυψη δι’ ενεργειών της Υπηρεσίας όλων των θέσεων που προβλέπονται με το Ν2641/98 «Περί ΠΣΕΑ – ΠΑΜ»
- Πρόβλεψη
ικανού αριθμού θέσεων Αξιωματικών στον υπό έκδοση κανονισμό εσωτερικής
λειτουργίας του Ινστιτούτου Αμυντικών
Αναλύσεων που συστάθηκε με βάση το Ν2292/95 «Περί Οργανώσεως και Λειτουργίας
του ΥΕΘΑ» και το ΠΔ 320/96 όπως αυτό στη συνέχεια τροποποιήθηκε.
Την συγκρότηση βάσει του Άρθρου 5 (παραγρ 21-22) του Ν2292/95, των διαφόρων επιστημονικών επιτροπών και ομάδων εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα.
Την χρησιμοποίηση αποστράτων Αξιωματικών ως διδακτικού προσωπικού και σε άλλες Σχολές των ΕΔ, ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ, Σχολεία εφαρμογής κ.λ.π.
Η αξιοποίηση των αποστράτων Αξιωματικών, πρωτίστως των προερχομένων από τα ΑΣΕΙ και των εξομοιουμένων προς αυτούς των ΑΕΙ, προβάλλει υπό τις ακόλουθες μορφές:
- Της δυνατότητας εκμετάλλευσης, επ’ ωφελεία της κοινωνίας, του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα και της Υπηρεσίας, ενός σχολάζοντος ανθρώπινου δυναμικού υψηλών προδιαγραφών εξ’ απόψεως γνώσεων, μορφώσεων, ικανοτήτων, εξειδικεύσεων και κυρίως πείρας.
- Της ανάγκης δημιουργικής απασχόλησης και οικονομικής ενίσχυσης των αποστράτων, ως έκφρασης της οφειλόμενης μέριμνας της Υπηρεσίας προς αυτούς και όχι δημιουργίας δεύτερης καριέρας γι’ αυτούς.
Οι απόστρατοι δύνανται να αναλάβουν εντός της υπηρεσίας πολλά από τα καθήκοντα των εν ενεργεία συναδέλφων, εξαιρέσει βέβαια αυτών που βασίζονται στο προσόν «δραστηριότητα» και πάντοτε όχι αντικαθιστώντας ή υποκαθιστώντας, αλλά συμπληρώνοντας και κυρίως αποδεσμεύοντας τους ενε ενεργεία Αξιωματικούς επ’ ωφελεία:
- Των επιχειρησιακών απαιτήσεων και αυξήσεως της επανδρώσεως και ετοιμότητας των ΕΔ.
- Των αυξημένων αναγκών περαιτέρω και συνεχούς επιμορφώσεως των εν ενεργεία στελεχών.
ΠΙΝΑΚΑΣ 1
ΘΕΣΕΙΣ ΠΛΗΡΟΥΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΑΠΟΣΤΡΑΤΟΥΣ ΑΞΚΟΥΣ
|
Α/Α |
ΒΑΘΜΟΣ |
ΠΡΟΕ-ΛΕΥΣΗ |
ΘΕΣΗ |
ΚΑΛΥΨΗ (ναι-όχι) |
ΠΑΡΑΤΗ- ΡΗΣΕΙΣ |
|
1. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Πρόεδρος ΜΤΣ |
Ν |
|
|
2. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/Ε΄ΚΛΑΔΟΣ (Ολυμπ.Αγώνων) |
Ν |
|
|
3. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/ΔΙΔΥΠ (ΣΥΜ.Στρ/γείο GCSC) |
N |
|
|
4. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/ΔΙΔΥΠ για ΕΛΔΥΚ /3/ |
Ν |
|
|
5. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ ΣΑ/ΣΕΒΑΣ |
Ν |
|
|
6. |
ΑΝΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΔΙΣ/ΓΕΣ(Δ/ΝΤΗΣ) |
Ν |
|
|
7. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΔΙΣ/ΓΕΣ |
Ν |
(Ανώτατος) |
|
8. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΔΙΣ/ΓΕΣ |
Ν |
(Ανώτατος) |
|
9. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΔΙΣ/ΓΕΣ |
Ν |
(Ανώτατος) |
|
10. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
417/ΝΙΜΤΣ (Προιστά-μενος Τεχν.Υπηρ.) |
Ν |
|
|
11. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/1ο ΕΓ(ΕΛΔΥΚ 3/1) |
Ν |
|
|
12. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/1οΕΓ(ΕΛΔΥΚ 3/1) |
Ν |
|
|
13. |
ΥΠΤΓΟΣ |
|
ΓΕΝΙΚΟΣ Δ/ΝΤΗΣ |
Ν |
|
|
14. |
ΥΠΤΓΟΣ
|
ΣΣΑΣ |
417/ΝΙΜΤΣ Δ/ντής κλινικής |
Ν |
|
|
15. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΑΣ |
417/ΝΙΜΤΣ Δ/ντής κλινικής |
Ν |
|
|
16. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΑΟΟΑ/Γεν.Δ/ντής |
Ν |
|
|
17. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/Γραμ.ΣΑΓΕ |
Ν |
|
|
18. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/ΑΣΑΕΔ |
Ν |
|
|
19. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/Πολ.Μουσείο |
Ν |
|
|
20. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΕΣΥ |
Ν |
|
|
21. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΟΣΜΑΕΣ/Προεδ.Δ.Σ |
Ν |
|
|
22. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΣΔΑ/ΔΥΓ για 401/ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
23. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΔΙΚΕ/ΓΔΑΕ |
Ν |
|
|
24. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΕΠΥΕΘΑ/ΔΕΠΑΘΑ |
Ν |
|
|
25. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΕΠΥΕΘΑ/ΓΓΥΣΑΕ |
Ν |
|
|
26. |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΕΠΥΕΘΑ |
Ν |
|
|
27. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΑΟΟΑ |
Ν |
|
|
28. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/ΔΙΔΥΠ/Πολ.Μουσείο |
Ν |
|
|
29. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΕΘΑ/ΕΚΛ/ΔΠΡΣ-ΔΜ και ΟΡΓ |
Ν |
|
|
30. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΕΛΔΥΚ/3/1 |
Ν |
|
|
Α/Α |
ΒΑΘΜΟΣ |
ΠΡΟΕ-ΛΕΥΣΗ |
ΘΕΣΗ |
ΚΑΛΥΨΗ (ναι-όχι) |
ΠΑΡΑΤΗ- ΡΗΣΕΙΣ |
|
31. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΕΛΔΥΚ/3/1 |
Ν |
|
|
32. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΙΣ |
Ν |
|
|
33. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΙΣ |
Ν |
|
|
34. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΙΣ |
Ν |
|
|
35. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΙΣ |
Ν |
|
|
36. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΓΕΣ/ΔΙΣ |
Ν |
|
|
37. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΠΟΛ. ΜΟΥΣΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ για ΠΜ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ |
Ν |
|
|
38. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΣΔΣ- Θ/ΔΚΤΗΣ |
Ν |
|
|
39. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΣΔΛΠ/ΔΚΤΗΣ |
Ν |
|
|
40. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΣΔΣ/ΑΘΗΝΩΝ |
Ν |
|
|
41. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΤΕΘΑ |
Ν |
|
|
42. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
ΑΣΥΕ |
Ν |
|
|
43. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
44. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
45. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
46. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
47. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
48. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
49. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
50. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
51. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
52. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
401 ΓΣΝΑ |
Ν |
|
|
53. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
ΓΕΣ/ΔΥΓ |
Ν |
|
|
54. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΔΙΑΓ |
ΟΣΜΑΕΣ |
Ν |
|
|
55. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΔΙΑΓ |
ΟΣΜΑΕΣ |
Ν |
|
|
56. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΑΣ |
ΓΕΣ-ΔΥΓ (441 ΑΒΥΥ) |
Ν |
|
|
57. |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΛΑΕΔ |
Ν |
|
|
58. |
ΣΧΗΣ |
ΣΣΕ |
ΣΔΛΘ/ΔΚΤΗΣ |
Ν |
|
|
ΓΕΝΠροβλέπονται στα : ΜΤΝ – ΤΑΝ – ΤΕΣ – ΕΑΑΝ – Προμηθευτικός οργανισμός και Ναυτικό Νοσοκομείο (Δεν δόθηκαν στοιχεία, εκτιμάται ότι είναι 10 -20 θέσεις)
ΓΕΑΠροβλέπονται στα : ΜΤΑ – ΤΑΣΑ – ΤΑΑ – ΕΑΑΑ – ΣΕΠΑ και Γενικό Νοσοκομείο Αεροπορίας κλπ. Συνολικά έχουν ανακληθεί 170-190 οπότε ανάλογες είναι οι θέσεις.
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ Σημειώνεται ο αυξημένος αριθμός, αξιοποιουμένων αποστράτων δι ανακλήσεως της ΠΑ σε σχέση με τους αντίστοιχους ΣΞ & ΠΝ.
|
|||||
ΠΙΝΑΚΑΣ 2
ΘΕΣΕΙΣ ΠΣΕΑ – ΠΑΜ
|
Α/Α |
ΒΑΘΜΟΣ |
ΠΡΟ-ΕΛΕΥΣΗ |
ΘΕΣΕΙΣ |
ΠΑΡΑ-ΤΗΡΗΣΕΙΣ |
||
|
1 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Δυτ. Μακεδονίας/ ΠΣΕΑ |
|
||
|
2 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Αν. Μακεδονίας-Θράκης / ΠΣΕΑ |
|
||
|
3 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Αττικής / ΠΣΕΑ |
|
||
|
4 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Ηπείρου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
5 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Θεσσαλίας / ΠΣΕΑ |
|
||
|
6 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Ιονίων Νήσων / ΠΣΕΑ |
|
||
|
7 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδος / ΠΣΕΑ |
|
||
|
8 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
9 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ |
|
||
|
10 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ |
|
||
|
11 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ |
|
||
|
12 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ |
|
||
|
13 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ |
|
||
|
14 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΔΤ / ΠΣΕΑ / Διευθυντής Δνσεως |
|
||
|
15 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Σάμου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
16 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Αν.Αττικής / ΠΣΕΑ |
|
||
|
17 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Αχαΐας / ΠΣΕΑ |
|
||
|
18 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Δυτ. Αττικής / ΠΣΕΑ |
|
||
|
19 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Ευβοίας / ΠΣΕΑ |
|
||
|
20 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Λάρισας / ΠΣΕΑ |
|
||
|
21 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Λέσβου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
22 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Μαγνησίας / ΠΣΕΑ |
|
||
|
23 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Χίου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
24 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Νομαρχία Κω / ΠΣΕΑ |
|
||
|
25 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
Επαρχείο Λήμνου / ΠΣΕΑ |
|
||
|
26 |
ΥΠΤΓΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΠΕΣΔΑ / ΓΓΠΠ / ΚΕΠΙΧ |
|
||
|
27 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΠΕΣΔΑ / ΓΓΠΠ / ΚΕΠΙΧ |
|
||
|
28 |
ΤΑΞΧΟΣ |
ΣΣΕ |
ΥΠΕΣΔΑ / ΓΓΠΠ / ΚΕΠΠ |
|
||
|
29 |
ΣΧΗΣ |
ΣΣΕ |
ΥΠΕΣΔΑ / ΓΓΠΠ / ΚΕΠΙΧ |
|
||
|
Σύμφωνα με το Ν2641/98 προβλέπονται : |
Με απόφαση του ΓΕΕΘΑ προβλέπεται να καλύπτονται |
Καλύπτονται |
||||
|
1) ΥΔΤ / Δνση ΠΣΕΑ |
12 |
ΥΔΤ / Δνση ΠΣΕΑ |
12 |
|
||
|
2) ΓΓΠΠ / ΚΕΠ |
9 |
ΓΓΠΠ / ΚΕΠ |
9 |
|
||
|
3) Περιφέρειες |
13 |
Περιφέρειες |
13 |
|
||
|
4) Νομαρχίες |
52 |
Νομαρχίες |
24 |
|
||
|
5) Επαρχεία |
2 |
Επαρχεία |
2 |
|
||
|
ΣΥΝΟΛΟ 88 |
60 |
29 |
||||
ΠΙΝΑΚΑΣ 3
Ε.Α. ΑΞΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΓΕΣ
|
Α/Α |
ΒΑΘΜΟΣ |
ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ |
||||||||
|
|
|
ΣΣΕ |
ΣΕΥ |
Σ.Α. ΚΕΔΒ |
ΚΕΤΧ / ΣΕΣΤ |
307 ΤΣΥΑΥ |
ΣΤΕΑΜΧ |
ΣΤΕΑΤΧ |
ΓΥΣ |
ΣΥΝΟΛΟ |
|
1 |
ΣΤΓΟΣ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
ΑΝΤΓΟΣ |
6 |
2 |
1 |
|
|
1 |
|
|
9 |
|
3 |
ΥΠΤΓΟΣ |
3 |
1 |
|
1 |
|
|
2 |
|
7 |
|
4 |
ΤΑΞΧΟΣ |
8 |
|
|
1 |
|
|
|
1 |
11 |
|
5 |
ΣΧΗΣ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
6 |
ΑΝΧΗΣ |
|
|
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
7 |
ΤΧΗΣ |
|
|
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
8 |
ΛΓΟΣ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
9 |
ΥΠΛΓΟΣ |
|
|
|
|
1 |
|
|
|
1 |
|
10 |
ΑΝΘΛΓΟΣ |
|
|
|
|
1 |
|
|
|
1 |
|
ΣΥΝΟΛΟ |
17 |
3 |
1 |
6 |
2 |
1 |
2 |
1 |
33 |
|
ΠΙΝΑΚΑΣ 4
ΝΟΜΟΘΕΤΗΜΕΝΕΣ ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΘΕΣΕΙΣ
(ΚΑΤΑ ΒΑΘΜΟ ΚΑΙ ΚΛΑΔΟ ΕΔ)
|
Α/Α |
ΚΛΑΔΟΙ |
ΒΑΘΜΟΙ |
||||||||
|
α |
Β |
Γ |
δ |
Ε |
στ |
ζ |
η |
θ |
||
|
ΑΝΤΓΟΙ |
ΥΠΤΓΟΙ |
ΤΑΞΧΟΙ |
ΣΧΕΣ |
ΑΝΧΕΣ |
ΤΧΕΣ |
ΛΓΟΙ |
ΚΑΤΩΤΕΡΟΙ (ΥΠΓΟΙ – ΑΝΘΛΓΟΙ) |
ΣΥΝΟΛΟ |
||
|
1 |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
13 |
47 |
134 |
517 |
1463 |
2643 |
2799 |
2385 |
10001 |
|
2 |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
3 |
11 |
37 |
171 |
430 |
507 |
720 |
1090 |
2969 |
|
3 |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
3 |
14 |
57 |
396 |
389 |
583 |
863 |
1055 |
3360 |
|
|
ΣΥΝΟΛΟ |
19 |
72 |
228 |
1084 |
2282 |
3733 |
4382 |
4530 |
16330 |
ΠΙΝΑΚΑΣ 5
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΑΠΟ ΑΣΕΙ
ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2002 – 2004
|
Α/Α |
ΣΧΟΛΕΣ – ΚΛΑΔΟΙ ΕΔ |
ΕΤΗ |
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ |
||||
|
2002 |
2003 |
2004 |
Μ.Ο. ΤΡΙΕΤΙΑΣ |
||||
|
1 |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
|
|
|
|
Τα στοιχεία 2002 εως 2004 ελήφθησαν από τις ΕΔΥΕΘΑ προκηρύξεις των θέσεων εισαγωγής.Οι παραγόμενοι είναι κατά 1 – 2 % λιγότεροι.
Συνολική Μέση Ετήσια Παραγωγή 10ετίας 1987-1996 : περίπου 669 αξκοί (Λεπτομέρειες στον Πίνακα 5α ) |
|
|
α |
ΣΣΕ |
210 |
260 |
250 |
240 |
||
|
β |
ΣΣΑΣ |
51 |
70 |
70 |
63 |
||
|
γ |
ΣΑΝ |
15 |
20 |
20 |
19 |
||
|
Σύνολο |
276 |
350 |
340 |
322 |
|||
|
Μείον 2 % |
317 |
||||||
|
2 |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
|
|
|
|
||
|
α |
ΣΝΔ |
59 |
53 |
53 |
55 |
||
|
β |
ΣΣΑΣ |
28 |
32 |
15 |
25 |
||
|
γ |
ΣΑΝ |
12 |
15 |
5 |
11 |
||
|
Σύνολο |
99 |
100 |
73 |
91 |
|||
|
Μείον 2 % |
89 |
||||||
|
3 |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
|
|
|
|
||
|
α |
ΣΙ |
175 |
140 |
140 |
152 |
||
|
β |
ΣΣΑΣ |
40 |
39 |
25 |
25 |
||
|
γ |
ΣΑΝ |
15 |
15 |
10 |
13 |
||
|
Σύνολο |
230 |
194 |
175 |
200 |
|||
|
Μείον 2 % |
196 |
||||||
|
|
ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΡΙΩΝ ΚΛΑΔΩΝ |
602 |
|||||
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΞΚΩΝ
ΑΠΟ ΣΧΟΛΕΣ ΥΠΞΚΩΝ
|
Α/Α |
ΚΛΑΔΟΙ ΕΔ |
ΕΤΗ |
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ |
|||
|
2002 |
2003 |
2004 |
Μ.Ο. ΤΡΙΕΤΙΑΣ |
|||
|
1 |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ (ΣΜΥ) |
260 |
340 |
330 |
310 |
|
|
2 |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ (ΣΜΥΝ) |
300 |
300 |
200 |
266 |
|
|
3 |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ (ΑΣΜΥ) |
205 |
220 |
250 |
225 |
|
|
|
Σύνολο |
801 |
|
|||
ΠΙΝΑΚΑΣ 5 α
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΞΚΩΝ
(Περιόδου 1987-1996)
|
ΕΤΗ |
ΕΙΣΑΓΟΜΕΝΟΙ |
ΕΞΕΡΧΟΜΕΝΟΙ |
||||||||||
|
ΣΣΕ |
ΣΝΔ |
ΣΙ |
ΣΣΑΣ |
ΣΑΝ |
ΣΥΝΟΛΟ |
ΣΣΕ |
ΣΝΔ |
ΣΙ |
ΣΣΑΣ |
ΣΑΝ |
ΣΥΝΟΛΟ |
|
|
1987 |
271 |
106 |
149 |
119 |
42 |
687 |
256 |
92 |
144 |
118 |
42 |
652 |
|
1988 |
276 |
125 |
155 |
139 |
45 |
740 |
254 |
121 |
127 |
137 |
44 |
683 |
|
1989 |
280 |
116 |
158 |
110 |
47 |
711 |
255 |
110 |
114 |
109 |
46 |
634 |
|
1990 |
277 |
111 |
161 |
115 |
48 |
712 |
263 |
108 |
130 |
112 |
47 |
660 |
|
1991 |
282 |
116 |
199 |
120 |
47 |
764 |
271 |
109 |
152 |
113 |
47 |
692 |
|
1992 |
279 |
113 |
184 |
118 |
49 |
743 |
258 |
111 |
152 |
116 |
48 |
685 |
|
1993 |
298 |
123 |
186 |
117 |
50 |
774 |
261 |
114 |
139 |
116 |
49 |
679 |
|
1994 |
302 |
87 |
186 |
114 |
47 |
736 |
276 |
85 |
151 |
113 |
46 |
671 |
|
1995 |
264 |
107 |
174 |
116 |
48 |
709 |
271 |
98 |
140 |
114 |
47 |
670 |
|
1996 |
268 |
95 |
195 |
110 |
46 |
714 |
267 |
92 |
155 |
108 |
46 |
668 |
|
ΣΥΝ |
2797 |
1099 |
1747 |
1178 |
469 |
7290 |
2632 |
1040 |
1404 |
1156 |
462 |
6694 |
|
Μ.Ο./ Έτος |
279,7 |
109,9 |
174,7 |
117,8 |
46,9 |
729 |
263,2 |
104 |
140,4 |
115,6 |
46,2 |
669,4 |
ΠΙΝΑΚΑΣ 6
ΑΝΑΛΟΓΙΑ ΝΟΘ – ΠΑΡΑΓΟΜΕΝΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ
ΚΑΤΑ ΚΛΑΔΟ ΕΔ
|
Α/Α |
ΠΑΡΑΓΩΓΗ – ΒΑΘΜΟΙ |
ΚΛΑΔΟΙ |
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ |
||
|
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
|||
|
1 |
Μέση ετήσια παραγωγή αξκων από ΑΣΕΙ |
317 |
89 |
196 |
Οι διατιθέμενες θέσεις ανωτάτων διαιρούνται δια των ετών παραμονής στο βαθμό και αναγονται σε ποσοστό αναλογίας επί της μέσης ετήσιας παραγωγής αξκών πο τα ΑΣΕΙ. Τα εξαγόμενα ποσοστά εκφράζουν την μέση πιθανο΄τητα εξελίξεως στους ανώτατους βαθμούς των κατ’έτος παραγομένων αξκών.
Στον επόμενο πινακα 6 α οι ως άνω αναλογίες ανάγονται σε ποσοστά εξέλιξης σε κάθε βαθμό των αξκών εκάστης τάξεως. Οι υπολογισμοί γίνονται με βάση την παραγωγή περιόδου 2002 – 2004. |
|
2 |
Αναλογία διατιθέμενων οργανικών θέσεων ανωτάτων κατά τάξη |
|
|
|
|
|
Α. ΑΝΤΓΟΥ |
13 / 2 =6,5 ήτοι 2 % |
3 / 2 = 1, 5 ήτοι 1,7 % |
3 / 2 = 1,5 ήτοι 0,8 % |
||
|
Β. ΥΠΤΓΟΥ |
47 / 2 = 23,5 ήτοι 7,2 % |
11 / 2 = 5,5 ήτοι 6,1 % |
14 / 2 = 7 ήτοι 3,6 % |
||
|
Γ. ΤΑΞΧΟΥ |
134 / 2 = 67 ήτοι 21 % |
37 / 2 = 18,5 ήτοι 21 % |
57 / 2 = 28,5 ήτοι 14,5 % |
||
ΠΙΝΑΚΑΣ 6 α
ΕΞΕΛΙΞΗ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΑΣΤΗΣ ΤΑΞΕΩΣ
|
Α/Α |
ΒΑΘΜΟΣ |
ΚΛΑΔΟΙ |
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ |
||
|
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
|||
|
1 |
ΔΥΝΑΜΗ ΤΑΞΕΩΣ |
317 |
89 |
196 |
Οι υπολογισμοί γίνονται με βάση την παραγωγή 2002-2004. |
|
2 |
ΑΝΤΓΟΣ |
317 3 2 % = 6 |
89 3 1,7 % = 2 |
196 3 0,8 % = 2 |
|
3 |
ΥΠΤΓΟΣ |
317 3 7,2 % = 23 |
89 3 5,5 % = 5 |
196 3 3,6 % = 7 |
|
4 |
ΤΑΞΧΟΣ |
317 3 21 % = 67 |
89 3 21 % = 19 |
196 3 14,5 % = 29 |
|
5 |
ΣΧΗΣ |
317 3 54,8 % = 174 |
89 3 56 % = 49 |
196 3 60 % =118 |
|
6 |
Αποστρατείες 25ετίας |
317 3 15 % = 47 |
89 3 16 % = 15 |
196 3 20 % = 40 |
|
7 |
Σύνολο
|
317 |
89 |
196 |
ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ 7
(Εξέλιξη αξκών με βάση το Ν2439/1996)
ΠΙΝΑΚΑΣ 8
ΑΠΟΣΤΡΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΕΤΗΣΙΩΣ ΒΑΘΜΩΝ ΣΧΟΥ ΚΑΙ ΑΝΩ
|
ΕΤΟΣ |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
ΠΑΡΑ-ΤΗΡΗΣΕΙΣ |
|||||||||
|
ΣΧΕΣ |
ΤΑΞΧΟΙ |
ΥΠΤΓΟΙ |
ΑΝΤΓΟΙ |
ΠΛΡΧΟΙ |
ΑΝΠΧΟΙ |
ΥΠΝΧΟΙ |
ΑΝΧΟΙ |
ΣΜΧΟΙ |
ΤΑΞΧΟΙ |
ΥΠΧΟΙ |
ΑΝΠΧΟΙ |
||
|
1994 |
78 |
34 |
7 |
4 |
- |
- |
- |
- |
23 |
13 |
6 |
2 |
|
|
1995 |
67 |
20 |
17 |
4 |
10 |
10 |
3 |
0 |
24 |
11 |
2 |
1 |
|
|
1996 |
65 |
22 |
7 |
3 |
19 |
11 |
3 |
0 |
25 |
10 |
4 |
1 |
|
|
1997 |
57 |
24 |
10 |
6 |
17 |
12 |
2 |
0 |
17 |
5 |
3 |
0 |
|
|
1998 |
63 |
18 |
8 |
2 |
20 |
9 |
1 |
0 |
16 |
7 |
3 |
1 |
|
|
1999 |
78 |
28 |
15 |
6 |
16 |
10 |
6 |
0 |
15 |
11 |
2 |
1 |
|
|
2000 |
70 |
31 |
9 |
4 |
9 |
5 |
2 |
0 |
21 |
9 |
2 |
0 |
|
|
2001 |
75 |
51 |
21 |
7 |
11 |
13 |
5 |
2 |
18 |
8 |
4 |
1 |
|
|
2002 |
89 |
59 |
32 |
7 |
18 |
11 |
5 |
1 |
39 |
17 |
7 |
2 |
|
|
2003 |
68 |
37 |
21 |
4 |
28 |
12 |
4 |
0 |
22 |
8 |
4 |
0 |
|
|
ΣΥΝ |
710 |
324 |
147 |
47 |
148 |
93 |
31 |
3 |
220 |
99 |
37 |
9 |
|
|
ΜΟ ΕΤ. |
71 |
33 |
15 |
4 |
16 |
9 |
3 |
0,3 |
22 |
10 |
4 |
1 |
|
(Προελεύσεως ΑΣΕΙ- ΑΕΙ)
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ
- Οι αποστρατευόμενοι υπολογίζονται στον βαθμό που κατείχαν εν ενεργεία
- Ο ρυθμός ετησίων αποστρατειών αναμένεται να διαφοροποιηθεί ως ακολούθως :
· Σ.Ξ. : Να αυξηθεί λόγω αυξήσεως των παραχθέντων μετα το 1980
· Π.Ν. : Να μειωθεί λόγω μειώσεως του ετησίου ρυθμού παραγωγής
· Π.Α. : Εκτιμάται ότι δεν θα διαφοροποιηθεί
ΠΙΝΑΚΑΣ 9
ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΩΝ ΘΕΣΕΩΝ ΓΙΑ ΠΑΡΑΜΟΝΗ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ
ΜΕΧΡΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΗΛΙΚΙΑΣ
|
ΒΑΘΜΟΣ |
ΜΕΣΗ ΗΛΙΚΙΑ ΑΠΟ-ΣΤΡΑΤΩΝ |
ΟΡΙΟ ΗΛΙΚΙΑΣ ΝΟΜΟΥ |
ΔΙΑΦΟΡΑ |
Μ.Ο ΑΠΟΣΤΡΑΤΕΥΟΜΕΝΩΝ ΕΤΗΣΙΩΣ |
ΣΥΝΟΛΟ |
ΓΕΝ ΣΥΝ |
||||
|
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
|||||
|
Α |
β |
γ |
δ |
ε |
Στ |
ζ |
η=δ Χ ε |
θ=δ Χ στ |
ι=δ Χ ζ |
ια |
|
ΣΧΗΣ |
54 |
58 |
4 |
71 |
16 |
50 |
284 |
64 |
200 |
548 |
|
ΤΑΞΧΟΣ |
56 |
59 |
3 |
33 |
9 |
14 |
99 |
27 |
42 |
168 |
|
ΥΠΤΓΟΣ |
58 |
60 |
2 |
15 |
3 |
4 |
30 |
6 |
8 |
44 |
|
ΑΝΤΓΟΣ |
61 |
62 |
1 |
4 |
3 |
2 |
4 |
3 |
2 |
9 |
|
|
|
|
|
ΣΥΝΟΛΟ |
417 |
100 |
252 |
769 |
||
|
Μείον 20 % που εκτιμάται ότι θα επέλεγαν την αποστρατεία |
-153 |
|||||||||
|
ΥΠΟΛΟΙΠΟ |
616 |
|||||||||
|
Μείον ανακεκλημένοι (ΣΞ:90+ΠΝ:20+ΠΑ:170) |
- 280 |
|||||||||
|
ΥΠΟΛΟΙΠΟ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΩΝ ΘΕΣΕΩΝ |
336-489 |
|||||||||
|
Ετήσιο κόστος (336-489 θέσεων) |
||
|
Αποδοχές |
336-489 Χ 45000 |
15.120.000 - 22.005.000 ευρώ |
|
Μείον 70 % που καταβάλλει το Δημόσιο για συντάξεις και μερίσματα |
23.220.000 Χ 70 % |
10.584.000 - 15.403.000 ευρώ |
|
|
ΥΠΟΛΟΙΠΟ |
4.536.000 - 6.601.500 ευρώ |
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ: επισημαίνεται ο αυξημένος αριθμός ανακεκλημένων της ΠΑ σε σχέση με τους αντίστοιχους του ΣΞ και πΝ.
ΠΙΝΑΚΑΣ 10
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΤΡΑΤΙΩΤΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
|
Α/Α |
ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΤΥΧΙΑ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ |
ΣΤΡΑΤΟΣ ΞΗΡΑΣ |
ΠΟΛΕΜΙΚΟ ΝΑΥΤΙΚΟ |
ΠΟΛΕΜΙΚΗ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ |
ΠΑΡΑ-ΤΗΡΗΣΕΙΣ |
|||
|
ΑΡΙΘ |
% |
ΑΡΙΘ |
% |
ΑΡΙΘ |
% |
|||
|
α |
β |
γ |
δ |
ε |
ζ |
η |
θ |
Ι |
|
1 |
Απόφοιτοι ΑΣΠ – ΑΣΝ – ΑΣΑ |
509 |
42 |
171 |
34 |
40 |
|
Αποστρατευθέντες 1994-2003
Σ.Ξ: 1196 Π.Ν: 506 Π.Α: 365
ΗΛ.ΜΗΧ/ΓΟΙ/ΕΜΠ |
|
2 |
Απόφοιτοι ΑΣΠ – ΣΕΘΑ |
614 |
52 |
30 |
7 |
26 |
|
|
|
3 |
Ξένες Γλώσσες |
696 |
58 |
314 |
62 |
44 |
|
|
|
4 |
Πολιτικοί Μηχανικοί (ΣΤΕΑΜΧ) |
77 |
7 |
|
|
2 |
|
|
|
5 |
Πληροφορική |
52 |
2,2 |
|
|
2 |
|
|
|
6 |
Μηχανικοί Ναυτικού |
|
|
121 |
23 |
|
|
|
|
7 |
Μηχανικοί ΠΑ |
|
|
|
|
|
|
|
|
8 |
Ιατροί – Οικονομικοί |
280 |
28 |
102 |
20 |
|
|
|
|
9 |
Χειρ. Ε/Π |
152 |
10 |
14 |
2,5 |
|
|
|
|
10 |
ΑΣΟΕ |
50 |
22 |
|
|
38 |
|
|
|
11 |
Πάντειο |
32 |
|
|
43 |
|
||
|
12 |
Οικονομικό Νομικής Θεσ/νίκης |
37 |
|
|
10 |
|
||
|
13 |
Νομική Αθηνών – Θεσ/νίκης |
32 |
|
|
36 |
|
||
|
14 |
Πολιτικοί Μηχανικοί |
26 |
|
|
|
|
||
|
15 |
Χημικοί Μηχανικοί |
16 |
|
|
4 |
|
||
|
16 |
Φαρμακοποιοί |
24 |
6 |
|
|
|
||
|
17 |
Τοπογράφοι |
23 |
|
|
|
|
||
|
18 |
Φυσικο-μαθηματικοί |
11 |
|
|
6 |
|
||
|
19 |
Δκση Επιχειρήσεων |
7 |
|
|
|
|
||
|
20 |
Παιδαγωγική Ακαδημία |
6 |
|
|
1 |
|
||
|
21 |
Μεταπτυχιακά |
38 |
3,2 |
|
|
44 |
|
|
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ΄
Στη μελέτη :«Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις `Ένοπλες Δυνάμεις και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα».
ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΣΤΡΑΤΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΑΠΟ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ
α. Γενικά
Για την καλύτερη τεκμηρίωση της μελέτης κρίθηκε σκόπιμο να αναζητηθούν στοιχεία σχετικά με το πώς αντιμετωπίζεται το υπόψη θέμα από συμμάχους χώρες. Εκτιμήθηκε ότι κάτι τέτοιο θα ήταν χρήσιμο και θα μας οδηγούσε στην εξαγωγή ορθών συμπερασμάτων και στη διαμόρφωση επωφελών προτάσεων για την αντιμετώπιση του ζωτικού πράγματι αυτού θέματος.
Τα παρατιθέμενα στοιχεία ελήφθησαν από τους Ακολούθους Αμύνης της χώρας μας στις χώρες αυτές, αλλά και τους αντιστοίχους των χωρών αυτών στην Ελλάδα. Επίσης από προσωπικές επαφές με συναδέλφους που υπηρέτησαν ή υπηρετούν τώρα στις χώρες αυτές, αλλά και στοιχεία από την `Ένωση Αποστράτων Στρατού και άλλες πηγές, αλλά και από το διαδίκτυο.
Βασικό συμπέρασμα από τα παρατιθέμενα στοιχεία είναι ότι η αντιμετώπιση του θέματος από τις χώρες αυτές με πνεύμα ανθρωποκεντρικό και μακροπρόθεσμα επωφελές για τη Δημόσια Διοίκηση και Εθνική ασφάλεια. Αυτό οδηγεί σε άμεση ανάληψη πρωτοβουλιών από εμάς σύμφωνα με τα συμπεράσματα της μελέτης. Η περιγραφή για το πως αντιμετωπίζει το θέμα κάθε χώρα θα συμβάλλει στη δυνατότητα επιλογής της προσφορότερης λύσης, σε σχέση με τα ελληνικά δεδομένα.
Από τα στοιχεία που ελήφθησαν έγινε διαχωρισμός των χρησίμων για τη μελέτη και τα οποία παρατίθενται κατωτέρω.
β. Παρούσα Κατάσταση
Τα στοιχεία κατά χώρα είναι:
(1) Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής (ΗΠΑ)
Στις ΗΠΑ έχει συσταθεί Υπουργείο Αποστράτων (The Veterans Department) με αποστολή και οργάνωση, που αξιοποιεί μεγάλο αριθμό αποστράτων, ιδιαίτερα σε περιόδους που εν ενεργεία προσωπικό εμπλέκεται σε πολεμικές αποστολές στο εξωτερικό.
Επίσης από το 1950 έχει συσταθεί η Ένωση Στρατού ΗΠΑ (Association of the United States Army.\AUSA) στην ιστοσελίδα (http//www.ausa.org) της οποίας αναγράφονται πλήθος στοιχείων της με σπουδαιότερα τα παρακάτω.:
(α) Σκοπός
Η Ένωση είναι μη κερδοσκοπικός οργανισμός ο οποίος υποστηρίζει τον στρατό των ΗΠΑ, ήτοι τον ενεργό στρατό την Εθνοφυλακή, την Εφεδρεία, τους απόστρατους, τους πολιτικούς υπαλλήλους του και όλα τα μέλη των οικογενειών τους.
(β) Αποστολή
Η Ένωση αντιπροσωπεύει κάθε μέλος της Στρατιωτικής οικογένειας με το να απαντά σε κάθε θέμα που αφορά το Στρατό των ΗΠΑ, να τονίζει τη συμβολή του Στρατού στην εθνική άμυνα και να προετοιμάζει επαγγελματικά εκπαιδευτικά προγράμματα για το προσωπικό της.
(γ) Οργάνωση
Η Ένωση διαθέτει 127 παραρτήματα σ’ όλο τον κόσμο που λειτουργούν με εθελοντές, οι οποίοι βοηθούν τον ενεργό στρατό, με προτεραιότητα τις οικογένειες όσων έχουν μετατεθεί σε διάφορες αποστολές, χωρίς αυτές.
(δ) Συμμετοχή
Στην Ένωση δύναται να συμμετάσχει κάθε απόστρατος Αξιωματικός και κάθε ιδιώτης που συμφωνεί με το καταστατικό της. Επίσης συμμετέχουν μικρές και μεγάλες επιχειρήσεις αμυντικών υλικών, οι οποίες συμφωνούν με τους σκοπούς της ενώσεως.
(ε) Οικονομικά
Ο ετήσιος προϋπολογισμός πλησιάζει τα 20 εκατομμύρια δολάρια και προέρχεται από συνδρομές μελών, οικονομική στήριξη από επιχειρήσεις- μέλη και από έσοδα οργανώσεως και πραγματοποιήσεως Διεθνών Συνεδρίων και Συμποσίων, που είναι σημαντικά. (Εθνική Ηχώ, Απρ.2004)
Αποτέλεσμα της παραπάνω οργάνωσης, η οποία καλύπτει το σύνολο του Στρατιωτικού προσωπικού, είναι η ικανοποιητική αξιοποίηση των αποστράτων «επ’ ωφελεία» της Κυβέρνησης και των ιδίων με ανάθεση των παρακάτω :
(1) Επιλεκτική χρησιμοποίηση των ικανών, στην ίδια θέση από την οποία αποστρατεύτηκαν, ως συμβούλων-υπαλλήλων, χωρίς στολή.
(2) Χρησιμοποίηση των εξειδικευμένων, στις αμυντικές βιομηχανίες στα ειδικά τμήματα, για την παρακολούθηση των γενομένων και προβλεπομένων από τις προδιαγραφές ποιοτικών ελέγχων και παρακολούθηση συμβάσεων.
(3) Συμμετοχή σ’ όλα τα στάδια προπαρασκευής νομοθετικής εργασίας, που αφορά το ε.ε. ή ε.α. στρατιωτικό προσωπικό.
(4) Συμμετοχή στα προγράμματα εκπαιδεύσεως – δια βίου παιδεία- που καταρτίζει η Ένωση Στρατού ΗΠΑ.
(5) Οργάνωση και διεξαγωγή συνεδρίων- συμποσίων με ευρεία συμμετοχή αμυντικών βιομηχανιών με αποκορύφωμα την Έκθεση Αμυντικού Υλικού στην Ουάσιγκτον σημαντικότερης από την δική μας Defendory.
(6) Οργάνωση και παρουσίαση διαλέξεων σχετικών με τις ΕΔ σε Σχολεία όλων των βαθμίδων.
(7) Συμμετοχή, ως σύμβουλων, σ’ όλα τα Κυβερνητικά Προγράμματα διαμόρφωσης Δογμάτων, ανάπτυξης νέων υλικών που θα κατασκευαστούν με στρατιωτικές προδιαγραφές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η Διεύθυνση Δόγματος του στρατού των ΗΠΑ επανδρώνεται βασικά από ε.α. Αξιωματικούς.
(8) Συμμετοχή σε διεθνείς οργανισμούς και σε διασυμμαχικά επιτελεία (ΝΑΤΟ κλπ) ως ανώτεροι υπάλληλοι.
(9) Συμμετοχή ως στρατιωτικών συμβούλων σε διάφορες αποστολές σε αναπτυσσόμενες χώρες.
(10) Συμμετοχή σε εταιρείες συμβούλων που αναλαμβάνουν την εκπόνηση μελετών, τη διεξαγωγή επιμορφωτικών σεμιναρίων επ’ ωφελεία των επιτελείων.
Επισημαίνεται ότι υπάρχουν ανάλογες ενώσεις του Πολεμικού Ναυτικού και της Πολεμικής Αεροπορίας.
(2) Γερμανία
Με την αποστρατεία των μονίμων στρατιωτικών περατώνεται η υπηρεσιακή τους σχέση με το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας. Οι στρατιωτικοί εν ενεργεία και αποστρατεία, συγκροτούν την μεγαλύτερη συνδικαλιστική οργάνωση η οποία αποτελείται από 220.000 μέλη σε συνολική δύναμη των γερμανικών ΕΔ 285.000. Η οργάνωση αυτή, ο πρόεδρος της οποίας αποτελεί «δημόσιο» πρόσωπο, παρέχει πλήθος υπηρεσιών στα μέλη της όπως ενδεικτικά αναφέρονται, η νομική υποστήριξη για υπηρεσιακά θέματα, η ενημέρωση για επαγγελματικά θέματα, έκδοση περιοδικών, σεμινάρια κλπ.
Οι Γερμανοί Αξιωματικοί αποστρατεύονται με το προβλεπόμενο από το νόμο όριο ηλικίας του βαθμού τους (π.χ. Συνταγματάρχης στο 59) και για το λόγο αυτό δεν ανακαλούνται μετά την αποστρατεία τους. Εάν κάποιος αξιωματικός, για οποιονδήποτε λόγο, αποστρατευθεί ενωρίτερα του ορίου αυτού, λαμβάνει αυξημένη σύνταξη, η οποία μειώνεται όσο πλησιάζει το όριο ηλικίας για να φθάσει στο προβλεπόμενο 75%, του εν ενεργεία. Η προσαύξηση αυτή δίδεται ως αποζημίωση για την «αδικία» που έγινε σε Αξιωματικό επειδή αποστρατεύτηκε πρό της συμπληρώσεως του προβλεπομένου ορίου ηλικίας. Αποστρατευόμενοι, εφόσον έχουν ανάλογα προσόντα προσλαμβάνονται, ιδιωτικά, από την ισχυρή αμυντική βιομηχανία και ικανός αριθμός πολιτεύεται με τα πολιτικά κόμματα και εκλέγονται στα Κοινοβούλια των δέκα εξ (16) ομοσπονδιακών κρατιδίων ή στο ομοσπονδιακό κοινοβούλιο. Δεδομένου ότι δεν υπάρχει επίσημα οργανωμένη συνεργασία ή υποστήριξη από το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας οι διάφοροι σύλλογοι που συγκροτούνται σύμφωνα με το γερμανικό δίκαιο αυτοχρηματοδοτούνται με τις εισφορές των μελών τους και από την οργάνωση διαφόρων σεμιναρίων, συμποσίων και δωρεών. Έχει συγκροτηθεί ως εγκατάσταση αυτοβοήθειας το ίδρυμα «Ομοσπονδιακός στρατός – Κοινωνικό έργο» (BWSE ev) που ασχολείται κατά προτεραιότητα με θέματα υγείας , κοινωνικά, πολιτιστικά, παρέχοντας έτσι πλούσιες κοινωνικές παροχές στους ε.α. αξιωματικούς. Στα καθήκοντά του περιλαμβάνονται:
(11) Ενέργειες αναψυχής τέκνων, αξιοποίηση ελεύθερου χρόνου, κατασκηνώσεις νέων.
(12) Διενέργεια ανταλλαγών με νέους συμμαχικών Ενόπλων Δυνάμεων.
(13) Ελεύθερος χρόνος ατόμων τρίτης ηλικίας.
(14) Λήψη μέτρων για τους αναπήρους.
(15) Μέριμνα ψυχαγωγίας οικογενειών για στρατιωτικούς υπαλλήλους και εργαζομένους στις εγκαταστάσεις αναψυχής ή ανταλλαγή με κοινωνικά ιδρύματα φίλων στο εσωτερικό και εξωτερικό μέσω συμβάσεων.
(3) Γαλλία
Οι σχέσεις των αποστράτων με τις στρατιωτικές αρχές και το γαλλικό ΥΕΘΑ, οριοθετούνται στο πλαίσιο της λειτουργίας ενός μονίμου Συμβουλίου των Αποστράτων που προβλέπεται από σχετικό νόμο.[6] Ο Νόμος αυτός αποτελεί το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τους απόστρατους αξιωματικούς.
Μετά την συνταξιοδότησή τους οι στρατιωτικοί διατηρούν τα παρακάτω προνόμια και απολαμβάνουν τις ακόλουθες παροχές:
(16) Περίθαλψη σε στρατιωτικά νοσοκομεία.
(17) Δυνατότητα ασφάλειας σε ασφαλιστικές εταιρείες που συνεργάζονται με ειδικό καθεστώς με το γαλλικό ΥΕΘΑ.
(18) Οι απόστρατοι Αξιωματικοί που εξακολουθούν να συμμετέχουν σε διάφορες δραστηριότητες μπορούν να συνεχίσουν να απολαμβάνουν ειδικές διακρίσεις, όπως το μετάλλιο εθνικής άμυνας ή το μετάλλιο εθελοντικών υπηρεσιών.
(19) Δυνατότητα διαμονής σε οίκους ευγηρίας, οι οποίοι χρηματοδοτούνται από τους συλλόγους των αποστράτων.
Και στη Γαλλία οι αξιωματικοί αποστρατεύονται αφού συμπληρώσουν το όριο ηλικίας του βαθμού τους.
Σύμφωνα με Προεδρικό Διάταγμα [7] όλοι οι Στρατιωτικοί που έχουν αποστρατευτεί για λιγότερο από πέντε χρόνια και θέλουν να δραστηριοποιηθούν στον ιδιωτικό τομέα υποχρεούνται να δηλώσουν τις δραστηριότητες στο Υπουργείο Άμυνας. Ο Υπουργός υποχρεούται να δίνει τη σύμφωνη γνώμη του εντός δύο μηνών. Σε περίπτωση σιωπής του μετά τους δύο μήνες η απάντηση δίδεται από μία επιτροπή η οποία εξετάζει ουσιαστικά και τυπικά τη συμβατότητα των δραστηριοτήτων του εν αποστρατεία αξιωματικού. Αν η επιτροπή δεν απαντήσει σε ένα μήνα θεωρείται ότι δεν υπάρχει ασύμβατο στις δραστηριότητες του εν αποστρατεία εξεταζομένου. Για τις καλλιτεχνικές, συγγραφικές, λογοτεχνικές και ερευνητικές δραστηριότητες δεν απαιτείται γνώμη του ΥΕΘΑ.
Έτερος Νόμος[8] διευκολύνει τους στρατιωτικούς να αναλάβουν μη στρατιωτικές υπηρεσίες του Δημοσίου π.χ. καθηγητές ή μόνιμοι υπάλληλοι. Σ’ αυτή την περίπτωση υπάρχει δοκιμαστική περίοδος ενός ή δύο χρόνων και διαδικασία διαγωνισμού. Το καθεστώς αυτό θα ισχύει μέχρι το 2008. το 2002 από τους 28.592 που παραιτήθηκαν οι 18.417 μπορούσαν να μεταπηδήσουν στη Δημόσια Διοίκηση ή αλλού. Τελικά μόνο 17.479 μεταπήδησαν και στη Δημόσια Διοίκηση μόνο 324 (πηγή Απολογισμός ΕΔ έτους 2002).
Η νομοθεσία προβλέπει 85μελές συμβούλιο, που αποτελείται από εν ενεργεία αξιωματικούς Στρατού, Ναυτικού, Αεροπορίας, DGA, ΕΥΠ, Σώματα ασφαλείας, και 6 απόστρατους, που συμβουλεύει τον Υπουργό Εθνικής Αμύνης, το οποίο γνωματεύει, όχι δεσμευτικά, σε κάθε νόμο που αφορά τους κλάδους που αντιπροσωπεύουν.
Από όλα τα παραπάνω διαφαίνεται ο στενός δεσμός που υπάρχει μεταξύ των ενεργών Ενόπλων Δυνάμεων και των αποστρατευθένων.
(4) Ισπανία
Όλοι οι στρατιωτικοί όταν αποστρατεύονται, αφού συμπληρώσουν το προβλεπόμενο κατά βαθμό όριο ηλικίας και μεταπίπτουν στην κατάσταση εφεδρείας, σύμφωνα με σχετικό νόμο[9], είναι στην δικαιοδοσία του Υπουργού Άμυνας για θέματα επιστρατεύσεως. Αυτό συνεπάγεται ότι οι απόστρατοι πρέπει να διατηρούν επαρκή ετοιμότητα και γι’ αυτό θεωρείται αποσπασμένος στη Στρατιωτική Διοίκηση της επίσημης κατοικίας του.
Επειδή από τη νομοθεσία δεν επιτρέπεται ο συνδικαλισμός, αλλά ο συνεταιρισμός, το σύνολο σχεδόν των αποστράτων είναι μέλη διαφόρων συνεταιρισμών- συλλόγων ο κυριότερος των οποίων είναι η Αδελφότητα των παλαιμάχων των Ενόπλων Δυνάμεων με κύριο σκοπό να δώσει συνέχεια στις αξίες και τα ιδεώδη, που αποτελούν την πεμπτουσία των Ενόπλων Δυνάμεων, φροντίζοντας για την αμοιβαία βοήθεια, προστασία και υποστήριξη των μελών της.
Η παραπάνω αδελφότητα, που αριθμεί πλέον των 60.000 μελών σ’ όλη την επικράτεια συνεργάζεται στενά με τους εν ενεργεία συναδέλφους, επιδιώκοντας την διατήρηση του στρατιωτικού ηθικού και την αναβάθμιση του γοήτρου των Ενόπλων Δυνάμεων ενώπιον της Κοινωνίας.
Μεταξύ των δραστηριοτήτων της περιλαμβάνονται :
(20) Διμηνιαία έκδοση του περιοδικού «Στεριά, Θάλασσα και Αέρας».
(21) Εθελοντισμός για τη «βοήθεια στο συνάδελφο»
(22) Συμβουλευτικές υπηρεσίες για την επίλυση προβλημάτων των μελών της.
(23) Σχέσεις και σύναψη «συμφώνων συνεργασίας» με άλλους συγγενείς συνδέσμους στο εσωτερικό και εξωτερικό.
(5) Ιταλία
- Και στη χώρα αυτή, κατά βάση, οι Αξιωματικοί αποστρατεύονται αφού συμπληρώσουν το προβλεπόμενο κατά βαθμό όριο ηλικίας.
- Κατά τα λοιπά, όπως και στις άλλες χώρες. Εκείνο που είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστικό στη χώρα αυτή είναι το ότι λειτουργεί Συμβουλευτικό όργανο των Αρχηγών των ΓΕ, συντιθέμενο από τους 3-4 πρόσφατα αποστρατευθέντες Αρχηγούς, συμπληρούμενο και από άλλους ανώτατους Αξιωματικούς. Ανάλογο όργανο συγκροτείται και για τον ΥΠΕΘΑ.
γ. Διαπιστώσεις - Μερικά Συμπεράσματα
Από την ανάλυση των παρατεθέντων στοιχείων προκύπτουν τα ακόλουθα συμπεράσματα:
Κύριο, κοινό και βασικό συμπέρασμα είναι ότι σε όλες τις χώρες που ζητήθηκαν στοιχεία, οι αξιωματικοί αποστρατεύονται μόνον εφόσον έχουν συμπληρώσει το προβλεπόμενο κατά περίπτωση όριο ηλικίας που προβλέπεται για το βαθμό τους.
Σε ορισμένες χώρες εάν για οποιονδήποτε λόγο αξιωματικοί αποστρατευθούν προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένου για το βαθμό τους ορίου, τότε η σύνταξη που τους παρέχεται είναι αυξημένη κατά κάποιο ποσοστό. Η προσαύξηση μειώνεται σταδιακά μέχρι ο αξιωματικός συμπληρώσει το προβλεπόμενο όριο ηλικίας οπότε η σύνταξή του εξομοιώνεται με των λοιπών.( Γερμανία).
Στις ΗΠΑ, πολλά από τα στελέχη, εφόσον κριθούν από τους άμεσους προϊσταμένους τους ως απαραίτητοι για την εργασία την οποίαν εξετέλουν προ της αποστρατείας τους, αμέσως μετά από αυτή προσλαμβάνονται με σύμβαση έργου και παραμένουν ως υπάλληλοι, στην αυτή θέση.
Σε πολλές χώρες οι απόστρατοι αξιωματικοί αξιοποιούνται έμμεσα, από τις Ενώσεις Αποστράτων ή άλλες παρεμφερείς, στις οποίες ανατίθενται σημαντικές και πολλές εργασίες επ’ ωφελεία του ΥΠΕΘΑ, των Ε.Δ και άλλων. Οι ίδιες οργανώσεις ενισχυόμενες οικονομικά από τις ανατεθείσες εργασίες – εκδηλώσεις έχουν τη δυνατότητα να απασχολούν μεγάλο αριθμό ε.α. Αξιωματικούς, για να φέρουν εις πέρας αυτές, ενώ παρέχουν στους αποστράτους ένα ευρύ φάσμα παροχών, αυξάνοντας έτσι τον κοινωνικό μισθό .
Άλλες περιπτώσεις αξιοποιήσεως ε.α. αξιωματικών είναι:
- Εξειδικευμένα στελέχη χρησιμοποιούνται στις αμυντικές βιομηχανίες για έλεγχο των παραγομένων υλικών, μετά από τη σύμφωνη γνώμη του ΥΕΘΑ και για παρακολούθηση συμβάσεων.
- Πολλοί ε.α. αξιωματικοί χρησιμοποιούνται ευρέως σε διεθνείς οργανισμούς και σε διασυμμαχικά επιτελεία ως ανώτεροι υπάλληλοι. Επίσης συμμετέχουν, ως στρατιωτικοί σύμβουλοι σ’ όλα τα Κυβερνητικά προγράμματα ανάπτυξης νέων υλικών, εκπαιδεύσεως, καταστρώσεως σχεδίων, διαμορφώσεως δογμάτων. Ομοίως σε εταιρείες συμβούλων που αναλαμβάνουν την εκπόνηση μελετών επ’ ωφελεία των Επιτελείων.
- Συμμετοχή στην οργάνωση συνεδρίων – συμποσίων, είτε αυτόνομα, είτε μέσω των Ενώσεων.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ’
Στη Μελέτη: «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
ΠΙΘΑΝΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΕΩΣ ΕΝ ΑΠΟΣΤΡΑΤΕΙΑ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ
Γενικά
Είναι κοινή διαπίστωση, ότι οι `Ένοπλες Δυνάμεις αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της Ελληνικής, αλλά και κάθε κοινωνίας. Είναι επίσης γεγονός αναμφισβήτητο ότι οι `Ένοπλες Δυνάμεις πέρα από τον κύριο ρόλο τους, που είναι η αποτροπή κάθε επιβουλής και η διαφύλαξη της ακεραιότητας της χώρας, εάν αποτύχει η αποτροπή, προσφέρουν και πλούσιο κοινωνικό και ανθρωπιστικό έργο κατά τη διάρκεια της ειρηνικής περιόδου.
- Τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων κατά βάση οι Αξιωματικοί προερχόμενοι κυρίως από τα μέσα στρώματα της Ελληνικής κοινωνίας έχουν συνειδητοποιήσει το ρόλο τους αυτό και έχουν σημαντική συμβολή στην επιτυχία της αποστολή των Ενόπλων Δυνάμεων και την καταξίωσή των Ε.Δ. στη συνείδηση της Ελληνικής κοινωνίας.[10] Και ενώ θα περίμενε κανείς ανάλογη να είναι και η εκτίμηση και η αποδοχή των Αξιωματικών των Ε.Δ. στην Ελληνική κοινωνία συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Οι αιτίες του παραδόξου αυτού φαινομένου είναι πολλές, αλλά εκφεύγουν των ορίων της παρούσης μελέτης.
- Σήμερα ζούμε σε μία κοινωνία, στην οποία διαγράφονται \υπάρχουν δύο κόσμοι. Ο κόσμος της καθημερινότητας και της τριβής και ο κόσμος του ονείρου. Η ποιοτική στάθμη του εν ενεργεία και του εν αποστρατεία(ε.α.) Αξιωματικού τον εντάσσει στον κόσμο του ονείρου. Με βάση αυτή τη διαπίστωση, ο ρόλος των εα Αξιωματικών, είναι διπλός. Εκείνος του ελεύθερου και νομοταγούς πολίτη πρώτα, και του συνειδητού και υπεύθυνου στρατιώτη ύστερα. Αυτό σημαίνει ότι ο ε.α. αξιωματικός ανήκει πρώτα στην ευρύτερη κοινότητα του λαού και του έθνους και δεύτερο στο στρατευμένο τμήμα της. Από αυτό το διπλό ρόλο, τη διπλή λειτουργία πηγάζει η πολλαπλή και πολυσήμαντη ειδική αποστολή των αποστράτων Αξιωματικών μέσα στη σύγχρονη κοινωνία.
- Σημαντικοί Πνευματικοί άνθρωποι της χώρας μας επιβεβαιώνουν την άποψη αυτή. Ειδικότερα θεωρούν ότι επειδή οι ε.α. Αξιωματικοί υπηρέτησαν, και υπηρετούν ουσιαστικά ακόμη, την στρατευμένη μορφή της κοινωνίας μας, επιφορτίζονται με ενδιάμεσο ρόλο. Να αποτελούν την αράγιστη γέφυρα του πολίτη και του στρατιώτη. Να εναρμονίζουν αυτές τις δύο μορφές , να τις «συμφιλιώνουν διαρκώς, να τις κρατούν σε ένα διαρκή και γόνιμο διάλογο, σε μία συνεχή επικοινωνία και συνεργασία, επάνω στην οποία θεμελιώνεται το καλό του έθνους, του λαού, της εθνικής κοινότητας». Πολίτες αυτής της κοινότητας οι απόστρατοι αξιωματικοί πρέπει και μετά την αποστρατεία τους, ανάλογα με την υψηλή εκπαίδευσή τους, να καθέξουν καίριες θέσεις, αφού είναι μεθοδικοί, συστηματικοί και εκπαιδευμένοι στις διάφορες μορφές ζωής. `Έχουν βγάλει πολλές σχολές, είναι άνθρωποι με πειθαρχία σώματος, ψυχής και πνεύματος και μπορούν πάρα πολλά να προσφέρουν. [11]
Από την άλλη πλευρά και οι ίδιοι οι εν αποστρατεία(ε.α.) Αξιωματικοί πρέπει να αισθάνονται έτσι και να μην αντιμετωπίζουν μοιρολατρικά τη ζωή μετά την αποστρατεία, νομίζοντας ότι η ζωή τελείωσε μετά την έξοδό τους από το στράτευμα. Και όχι μόνο να το πιστεύουν αυτό, αλλά αποβάλλοντας τις φοβίες και τον όποιο απομονωτισμό τους έχει καταλάβει κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας τους να διεκδικούν θαρραλέα τη θέση και τα δικαιώματα από αυτή την κοινωνία.
Για την ανάλυση του θέματος της εξευρέσεως των πιθανών τομέων αξιοποιήσεως των ε.α. Αξιωματικών θα ακολουθηθεί η εξής φιλοσοφία-μέθοδος:
Αρχικά θα αναλυθεί η προσωπικότητα, οι ικανότητες και τα προσόντα με τα οποία είναι εφοδιασμένοι οι εν ενεργεία Αξιωματικοί για να δυνηθούν να ανταποκριθούν στο λίαν δυσχερές και πολύπλοκο έργο τους. Με δεδομένο ότι η προσωπικότητα, οι γνώσεις και η εμπειρία παραμένουν με την μετάπτωση των Αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας, οι εν αποστρατεία Αξιωματικοί εξακολουθούν να διαθέτουν τις ίδιες ικανότητες, προσόντα, μόρφωση και γενικά προσωπικότητα με τους εν ενεργεία.
Ακολούθως θα εντοπισθούν οι γενικοί πιθανοί τομείς αξιοποιήσεως των εν αποστρατεία Αξιωματικών από το ΥΠΕΘΑ, τις EΔ και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, οι οποίοι ανταποκρίνονται στην όλη προσωπικότητα, νοοτροπία, μόρφωση και τα κύρια χαρακτηριστικά τους.
Παράλληλα θα διερευνηθούν\εντοπισθούν οι τυχόν υπάρχουσες δυσχέρειες, ανασχετικοί παράγοντες της όποιας αξιοποιήσεως των ε.α. Αξιωματικών.
Επίσης θα αναζητηθούν παραδείγματα από άλλους εγχώριους φορείς, δηλαδή πως αυτοί αξιοποιούν τη συσσωρευμένη εμπειρία των συνταξιοδοτουμένων στελεχών τους, όπως και στοιχεία από άλλες χώρες.[12]
Παρούσα Κατάσταση
Τα κυριότερα των προσόντων των Αξιωματικών, καίτοι αυτά είναι γνωστά σε εν ενεργεία συναδέλφους, κρίνεται σκόπιμο να αναφερθούν κωδικοποιημένα. Αυτό γίνεται, για την οικονομία της μελέτης, αλλά και διότι θεωρούμε ότι θα αποτελέσουν τα κύρια επιχειρήματα της ηγεσίας του ΓΕΕΘΑ προς τους δημόσιους και άλλους φορείς στην προσπάθειά της(της ηγεσίας) να τονίσει την ανάγκη αξιοποιήσεως ε.α. στελεχών από αυτούς.
Ειδικότερα:
- Η πειθαρχικότητα αποτελεί ως γνωστόν βασικό συστατικό και στοιχείο της δομής του χαρακτήρα, αλλά και αυτής της ίδιας της ζωής των στελεχών κατά τη μακρόχρονη σταδιοδρομία τους. Φυσικό είναι λοιπόν να είναι συνυφασμένη με την όλη νοοτροπία και να αποτελεί συστατικό στοιχείο και μετά την έξοδό τους από τις Ε.Δ.
- Η πειθαρχικότητα δεν αφορά μόνο στους ίδιους τους Αξιωματικούς, δηλαδή δεν είναι μόνο οι ίδιοι πειθαρχικοί, αλλά έχουν την ικανότητα να την μεταδίδουν και επιβάλουν και στους συνεργάτες τους. Επομένως είναι ικανοί να συγκροτούν πειθαρχημένα σύνολα ή να επιβάλλουν πειθαρχία σε υπάρχοντα. [13]
- Η φύση των αποστολών και των καθηκόντων των Αξιωματικών με την ποικιλία και το εύρος των απαιτήσεων καθιστά τα στελέχη ανήσυχα και ευρισκόμενα σε συνεχή εγρήγορση. Επίσης η σοβαρότητα και η μορφή των αποστολών τους, τους καθιστά υπεύθυνα άτομα. Η ανησυχία, η εγρήγορση, η υπευθυνότητα και το υψηλό αίσθημα ευθύνης [14] επεκτεινόμενες και στους των εν αποστρατεία Αξιωματικούς προσδίδουν σε αυτούς ένα επί πλέον πλεονέκτημα έναντι στελεχών που προέρχονται από τη σύγχρονη κοινωνία, η οποία λίγο πολύ διακρίνεται από ένα αυξανόμενο «ωχαδερφισμό» και έλλειψη ανησυχίας για το τι μέλλει γενέσθαι.
- Ένα άλλο χαρακτηριστικό των εν αποστρατεία Αξιωματικών είναι η ικανότητα οργανώσεως την οποία διαθέτουν. Τούτο, διότι οι Αξιωματικοί, κατά τη διάρκεια της ενεργού υπηρεσίας τους, εθισμένοι να διαβιούν σε ένα καλά οργανωμένο σύνολο, κύριο χαρακτηριστικό του οποίου είναι η πιστή τήρηση των οργανωτικών δομών, αλλά και υποχρεωμένοι να οργανώνουν αυτόνομα καταστάσεις για αντιμετώπιση των κατά περίπτωση αποστολών και έργων που τους ανατίθενται, είναι φυσικό να έχουν αναπτύξει σε αυξημένο βαθμό το τάλαντο της οργανωτικότητας. Παράλληλα με την οργανωτικότητα έχουν ανεπτυγμένη και την απορρέουσα εξ’ αυτής συναφή ικανότητα προγραμματισμού.
- Μία άλλη ικανότητα- χαρακτηριστικό, την οποία οι ανάγκες επαρκούς εκτελέσεως των καθηκόντων των Αξιωματικών επιβάλλουν σε αυτούς να έχουν σε λίαν αυξημένο βαθμό, είναι η ικανότητα σχεδιάσεως. Προγραμματισμός, Σχεδίαση και Οργάνωση, αποτελούν τους ακρογωνιαίους λίθους της επιτυχούς εκτελέσεως της αποστολής των Αξιωματικών από τους πρώτους κιόλας βαθμούς της σταδιοδρομίας τους.[15]
- Η πολυπλοκότητα και το πολυποίκιλο των καθηκόντων των Αξιωματικών, σε συνδυασμό με την ταχύτητα εναλλαγής των καταστάσεων έχουν εθίσει τους Αξιωματικούς στην λήψη μεγάλου αριθμού, ταχέων και ορθών αποφάσεων. Οι αποφάσεις αυτές πολλές φορές επιβάλλεται και λαμβάνονται υπό συνθήκες πιέσεως χρόνου, αλλά και ψυχολογικής τοιαύτης.[16]
- Ένα άλλο χαρακτηριστικό του χαρακτήρα των Αξιωματικών είναι η ανάγκη να έχουν αυξημένη την ικανότητα προσαρμογής σε καταστάσεις ταχέως μεταβαλλόμενες, αλλά και σε μεταβαλλόμενα περιβάλλοντα, λόγω της συχνής και πολλές φορές βασανιστικής εναλλαγής καθηκόντων, χώρου και τόπου διαμονής και εργασίας. Η ανάγκη συνεχούς εναλλαγής των Αξιωματικών στα καθήκοντά τους, τους παρέχει επίσης τη δυνατότητα επαυξήσεως του πεδίου των γνώσεών τους προσδίδοντας σε αυτούς μία σφαιρικότητα στις γνώσεις και τις εμπειρίες τους. Αυτό σε συνδυασμό με την συνεχή επιμόρφωση των στελεχών σε διάφορα σχολεία, καθιστούν τους Αξιωματικούς ιδιαίτερα μορφωμένα άτομα , διαθέτοντα μία αξιοθαύμαστη ευρύτητα μορφώσεως.
- Η μόρφωση των αξιωματικών, αποτελεί ιδιαίτερο συστατικό της δομής και της επαγγελματικής υποστάσεώς τους. Είναι γεγονός ότι οι `Ένοπλες Δυνάμεις είναι από του λίγους, εάν όχι οι μοναδικοί, φορείς του Κράτους που καταβάλλουν ιδιαίτερη φροντίδα για τη μόρφωση και επιμόρφωση των στελεχών τους.[17] Στις `Ένοπλες Δυνάμεις από χρόνια εφαρμόζεται η δια βίου εκπαίδευση, κάτι που τώρα αρχίζει η Ελληνική εκπαιδευτική κοινότητα να το ζητά και συζητά για άλλες κατηγορίες προσωπικού.[18] Συγκεκριμένα, πέραν των παραγωγικών Σχολών, υπάρχει ένα ευρύ πλέγμα σχολών και σεμιναρίων επιμορφώσεως των στελεχών, ενώ ένα μεγάλο μέρος εξ’ αυτών, εξ’ ιδίας πρωτοβουλίας ή με δαπάνες της υπηρεσίας, φοιτούν σε πανεπιστήμια του εξωτερικού και του εσωτερικού, για την απόκτηση των εξειδικευμένων εκείνων γνώσεων που οι δυσκολίες ενός σύγχρονου στρατού επιβάλλουν. Δεν πρέπει να παραβλέπεται το επίπεδο μορφώσεως που παρέχεται από σχολές, όπως η ΑΔΙΣΠΟ, η ΣΕΘΑ, η ΣΤΕΑΜΧ. η ΣΤΗΑΔ και άλλες του Στρατού Ξηράς και των άλλων Κλάδων των Ε.Δ., οι οποίες στην ουσία αποτελούν τη μεταπτυχιακή εκπαίδευση των Αξιωματικών, άσχετα εάν για διαφόρους λόγους κάτι τέτοιο δεν αναγνωρίζεται επίσημα και «ειρήσθω εν παρρόδω» πρέπει να αντιμετωπισθεί άμεσα.
- Είναι γεγονός ότι ο χειρισμός προσωπικού αποτελεί μία από τις κυριότερες δραστηριότητες των εν ενεργεία στελεχών των ΕΔ. Η απαίτηση αυτή αρχίζει από τη φοίτηση των στελεχών στις παραγωγικές σχολές. Δεν είναι τυχαίο το ότι η διοικούσα τάξη κάθε παραγωγικής σχολής έχει αποκλειστική σχεδόν την ευθύνη χειρισμού των υποδεεστέρων τάξεων. Η ευθύνη και οι απαιτήσεις επιτυχούς χειρισμού του προσωπικού εκτείνονται σε όλη την κλίμακα της ιεραρχίας και αποτελεί σημαντικό στοιχείο αξιολογήσεως των εκάστοτε διοικήσεων. Αυτή λοιπόν η ευθύνη προσδίδει στα στελέχη την ικανότητα επιτυχούς χειρισμού του προσωπικού, ικανότητα, η οποία είναι φυσικό να ενυπάρχει και στους εν Αποστρατεία Αξιωματικούς.[19] Είναι ίσως μαζί με την ικανότητα χειρισμού κρίσεων και λήψεως ταχέων και ορθών αποφάσεων οι τομείς που οι εν εποστρατεία Αξιωματικοί υπερτερούν όλων των Managers της λοιπής κοινωνίας. Η διαφορά δεν είναι μόνο ποσοτική, υπό τη έννοια συνεχούς χειρισμού προσωπικού και του αριθμού αυτών, αλλά και ποιοτική, υπό την έννοια ότι το ενδιαφέρον και ο χειρισμός δεν εξαντλείται σε υπηρεσιακά μόνο θέματα, όπως κατά κανόνα συμβαίνει στους Managers του Δημόσιου και ιδιωτικού τομέων, αλλά επεκτείνεται και σε θέματα διαβιώσεως και προσωπικά. Επίσης ο χειρισμός δεν εξαντλείται στα στενά χρονικά όρια της υπηρεσίας, αλλά είναι συνεχής καθ’ όλη τη διάρκεια του 24ώρου.
- Πολλοί από τους ε.α. Αξιωματικούς έχουν υπηρετήσει σε επιτελικές και διοικητικές θέσεις διεθνών Οργανισμών, όπως του ΝΑΤΟ, ΟΑΣΕ, ΕΕ, παρατηρητές ΟΗΕ, Ακόλουθοι Αμύνης, Στρατού, Ναυτικού, Αεροπορίας, τεχνικές και άλλες υπηρεσίες διεθνών οργανισμών(ΝΑΜΣΑ, ΝΑCISA κ.α.) με σημαντική συσσωρευμένη εμπειρία από τη λειτουργία και διαδικασίες των οργανισμών αυτών.
- Ως εκ της φύσεως της αποστολής τους οι αξιωματικοί, κατά κανόνα, διατρέχουν όλη την επικράτεια, με συνέπεια να γνωρίζουν πρόσωπα, καταστάσεις, ιδιαιτερότητες και άλλα στοιχεία των περισσοτέρων περιοχών της χώρας, κυρίως των παραμεθορίων, όπου έχουν διέλθει μεγάλο μέρος της ζωής τους.
- Θα μπορούσαμε να επεκτείνουμε τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα των εα Αξιωματικών αναλύοντας τον πίνακα των επαγγελματικών προσόντων των εν ενεργεία στελεχών. Θεωρούμε όμως ότι τα προαναφερθέντα είναι αρκετά και ικανά για να αποδείξουν την σαφή υπεροχή των εν αποστρατεία Αξιωματικών έναντι άλλων μελών της κοινωνίας σε συγκεκριμένους τομείς και να προσδιορίσουν\περιγράψουν τους πιθανούς ρόλους και τομείς αξιοποιήσεώς τους στις Ε.Δ. και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. Επίσης αποφεύγουμε να θίξουμε την ομολογουμένως αυξημένη ευαισθησία επί Εθνικών και άλλων συναφών θεμάτων , που διακρίνει τους εν αποστρατεία Αξιωματικούς, για προφανείς λόγους, αλλά και διότι θεωρείται αυτονόητο εκείνος, ο οποίος είναι ταγμένος να οδηγήσει, ως εκ της αποστολής του, τους υφισταμένους και τον εαυτό του στο θάνατο, να έχει το δικαίωμα να απαιτεί για τον εαυτό του να του αναγνωρισθεί αυξημένη Εθνική ευαισθησία.
- Τέλος δεν πρέπει να μας διαφεύγει το γεγονός ότι μεταξύ του συνόλου των ε.α. Αξιωματικών περιλαμβάνεται ένας μεγάλος αριθμός που διαθέτει μία ευρύτατη γκάμα εξειδικεύσεων και ειδικοτήτων. Αυτό σημαίνει, την ύπαρξη της δυνατότητας ευχερούς αναζητήσεως και εξευρέσεως ποικίλων προσώπων διαφορετικών προσόντων, ικανών να αντεπεξέλθουν σε ποικιλία ρόλων αποστολών.
Εάν θελήσουμε να κωδικοποιήσουμε τα προαναφερθέντα θα σημειώσουμε ότι οι προαναφερθείσες ικανότητες-χαρακτηριστικά καθιστούν πολλούς από τους ε.α. Αξιωματικούς ικανούς να χειρίζονται προσωπικό, να οργανώνουν, πρωτογενώς ή δευτερογενώς, συστήματα και καταστάσεις, να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, να λαμβάνουν ταχείς και ορθές αποφάσεις υπό συνήθεις ή και συνθήκες πιέσεως. Προσόντα, τα οποία έχουν δοκιμασθεί και που δεν νομίζουμε ότι διαθέτουν πολλά από τα στελέχη άλλων τμημάτων της Ελληνικής κοινωνίας.
Φυσικό λοιπόν θα ήταν να αξιοποιούνται πολλοί εν αποστρατεία Αξιωματικοί σε θέσεις Διοικητικές- Επιτελικές, θέσεις που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού, θέσεις που επιβάλλουν, ως εκ της αποστολής τους χειρισμό δυσχερών καταστάσεων ή και κρίσεων ακόμη, αλλά και σε μία ακόμη δέσμη θέσεων. Όπως όμως προέκυψε από την ανάλυση του Παραρτήματος ‘Α’ κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει ή εάν συμβαίνει γίνεται μεμονωμένα και σε μικρή έκταση.
Βασική όμως προϋπόθεση είναι ότι η αξιοποίηση ε.α. αξιωματικών από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν θα λειτουργήσει ανταγωνιστικά με τα λοιπά μέλη της Ελληνικής κοινωνίας, αλλά συμπληρωματικά.
Oι κατάλληλες ευκαιρίες αξιοποίησης των ε.α. Αξιωματικών διακρίνονται σε δύο κατηγορίες. Συγκεκριμένα σε εκείνες που ελέγχονται από το κράτος και κατά κανόνα σχετίζονται άμεσα με την προηγούμενη απασχόλησή τους, και σε εκείνες που σχετίζονται έμμεσα με αυτή.
Στοιχεία\λύσεις θα μπορούσαν να μας δώσουν η ιστορία στη χώρα μας για το θέμα, τα ισχύοντα σε άλλους φορείς στη χώρας μας, για το υπόψη αντικείμενο, τα ισχύοντα σε ξένες χώρες σχετικά με το θέμα αυτό, κατάλληλα προσαρμοζόμενα στα Ελληνικά δεδομένα και οι ιδιομορφίες- προβλήματα του ΥΠΕΘΑ και των Επιτελείων, που απαιτούν βοήθεια, για την υποβοήθηση του έργου τους, είτε στα πλαίσια ισχυόντων θεσμών και διαδικασιών, είτε δημιουργώντας νέους τοιούτους.
`Όπως προαναφέρθηκε η ιστορία ή καλύτερα παραδείγματα από το μακρινό ή πρόσφατο παρελθόν στη χώρα μας πιθανόν να μας οδηγήσουν σε ασφαλή συμπεράσματα για την εξεύρεση ρόλων.
Κατά το παρελθόν πολλοί ε.α. Αξιωματικοί συμμετείχαν στην Ολυμπιακή Επιτροπή και την Επιτροπή Ολυμπιακών Αγώνων(π.χ. ο στρατηγός Ιωάννης Κετσέας, χρημάτισε πρόεδρος της Επιτροπής, διαδεχθείς τον Δημήτριο Βικέλα), ο στρατηγός Ι. Παπαρόδου υπήρξε αθλητής, κριτής και πρόεδρος του τμήματος ξιφασκίας της Αθηναϊκής Λέσχης. Επίσης ο αρχίατρος Ν. Παπαρέσκος διετέλεσε Γενικός Γραμματέας ΑΣΑΕΔ, ενώ πολλοί άλλοι υπηρέτησαν τον αθλητισμό από πολλές και λίαν αξιόλογες θέσεις( π.χ. Στη διεύθυνση του ΟΑΚΑ). Επίσης πολλοί ε.α. αξιωματικοί ασχολήθηκαν επιτυχώς με την πολιτική, τις επιστήμες, τις τέχνες, τον πολιτισμό και διετέλεσαν στελέχη μεγάλων δημοσίων ή ιδιωτικών επιχειρήσεων και οργανισμών.
Επιπρόσθετα η άντληση παραδειγμάτων από άλλους φορείς της χώρας μας, σχετικά με το πώς αξιοποιούν την εμπειρίες και τις γνώσεις του συνταξιοδοτουμένου προσωπικού, οδηγεί, στον πανεπιστημιακό κλάδο όπου πολλοί από τους καθηγητές της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, μετά τη συνταξιοδότησή τους στο 67ο έτος της ηλικίας, μπορούν να παραμένουν στην ενεργό υπηρεσία και να συμμετέχουν, υπό ειδικό καθεστώς, στην εκπαιδευτική διαδικασία, στις εκπαιδευτικές δραστηριότητες και στις επιτροπές καθοδήγησης μεταπτυχιακών σπουδαστών.
Τα σχετικά με τα ισχύοντα για το θέμα σε ξένες χώρες αναλύονται σε ειδικό παράγοντα της παρούσης, τα συμπεράσματα του οποίου έχουν ληφθεί σοβαρά υπόψη στη διερεύνηση των πιθανών ρόλων για τους ε.α. αξιωματικούς.
Αναζητώντας λοιπόν τομείς\ρόλους και κυρίως τρόπους και διαδικασίες αξιοποιήσεως των αποστράτων αξιωματικών θα τους αναζητήσουμε πρώτα στο στενό περιβάλλον, δηλαδή στο ΥΠΕΘΑ και στις ίδιες τις ΕΔ, αρχικά και εν συνεχεία στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα.
ΥΠΕΘΑ-ΓΕ
Για το σκοπό αυτό θα αναζητήσουμε στοιχεία από τον οικείο παράγοντα στο Παράρτημα ‘Α’, για να συγκρίνουμε τους ισχύοντες θεσμούς και να αναζητήσουμε λύσεις.
Η χρησιμοποίηση της μεθόδου της ανακλήσεως ε.α. αξιωματικών υποδηλώνει ότι ήδη υπάρχουν στις ΕΔ διαπιστωμένες ανάγκες , οι οποίες δεν καλύπτονται από τις προβλεπόμενες νομοθετημένες θέσεις. Με τη μέθοδο αυτή, επίσης, καλύπτονται οι ανάγκες του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα σε θέματα ΠΣΕΑ και ΠΑΜ. . `Όμως ο αριθμός και οι θέσεις που θα καλυφθούν στον τομέα αυτό από ε.α. αξιωματικούς εξαρτώνται από την επιθυμία ή τη θέληση του οικείου Νομάρχη ή Περιφερειάρχη. Συγκεκριμένα επί 88 προβλεπομένων θέσεων στον τομέα αυτό καλύπτονται μόνο 30.
Ο θεσμός της ανακλήσεως ε.α. αξιωματικών στην ενέργεια έχει πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα, τα οποία αναλύθηκαν λεπτομερώς στο Παράρτημα ‘Α’ της παρούσης μελέτης. [20]
Ο θεσμός παραμονής αξιωματικών βαθμού Συνταγματάρχου-ταξιάρχου στον αυτό βαθμό είναι σχετικά πρόσφατος, θεωρείται όμως μάλλον επιτυχής, αλλά τυγχάνει περιορισμένης εφαρμογής. Θεωρούμε ότι πρέπει να γίνει μία σύζευξη των δύο θεσμών με τάση καταργήσεως\αντικαταστήσεως του θεσμού της ανακλήσεως από τον θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό. Η αντικατάσταση αυτή θα ισχυροποιήσει ακόμη περισσότερο το θεσμό της παραμονής στον αυτό βαθμό και θα αρχίσει να βελτιώνει το κλίμα και να προσαρμόζει τη νοοτροπία για μία αναθεώρηση του θέματος της επετηρίδας αργότερα. Ενδεχομένως θα πρέπει να επεκταθεί και στο βαθμό του Υποστρατήγου.
Τα πλεονεκτήματα της εφαρμογής του μέτρου αυτού συνίστανται στα ακόλουθα :
- Αξιοποιεί ένα μεγάλο αριθμό αξιωματικών, επ’ ωφελεία των ιδίων των ΕΔ.
- Παύει την μεγάλη αδικία που γίνεται στα πρόσωπα των ε.α. αξιωματικών, από υπαιτιότητα της υπηρεσίας, και μειώνει τα λοιπά κοινωνικά, ηθικά, οικονομικά προβλήματα.
- Αίρει το μειονέκτημα της απομακρύνσεως αξιωματικών προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένου ορίου ηλικίας.
- Μειώνει τον αριθμό των συνταξιούχων σε μικρή ηλικία, που αποτελεί μεγάλο πρόβλημα για την χώρα μας.
- Δεν αποκόπτεται η συνέχεια, όπως συμβαίνει με το θεσμό της ανακλήσεως.
- Με κατάλληλη μελέτη θα μειώνοντο οι περιπτώσεις αξιοποιήσεως υψηλόβαθμων αξιωματικών σε μη αποδεκτές δυσανάλογες του βαθμού θέσεις.
- Η επιλογή των παραμενόντων κατά τεκμήριο γίνεται με πλέον ανατικειμενικά κριτήρια και με απόφαση θεσμικού οργάνου, σε αντίθεση με ότι γίνεται με τους ανακαλούμενους.
- Με την πρόοδο εφαρμογής του θεσμού αυτού σε μεγάλη κλίμακα και για μεγάλο χρόνο θα αρχίσει η ζύμωση και θα είναι ευκερέστερη στο μέλλον η μετάπτωση σε άλλο πλέον σύγχρονο σύστημα εξελίξεως των αξιωματικών.
- Δεν απαιτείται νομοθετική ρύθμιση, πλην της επεκτάσεως στο βαθμό του Υποστρατήγου.
Οι ε.α. αξιωματικοί μπορούν επίσης να αξιοποιηθούν περισσότερο από ότι μέχρι σήμερα στο ευρύτερο πλαίσιο των δραστηριοτήτων των ΕΔ, με την ιδιότητα του συμβούλου, του εκπαιδευτή, του συμβούλου προμηθειών, του οργανωτή διαφόρων εκδηλώσεων κ.α. Η αξιοποίηση αυτή μπορεί να περιβληθεί, μερικώς, από το θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό, αλλά κυρίως από άλλες μορφές απασχολήσεως, όπως σύμβαση έργου, πρόσληψη αμέσως μετά την αποστρατεία και παραμονή στην ίδια με την υπηρεσία που παρείχε προ της αποστρατείας θέση, με τη μορφή του υπαλλήλου κ.α.
Άλλες μορφές αξιοποιήσεως ε.α. αξιωματικών είναι η συμμετοχή σε ειδικά συγκροτηθησσόμενα συμβουλευτικά όργανα, όπως, τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες Συμβούλια Αρχηγών ΓΕ-ΥΠΕΘΑ, απαρτιζόμενα από τους τρεις ή τέσσαρες διατελέσαντες Αρχηγούς τελευταία, αλλά και από άλλους κατά περίπτωση ανώτατους αξιωματικούς(Γενικούς Επιθεωρητές, Διοικητές Μειζόνων Σχηματισμών κλπ). `Άλλη ρύθμιση είναι, οι διατελέσαντες Αρχηγοί\ΓΕ να αποτελούν ειδικούς συμβούλους του ΥΕΘΑ και αρχηγών ΓΕ.
Αξιοποίηση των υπαρχόντων φορέων ιδιωτικού τομέα, αλλά συγκροτουμένων από ε.α. αξιωματικούς, όπως ο ΣΕΕΘΑ, αλλά και άλλοι παρεμφερείς, για την υποβοήθηση του έργου των ΓΕ, σε πολλά θέματα. Ως τέτοια θέματα θεωρούνται εκείνα στα οποία τα ΓΕ για διαφόρους λόγους δεν επιθυμούν ή δεν πρέπει να εμπλακούν, πλην πρέπει να έχουν άποψη και λόγο, αλλά και για θέματα τα οποία απαιτούν ενδελεχείς μελέτες και σημαντική ανάλυση, για τα οποία τα εν ενεργεία στελέχη των ΓΕ δεν είναι σε θέση να διαθέσουν χρόνο, ή ο διατιθέμενος δεν επαρκεί, για τους γνωστούς λόγους υπεραπασχολήσεως του υπάρχοντος προσωπικού. Ως τέτοιες περιπτώσεις ενδεικτικά αναφέρονται η διενέργεια μελετών, γενικής και εξειδικευμένης μορφής, όπως μελέτες για θέματα οργανώσεως, δόγματος, εκπαιδεύσεως, εξοπλισμών, τεχνικών και επιχειρησιακών χαρακτηριστικών. Σε πολλές χώρες, όπως οι ΗΠΑ η Διεύθυνση Δόγματος επανδρούται κατά κύριο λόγο από ε.α. αξιωματικούς. Επίσης οργάνωση εκδηλώσεων, όπως συνέδρια, ημερίδες, επετειακές εκδηλώσεις κ.α. Βεβαίως σε κάθε περίπτωση θα υπάρχει διαρκής επαφή – σύνδεσμος με το ΥΠΕΘΑ-ΓΕ. Συναφείς είναι και άλλες δραστηριότητες , όπως για παράδειγμα η ευρεία συμμετοχή ε.α. αξιωματικών στην προετοιμασία διεθνών εκδηλώσεων, στις ενημερωτικές εκστρατείες για την περιβαλλοντολογική προστασία και στην προετοιμασία των νέων για τη στράτευσή τους ή στη συμμετοχή τους στον επαγγελματικό στρατό κλπ. Τέτοιο παράδειγμα αποτελεί η διοργάνωση των εορταστικών εκδηλώσεων για τα ενενήντα χρόνια από την έναρξη των Βαλκανικών πολέμων το 2002, ή των 100 χρόνων του ΓΕΣ. Οι εκδηλώσεις αυτές θα μπορούσαν να οργανωθούν με συνεργασία ενός φορέα αποτελούμενο από ε.α. αξιωματικούς, π.χ. η `Ένωση Αποστράτων Αξιωματικών, ο ΣΕΕΘΑ ή άλλος, με τον αρμόδιο φορέα του οικείου Επιτελείου, με κάποια αμοιβή για τις παρασχεθησόμενες υπηρεσίας από τους ε.α. αξιωματικούς.
Ενδεχομένως συγκρότηση ομάδων από εξειδικευμένο προσωπικό, για παροχή υποβοηθητικού\ συμβουλευτικού ρόλου σε φορείς των ΥΠΕΘΑ-ΓΕ στο εσωτερικό, αλλά και υποβοήθηση συμμαχικών και άλλων χωρών, σε διάφορα θέματα, όπως, οργάνωσης, εκπαίδευσης, άρσεως - εκκαθαρίσεως Ναρκοπεδίων, προσαρμογής στους συμμαχικούς φορείς(ΝΑΤΟ-ΕΕ- ΟΑΣΕ κ.α.).
Αξιοποίηση από το ίδιο το ΥΠΕΘΑ ε.α. αξιωματικών για την επάνδρωση φορέων εποπτευομένων από αυτό. Ως τέτοιες περιπτώσεις αναφέρονται ενδεικτικά και χαρακτηριστικά, η επάνδρωση του Ινστιτούτου Αμυντικών Αναλύσεων(ΙΑΑ). Στο ίδρυμα αυτό ενώ ως εκ του τίτλου του θα ανέμενε κανείς να συντίθεται αποκλειστικά σχεδόν από ε.α. αξιωματικούς, οι περιπτώσεις αυτές είναι ελάχιστες. Αντιθέτως, τα ιδρυτικά νομικά κείμενα[21] προβλέπουν επιστήμονες κατόχους διδακτορικών διπλωμάτων , πιθανώς για να αποκλείσουν αυτή την αξιοποίηση ε.α. αξιωματικών, λόγω της γνωστής ελλείψεως τέτοιων διπλωμάτων από αξιωματικούς.
`Άλλο τομέα αξιοποίησης ε.α. αξιωματικών αποτελούν οι υπό κρατικό έλεγχο αμυντικές βιομηχανίες. Στις βιομηχανίες αυτές είναι απαραίτητη η ύπαρξη ε.α. αξιωματικών, στη διοίκηση, στα τμήματα ποιοτικού ελέγχου και αλλού. Σε ορισμένες από τις περιπτώσεις αυτές προβλέπονται θέσεις για εν ενεργεία αξιωματικούς, που για λόγους στενότητας προσωπικού, δεν καλύπτονται, ή καλύπτονται από στελέχη, μη απαλλασσομένων από τα λοιπά καθήκοντά τους.
Παραμονή των υπηρετούντων σε συγκεκριμένες θέσεις, που απαιτούν εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία, αξιωματικών , με ειδικό καθεστώς, ως υπαλλήλων για να υπάρχει συνέχεια και για γίνεται πλήρης εκμετάλλευση των γνώσεων-εμπειριών τους.[22]
Σχετικά με την αξιοποίηση ε.α. αξιωματικών στον ευρύτερο δημόσιο τομέα, τα πράγματα είναι πλέον πολύπλοκα και δεν εξαρτώνται άμεσα από το ΥΠΕΘΑ και τα ΓΕ, αλλά από άλλους φορείς. Εκείνο που μπορεί να γίνει είναι η ανάληψη προγραμματισμένων και συντονισμένων προσπαθειών για την προβολή των προσόντων και των δυνατοτήτων των ε.α. αξιωματικών, με σκοπό να ενημερωθούν κατάλληλα οι φορείς αυτοί, για να καταστεί δυνατό να εξαλειφθούν οι αγκυλώσεις και τυχόν συμπλέγματα του παρελθόντος. Η προσπάθεια αυτή πρέπει κατά τη γνώμη μας να είναι, κυρίως, πολιτική σε επίπεδο ΥΠΕΘΑ, αλλά και ΓΕΕΘΑ, αλλά και σε υψηλότερο, εάν παραστεί ανάγκη.
Με αυτό τον τρόπο εκτιμούμε ότι θα είναι πλέον εύκολη η αξιοποίηση ε.α. αξιωματικών από τους φορείς του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα, διότι θα καταστεί αντιληπτό το κέρδος και η ωφέλεια από την αξιοποίηση αυτή.
Θα πρέπει όμως να προηγηθεί η συγκρότηση\δημιουργία, με τη βοήθεια ενδεχομένως των Ενώσεων αποστράτων των Κλάδων των ΕΔ ή των ΓΕ, τράπεζας δεδομένων, των ενδιαφερομένων ε.α. Αξιωματικών με τα προσόντα και τις εξειδικεύσεις ενός εκάστου, για την εξεύρεση των κατά περίπτωση καταλληλότερων.
Πρωταρχική προσπάθεια, στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, θα πρέπει να γίνει προς το αρμόδιο Υπουργείο για τη συμπλήρωση των προβλεπομένων θέσεων στις υπηρεσίες ΠΣΕΑ και ΠΑΜ.
Στη συνέχεια η προσπάθεια θα πρέπει να επεκταθεί και σε άλλα Υπουργεία και φορείς για ενημέρωση επί του θέματος και θέσπιση διαδικασιών και μεθόδου. Παρατίθενται κατωτέρω ενδεικτικές περιπτώσεις πιθανής αξιοποιήσεως ε.α. αξιωματικών, που κατά τη γνώμη μας, θα μπορούσαν να προσφέρουν σημαντικό έργο κατά περίπτωση.
Υπηρεσίες σε Υπουργεία, Οργανισμούς, ΔΕΚΟ που έχουν σχέση με τον χειρισμό κρίσεων.(π.χ. Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας), Γραμματεία ΚΥΣΕΑ σε περίπτωση που αναβαθμισθεί σε όργανο χειρισμού κρίσεων). Επίσης επιτελικές, διοικητικές, συνδέσμων, εμπειρογνωμόνων συμβούλων επί θεμάτων αμύνης, ασφαλείας(π.χ.ΥΠΕΞ, ΥΔΤ, ΕΥΠ, ΟΤΕ, ΔΕΗ, κ.α.) Συγκεκριμένα οι θέσεις προβλεπομένων συνδέσμων με τα λοιπά Υπουργεία, όπου προβλέπονται, θα μπορούσαν κάλλιστα να καλύπτονται από ε.α. Αξιωματικούς.
Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών σε Διεθνείς Οργανισμούς, όπως ΝΑΤΟ, ΟΗΕ, ΟΑΣΕ, αναλόγων των προσόντων τους και των κατά περίπτωση αναγκών. Αυτό θα επιτευχθεί με διεκδίκηση όλων των προβλεπομένων να καλυφθούν από προσωπικό προερχόμενο από τη χώρα μας και όχι να αποφεύγουμε τις θέσεις αυτές, με αιτιολογία την όποια οικονομία ή την έλλειψη εν ενεργεία προσωπικού, παραβλέποντας τα μακροπρόθεσμα εθνικά οφέλη από τέτοια συμμετοχή σε ανώτερες επιτελικές θέσεις των οργανισμών αυτών. Αντιθέτως θα πρέπει να διεκδικήσουμε περισσότερες.
Κάλυψη αναγκών ενημερώσεως κοινού σε θέματα ΠΣΕΑ, ΠΑΜ, επαγγελματικού προσανατολισμού σε επαγγέλματα που έχουν σχέση με το στρατό κλπ, από ε.α. Αξιωματικούς( Στρατιωτικές Σχολές, ΕΠΟΠ κλπ). Επίσης προετοιμασία της στρατευομένης νεολαίας μέσα από παρουσιάσεις και ομιλίες στις τελευταίες τάξεις του Λυκείου, βάσει προγραμμάτων οικείου Υπουργείου, για τη σωστή προετοιμασία και την εξάλειψη και πρόληψη στρεβλών καταστάσεων από κακή ή καθόλου ενημέρωση.
Κάλυψη αναγκών κοινωνικής συμβολής και βοηθείας, όπως συμμετοχή σε πολιτιστικούς, πνευματικούς, θρησκευτικούς και άλλους συλλόγους. Η περίπτωση αυτή αφορά μόνο σε περιπτώσεις που οι ΕΔ ή το ΥΠΕΘΑ επιθυμούν τη συμμετοχή αυτή για προφανείς λόγους σκοπιμότητας.
Συμμετοχή επίσης σε επάνδρωση υπηρεσιών, που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού. Ιδανική τέτοια περίπτωση αποτελούσε ο εθελοντισμός των Ολυμπιακών αγώνων, όπου δυστυχώς από ότι γνωρίζουμε η συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών ήταν ανύπαρκτη. Ανάλογες υπηρεσίες αποτελούν αυτές που αφορούν στη συγκρότηση στρατοπέδων προσφύγων ή οργάνωση υπηρεσιών παροχής βοηθείας σε περιοχές που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές κλπ.
Συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών σε συγκροτούμενες κατά περίπτωση υπηρεσίες ή απλώς ομάδες εργασίας για παροχή υπηρεσιών σε φίλες, γειτονικές και άλλες, χώρες, που πρόκειται να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ ή στην ΕΕ σε θέματα που αφορούν σε οργάνωση, εκπαίδευση, εξοπλισμούς ΕΔ και διαδικασιών των θεσμών αυτών ή παρεμφερών. Επίσης προτροπή φορέων για συγκρότηση ομάδων εργασίας ή και εταιρικών σχημάτων ακόμα για παροχή ανάλογων ή και άλλων υπηρεσιών(π.χ. άρση-εκκαθάριση Ναρκοπεδίων και άλλων.) Η συμμετοχή σε τέτοιες αποστολές εκτιμούμε ότι θα συμβάλλει σημαντικά στη σύσφιξη των σχέσεων της χώρας μας με τις χώρες αυτές και σημαντικό αριθμό ε.α. Αξιωματικών θα αξιοποιήσει. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί με την ένταξη των φορέων όπως ο ΣΕΕΘΑ στις λίστες των μη Κυβερνητικών Οργανώσεων του ΥΠΕΞ, αλλά και άλλων Υπουργείων. Επίσης με προώθηση και προβολή των οργανώσεων εκείνων που αποτελούνται από ε.α. Αξιωματικούς κυρίως, όπως ο ΣΕΕΘΑ, προς τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα και για ανάλογη αξιοποίηση από αυτόν, αφού πρώτα αξιολογηθεί το έργο τους.
Δεν πρέπει όμως να μας διαφεύγουν και οι υπάρχουσες δυσχέρειες στην όποια αξιοποίηση. Οι δυσχέρειες αυτές συνίστανται κυρίως:
Στην κατά κάποιο τρόπο απομόνωση των Αξιωματικών, όσο είναι εν ενεργεία, σε μία κλειστή «εντός τειχών» κοινωνία. Αυτό δημιουργεί αναστολές και ενδεχομένως φοβίες ως προς τη δραστηριοποίηση μετά την αποστρατεία τους.
Οι ψηλοί βαθμοί που κατέχουν οι περισσότεροι από τους αποστρατευομένους Αξιωματικούς, σε συνάρτηση με τις θέσεις και τους τίτλους που κατείχαν, δεν ενδείκνυνται για ανάληψη δράσης, διότι αυτή πρέπει να είναι ανάλογη αυτών που κατείχαν προ. Η απασχόληση λοιπόν που θα επιλέξουν ή θα τους προσφερθεί επιβάλλεται να είναι περίπου σύμμετρη προς το βαθμό και τις θέσεις ευθύνης που κατείχαν ως εν ενεργεία. Η δυσχέρεια αυτή είναι αποτέλεσμα του γεγονότος ότι σύμφωνα με το ισχύον σύστημα ιεραρχίας και προαγωγών στο βαθμό του Συνταγματάρχου φθάνει ένας πολύ μεγάλος αριθμός προερχομένων από τα ΑΣΕΙ Αξιωματικών, κάτι που δεν συμβαίνει σε άλλες χώρες.
Αποκοπή μερικών από τους αποστρατευομένους από το σώμα Αξιωματικών για λόγους πικρίας ή από άλλες σκοπιμότητες που τους οδηγεί σε απομόνωση μετά την περίοδο της αποστρατείας τους.
Έλλειψη εμπειρίας και νοοτροπίας και ενδεχομένως δυσχέρεια προσαρμογής, στο νέο περιβάλλον ζωής και κυρίως ενδεχομένης απασχόλησης.
Ανασταλτικό παράγοντα η πρόφαση πιθανώς θα αποτελέσει η άποψη ότι η απασχόληση ε.α. Αξιωματικών στερεί θέσεις εργασίας από νεωτέρους και αυξάνει την ήδη υφισταμένη ανεργία. Αυτό είναι μύθος και τέτοιες αντιρρήσεις είναι τελείως ατεκμηρίωτες, διότι η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας. `Όπως και στις λοιπές ευρωπαϊκές χώρες, έρευνες στην Ελλάδα δεικνύουν ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις η ζήτηση εργασίας για άτομα με εξειδίκευση και εμπειρία δεν καλύπτεται από τη διαθέσιμη προσφορά.[23]
Διαπιστώσεις – Μερικά Συμπεράσματα
Ο ρόλος των εα Αξιωματικών, αλλά και των Αξιωματικών γενικότερα είναι διπλός. Εκείνος του ελεύθερου και νομοταγούς πολίτη πρώτα, και του συνειδητού και υπεύθυνου στρατιώτη ύστερα. Αυτό σημαίνει ότι ο ε.α. Αξιωματικός ανήκει πρώτα στην ευρύτερη κοινότητα του λαού και του έθνους και δεύτερο στο στρατευμένο τμήμα της. Από αυτό το διπλό ρόλο, τη διπλή λειτουργία πηγάζει η πολλαπλή και πολυσήμαντη ειδική αποστολή των ε.α. Αξιωματικών μέσα στη σύγχρονη κοινωνία. Να αποτελούν δηλαδή την αράγιστη γέφυρα του πολίτη και του στρατιώτη και να τις κρατούν σε ένα διαρκή και γόνιμο διάλογο, σε μία συνεχή επικοινωνία και συνεργασία, επάνω στην οποία θεμελιώνεται το καλό του έθνους, του λαού, της εθνικής κοινότητας».
Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών στις Ε.Δ. και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα απαιτείται η συνύπαρξη δύο προϋποθέσεων. Ο ρόλος των ε.α. Αξιωματικών να γίνει αποδεκτός από τις Ε.Δ. αρχικά και από το Δημόσιο Τομέα αργότερα, αλλά και οι ίδιοι οι ε.α. Αξιωματικοί να αποβάλουν τις όποιες αναστολές και απομονωτισμό που έχουν αποκτήσει ως εκ των ιδιαιτεροτήτων της υπηρεσίας τους και του χαρακτήρα τους.
Η προσωπικότητα, οι ικανότητες και τα προσόντα με τα οποία είναι εφοδιασμένοι οι εν ενεργεία Αξιωματικοί για να δυνηθούν να ανταποκριθούν στο λίαν δυσχερές και πολύπλοκο έργο τους, παραμένουν με την μετάπτωση των Αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας. Επομένως οι ε.α. Αξιωματικοί εξακολουθούν να διαθέτουν τις ίδιες ικανότητες, προσόντα, μόρφωση και γενικά προσωπικότητα με τους εν ενεργεία. Συγκεκριμένα οι ε.α. Αξιωματικοί διαθέτουν:
- Πειθαρχικότητα, ανησυχία, εγρήγορση, υπευθυνότητα, υψηλό αίσθημα ευθύνης, οργανωτικότητα, ικανότητα προγραμματισμού και σχεδιάσεως και την ικανότητα προσαρμογής. Επίσης οι ε.α. Αξιωματικοί έχουν εθισθεί στη λήψη μεγάλου αριθμού, ταχέων και ορθών αποφάσεων. Οι αποφάσεις αυτές πολλές φορές επιβάλλεται και λαμβάνονται υπό συνθήκες πιέσεως χρόνου, αλλά και ψυχολογικής τοιαύτης.
- Επίσης οι ε.α. Αξιωματικοί διαθέτουν μίαν ευρυτάτη μόρφωση, διότι οι `Ένοπλες Δυνάμεις είναι από του λίγους, εάν όχι οι μοναδικοί φορείς του Κράτους που καταβάλλουν ιδιαίτερη φροντίδα για τη μόρφωση και επιμόρφωση των στελεχών τους. Εφαρμόζοντας από μακρού τη δια βίου εκπαίδευση.
- Ο χειρισμός προσωπικού αποτελεί ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά προσόντα των ε.α. Αξιωματικών. Είναι ίσως μαζί με την ικανότητα χειρισμού κρίσεων και λήψεως ταχέων και ορθών αποφάσεων οι τομείς που οι εκ των εν αποστρατεία Αξιωματικοί υπερτερούν όλων των Managers της λοιπής κοινωνίας. Η διαφορά δεν είναι μόνο ποσοτική, υπό τη έννοια της συνεχούς χειρισμού προσωπικού και του αριθμού αυτών, αλλά και ποιοτική.
- Οι ε.α. Αξιωματικοί, κατά κανόνα, διατρέχουν όλη την επικράτεια, με συνέπεια να γνωρίζουν πρόσωπα, καταστάσεις, ιδιαιτερότητες και άλλα στοιχεία των περισσοτέρων περιοχών της χώρας, κυρίως των παραμεθορίων.
- Πολλοί από τους ε.α. Αξιωματικούς έχουν υπηρετήσει σε επιτελικές και διοικητικές θέσεις διεθνών Οργανισμών, καθώς και σε άλλες θέσεις του εξωτερικού με σημαντική ως εκ τούτου συσσωρευμένη εμπειρία από τη λειτουργία και διαδικασίες των οργανισμών και θέσεων αυτών.
- Τα πτυχία που παρέχουν σχολές όπως η ΑΔΙΣΠΟ και η ΣΕΘΑ, ΣΤΕΑΜΧ. ΣΤΗΑΔ και άλλων του Στρατού Ξηράς και αναλόγων των άλλων Κλάδων των Ε.Δ., πρέπει να αναγνωρισθούν ως μεταπτυχιακά.
- Οι προαναφερθείσες ικανότητες-χαρακτηριστικά καθιστούν πολλούς από τους ε.α. Αξιωματικούς ικανούς να χειρίζονται προσωπικό, να οργανώνουν, πρωτογενώς ή δευτερογενώς, συστήματα και καταστάσεις, να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, να λαμβάνουν ταχείς και ορθές αποφάσεις υπό συνήθεις ή και συνθήκες πιέσεως. Προσόντα, που δεν διαθέτουν πολλά από τα στελέχη άλλων τμημάτων της Ελληνικής κοινωνίας.
Η όποια αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν θα λειτουργήσει ανταγωνιστικά με τα λοιπά μέλη της Ελληνικής κοινωνίας, αλλά συμπληρωματικά.
- Προτεινόμενες, ενδεικτικά λύσεις/ τομείς για αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τις ΕΔ:
Αντικατάσταση, σχεδόν πλήρης, του θεσμού της ανακλήσεως από το θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό Αξιωματικών, επεκτεινομένου πιθανώς και στο βαθμό του Υποστρατήγου. Η χρονική διάρκεια της παραμονής αυτής, πρέπει να φθάσει μέχρις συμπληρώσεως του προβλεπομένου κατά βαθμό ορίου ηλικίας. Η λύση αυτή εκτιμάται ότι αποτελεί τη «λυδία λίθο» του προβλήματος.
Οι ε.α. Αξιωματικοί μπορούν επίσης να αξιοποιηθούν περισσότερο από ότι μέχρι σήμερα στο ευρύτερο πλαίσιο των δραστηριοτήτων των ΕΔ, με την ιδιότητα του συμβούλου, του εκπαιδευτή, του συμβούλου προμηθειών, του οργανωτή διαφόρων εκδηλώσεων κ.α. Η αξιοποίηση αυτή μπορεί να περιβληθεί, μερικώς, από το θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό, αλλά κυρίως από άλλες μορφές απασχολήσεως, όπως σύμβαση έργου, πρόσληψη αμέσως μετά την αποστρατεία και παραμονή στην ίδια με την υπηρεσία που παρείχε προ της αποστρατείας θέση, με τη μορφή του υπαλλήλου κ.α. Ευρεία συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών στην προετοιμασία διεθνών εκδηλώσεων, στις ενημερωτικές εκστρατείες για την περιβαλλοντολογική προστασία και στην προετοιμασία των νέων για τη στράτευσή τους ή στη συμμετοχή τους στον επαγγελματικό στρατό, θέματα ΠΣΕΑ – ΠΑΜ κλπ.
Άλλες μορφές αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών είναι η συμμετοχή σε ειδικά συγκροτηθησόμενα συμβουλευτικά όργανα, όπως, τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες Συμβούλια Αρχηγών ΓΕ-ΥΠΕΘΑ. `Άλλη μορφή είναι, οι διατελέσαντες Αρχηγοί\ΓΕ να αποτελούν ειδικούς συμβούλους του ΥΕΘΑ και αρχηγών ΓΕ.
Αξιοποίηση των υπαρχόντων φορέων ιδιωτικού τομέα, αλλά συγκροτουμένων από ε.α. Αξιωματικούς, όπως ο ΣΕΕΘΑ, αλλά και άλλοι παρεμφερείς, για την υποβοήθηση του έργου των ΓΕ, σε πολλά θέματα.
Συγκρότηση ομάδων από εξειδικευμένους ε.α. Αξιωματικούς, για παροχή υποβοηθητικού/ συμβουλευτικού ρόλου σε φορείς των ΥΠΕΘΑ- ΓΕ στο εσωτερικό, αλλά και υποβοήθηση συμμαχικών και άλλων χωρών, σε διάφορα θέματα, όπως οργάνωσης, εκπαίδευσης, άρσεως – εκκαθαρίσεως Ναρκοπεδίων, προσαρμογής στους συμμαχικούς φορείς (ΝΑΤΟ-ΕΕ-ΟΑΣΕ κ.α.).
Αξιοποίηση από το ίδιο το ΥΠΕΘΑ ε.α. Αξιωματικών για την επάνδρωση φορέων εποπτευομένων από αυτό. Ως τέτοιες περιπτώσεις αναφέρονται ενδεικτικά και χαρακτηριστικά, η επάνδρωση του Ινστιτούτου Αμυντικών Αναλύσεων (ΙΑΑ) κ.α.
Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών στις υπό κρατικό έλεγχο αμυντικές βιομηχανίες (στη διοίκηση, στα τμήματα ποιοτικού ελέγχου και αλλού).
Παραμονή, κατά περίπτωση, των υπηρετούντων σε συγκεκριμένες θέσεις, που απαιτούν εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία, Αξιωματικών, με ειδικό καθεστώς, ως υπαλλήλων για να υπάρχει συνέχεια και για να γίνεται πλήρης εκμετάλλευση των γνώσεων- εμπειριών τους.
Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, θα πρέπει να γίνει άμεση ενέργεια προς το αρμόδιο Υπουργείο για τη συμπλήρωση των προβλεπομένων θέσεων στις υπηρεσίες ΠΣΕΑ και ΠΑΜ.
Ακολούθως απαιτείται η ανάληψη προγραμματισμένων και συντονισμένων προσπαθειών σε πολιτικό κυρίως επίπεδο (ΥΠΕΘΑ), αλλά και σε επίπεδο ΓΕΕΘΑ, για την προβολή των προσόντων και των δυνατοτήτων των ε.α. Αξιωματικών, με σκοπό να ενημερωθούν κατάλληλα οι φορείς αυτοί, για να καταστεί δυνατόν να εξαλειφθούν οι αγκυλώσεις και τυχόν συμπλέγματα του παρελθόντος. Θα πρέπει όμως να προηγηθεί η συγκρότηση/ δημιουργία, με τη βοήθεια ενδεχομένως των Ενώσεων Αποστράτων των Κλάδων των ΕΔ ή των ΓΕ, τράπεζας δεδομένων, των ενδιαφερομένων ε.α. Αξιωματικών με τα προσόντα και τις εξειδικεύσεις ενός εκάστου, για την εξεύρεση των κατά περίπτωση καταλληλότερων.
Η αναληφθησόμενη προσπάθεια θα πρέπει να κατατείνει στη θέσπιση διαδικασιών και μεθόδου, αλλά και να υποδεικνύει πιθανούς τομείς αξιοποιήσεως, όπως παρακάτω :
Αξιοποίηση σε Υπουργεία, Οργανισμούς, ΔΕΚΟ που έχουν σχέση με τον χειρισμό κρίσεων. Επίσης Αξιοποίηση σε επιτελικές, διοικητικές, θέσεις εμπειρογνωμόνων, συνδέσμων, συμβούλων επί θεμάτων αμύνης, ασφαλείας.
Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών σε Διεθνείς Οργανισμούς, όπως ΝΑΤΟ, ΟΗΕ ,ΟΑΣΕ, αναλόγων των προσόντων τους και των κατά περίπτωση αναγκών.
Αξιοποίηση με επάνδρωση υπηρεσιών, που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού.
Αξιοποίηση με συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών σε συγκροτούμενες κατά περίπτωση υπηρεσίες ή απλώς ομάδες εργασίας για παροχή υπηρεσιών σε φίλες, γειτονικές και άλλες χώρες που πρόκειται να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ ή στην ΕΕ σε θέματα που αφορούν σε οργάνωση, εκπαίδευση, εξοπλισμούς ΕΔ και διαδικασιών των θεσμών αυτών ή παρεμφερών.
Προώθηση ή προβολή του έργου οργανώσεων, όπως ο ΣΕΕΘΑ, προς τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα και σύσταση για ανάλογη εκμετάλλευσή τους από αυτόν.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ε’
Στη Μελέτη «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΤΙΚΗ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΩΝ – ΜΕΡΙΚΩΝ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΩΝ ΜΕΛΕΤΗΣ.
Παραρτήματος Α’ (“ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ»)
Η μετάπτωση των στελεχών των ΕΔ από την ενεργό υπηρεσία στην αποστρατεία, συντελείται:
- Απροσδόκητα και ενάντια πολλές φορές στη θέληση των Αξιωματικών.
- Σε ηλικία, για το μείζον μέρος, πολύ μικρότερης ενός ορίου που θεωρείται εντός και εκτός Ελλάδος, ως φυσιολογικό όριο τερματισμού της δράσης, της εργασίας, αλλά και χωρίς το μεγαλύτερο μέρος εξ’ αυτών να έχει συμπληρώσει το προβλεπόμενο για το βαθμό τους όριο ηλικίας.
- Επίσης σε μία ηλικία, που όπως αναφέρουν οι ειδικοί περί την επιστήμη της Διοικητικής «Management», είναι η περισσότερο παραγωγική και χωρίς να αποσβένυνται πλήρως οι επενδύσεις που έχουν γίνει για τα στελέχη αυτά.
Για την κατάσταση αυτή η ευθύνη ανήκει στις ίδιες τις ΕΔ, οι οποίες εφαρμόζοντας ένα σύστημα εξελίξεως των Αξιωματικών, που δημιουργεί σωρεία προβλημάτων, θα έπρεπε να φροντίσουν να επιλύσουν τα προβλήματα που αυτό δημιουργεί.
Η όλη διαδικασία αποστρατείας πέραν των άλλων δημιουργεί ηθικά, κοινωνικά και άλλα προβλήματα σε ανθρώπους που έχουν θέσει τον εαυτόν τους στην υπηρεσία του `Έθνους και του Κοινωνικού συνόλου.
Ο μέχρι τώρα ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών στην κοινωνία, στο σύνολό της, είναι λίαν περιορισμένος και είναι αποτέλεσμα της ιδιωτικής\προσωπικής πρωτοβουλίας του κάθε Αξιωματικού και όχι αποτέλεσμα κάποιας μορφής προγραμματισμού. Η κοινωνία, υπό την ευρεία έννοια, φαίνεται να αγνοεί, ή θέλει να αγνοεί τις ικανότητες και εμπειρίες των εν αποστρατεία Αξιωματικών.
`Όχι ιδιαίτερα ικανοποιητική είναι και η αξιοποίηση εα Αξιωματικών και από το ΥΠΕΘΑ, ΓΕ.
Στον ευρύτερο Δημόσιο τομέα τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα. Χαρακτηριστικό, αλλά όχι μοναδικό δυστυχώς, παράδειγμα αυτής της νοοτροπίας αποτελεί η επάνδρωση της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, αλλά και του Οργανισμού ΑΘΗΝΑ 2004, όπου οι περιπτώσεις χρησιμοποίησης εν αποστρατεία Αξιωματικών είναι ελάχιστες, εάν όχι ανύπαρκτες.
Μία καταγραφή της όποιας αξιοποιήσεως των εν αποστρατεία Αξιωματικών οδηγεί στα ακόλουθα:
- Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοικήσεως(ΟΤΑ) και ο πανεπιστημιακός τομέας και επιβεβαιώνουν τη διαπίστωση, ότι όπου στις μικρές κοινωνίες οι Αξιωματικοί έχουν ευκαιρίες να προβάλουν τα προσόντα και τις ικανότητές τους, η ανάδειξη και η καταξίωση και ως εκ τούτου η ανάθεση ρόλων και η αξιοποίηση γενικότερα ακολουθεί ως φυσική συνέπεια.
- Στον πολιτικό τομέα ο ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών είναι λίαν περιορισμένος και με ρυθμό συνεχώς μειούμενο.
- Στο Δημόσιο τομέα η μόνη προγραμματισμένη και επιτυχημένη, θα λέγαμε, περίπτωση αξιοποίησης των εν αποστρατεία Αξιωματικών αποτελεί η χρησιμοποίησή τους σε επιτελικές και διοικητικές θέσεις της ΠΣΕΑ και της ΠΑΜ υπό τη μορφή της ανακλήσεως στην ενεργό υπηρεσία, χωρίς όμως να καλύπτονται όλες οι προβλεπόμενες θέσεις.[24]
- Στο ΥΕΘΑ και τα Γενικά Επιτελεία για κάλυψη υπαρχουσών αναγκών και θέσεων μη προβλεπομένων από τους οικείους ΠΟΥ χρησιμοποιείται η μέθοδος της ανακλήσεως εν αποστρατεία Αξιωματικών στην ενέργεια. Μέθοδος, η οποία υποδηλώνει ότι υπάρχουν πράγματι ανάγκες, οι οποίες πρέπει με κάποιο τρόπο να καλυφθούν. Η μέθοδος αυτή δεν θεωρείται και η επιτυχέστερη, διότι παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα.[25] Προς άρση των ατελειών-μειονεκτημάτων αυτών, νομίζουμε θα μπορούσε ένας μεγάλος αριθμός εξ’ ανακλήσεως Αξιωματικών να αντικατασταθεί από Αξιωματικούς που παραμένουν στον αυτό βαθμό, μετά βέβαια από σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις εάν και εφόσον αναγκαιούν. Συγχρόνως για τις περιπτώσεις που θα αναγκαιούσαν επί πλέον αξιωματικοί για κάλυψη αναγκών, τότε θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μερικώς ο θεσμός της ανακλήσεως, ή άλλη μορφή, όπως π.χ. με σύμβαση έργου.
- Επίσης η αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών μέσω ΥΠΕΘΑ – ΓΕ στις, υπό κρατικό έλεγχο, Αμυντικές Βιομηχανίες, είναι περιστασιακή. Έτσι δεν χρησιμοποιούνται, ούτε στη Διοίκηση, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, ούτε στη διαδικασία παρακολουθήσεως των συμβάσεων και στον έλεγχο ποιότητος.
- Η χρησιμοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών ως καθηγητών σε διάφορες στρατιωτικές σχολές, ΑΣΕΙ κυρίως, σε πολύ μικρή κλίμακα, πρέπει να επεκταθεί και σε άλλους τομείς(Σχολές εξειδικεύσεως, ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ κ.α.). Απαιτείται όμως σημαντική βελτίωση του θεσμού, στη διαδικασία επιλογής, στην αποζημίωση, τρόπο και μορφή προσλήψεως. Η ένταξη των καθηγητών των ΑΣΕΙ στο Ερευνητικό Διδακτικό Προσωπικό(ΔΕΠ) θα επέλυε σημαντικά προβλήματα.
- Με εξαίρεση το ΓΕΕΘΑ, η μέχρι τώρα αξιοποίηση ιδρυμάτων(Think Tanks), όπως ο ΣΕΕΘΑ, στα οποία συμμετέχουν Αξιωματικοί, δεν είναι ανάλογη αντιστοίχων πανεπιστημιακών. Ακόμα και στα εποπτευόμενα από το ΥΕΘΑ νομικά πρόσωπα Ιδιωτικού Δικαίου, όπως το ΙΑΑ η αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών, και των Δεξαμενών Σκέψεως που έχουν συγκροτήσει οι ε.α. Αξιωματικοί, μέχρι τώρα τουλάχιστον υπήρξε μηδαμινή. Πρέπει να αναληφθεί προσπάθεια οι οργανώσεις αυτές να γίνουν γνωστές με μέθοδο και προοπτική από το ΥΕΘΑ και τα λοιπά ΓΕ, να αξιολογηθεί το έργο τους, αρχικά, και στη συνέχεια να προωθηθούν και να γίνουν γνωστές, από τους λοιπούς δημόσιους φορείς.
- Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών από τον ιδιωτικό τομέα είναι ίσως πολύ μεγαλύτερη από τον Δημόσιο, πλην όμως είναι αποτέλεσμα των προσωπικών προσπαθειών-διασυνδέσεων των ιδίων των εν αποστρατεία Αξιωματικών και αποδεικνύει ότι ο ιδιωτικός τομέας, εκτιμά τις ιδιαίτερες ικανότητες των εν αποστρατεία Αξιωματικών και τους χρησιμοποιεί αναλόγως. Η αξιοποίηση όμως αυτή εκφεύγει των ορίων της παρούσης μελέτης.
- Η πρόσφατη θέση σε ισχύ του Ν. 3187\2003 αφαιρεί ένα από τα βασικά επιχειρήματα εκείνων που αποκλείουν την αξιοποίηση Αξιωματικών, δηλαδή την έλλειψη πτυχίου ΑΕΙ, πλην όμως θα πρέπει να επεκταθεί και να θεωρούνται ως μεταπτυχιακά τα διάφορα πτυχία όπως της ΑΔΙΣΠΟ, ΣΤΕΑΜΧ, ΣΤΗΑΔ, ΣΤΕΑΤΧ[26] κλπ και της ΣΕΘΑ ως διδακτορικού.
- Οι ικανότητες-προσόντα-χαρακτηριστικά των εν αποστρατεία Αξιωματικών, τους καθιστούν ικανούς για ανάληψη πολλών ρόλων, τόσο στο εσωτερικό των ΕΔ, όσο και στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. `Όπως: να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, αλλά και να στελεχώνουν ένα πλήθος άλλων Διοικητικών, Επιτελικών, γνωμοδοτικών, θέσεων και όχι μόνον.
- Η όποια αξιοποίηση των εα Αξιωματικών», δεν αναφέρεται υποχρεωτικά με την έννοια της επαγγελματικής αποκαταστάσεως, ή της δημιουργίας δεύτερης καριέρας, αλλά υπό την έννοια της προσφοράς υπηρεσίας, με κάποιας μορφής αμοιβή(παροχή έργου, ή εφ’ άπαξ αμοιβή, ή άλλης μορφής).
- Η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας. `Όπως και στις λοιπές ευρωπαϊκές χώρες, έρευνες στην Ελλάδα δεικνύουν ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις η ζήτηση εργασίας για άτομα με εξειδίκευση και εμπειρία δεν καλύπτεται από τη διαθέσιμη προσφορά.
Παραρτήματος Β΄( ΥΠΗΡΕΣΙΑΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ)
Ιστορικά η αξιοποίηση των υψηλών δυνατοτήτων, λόγω γνώσεων, ικανοτήτων και πείρας, δυναμικού των αποστράτων , επ΄ωφελεία της Υπηρεσίας και του ευρύτερου Δημοσίου τομέα ήταν περιορισμένη, περιστασιακή και όχι προσχεδιασμένη και συστηματική, αλλά ποιοτικά αναβαθμισμένη. Η δραστηριοποίηση και ανάδειξη αυτών σε όλους τους τομείς της δημόσιας ζωής ήταν και πάλι αποτέλεσμα ίδιας πρωτοβουλίας και επιτυχίας ενός εκάστου αξ αυτών. Σήμερα η Υπηρεσία και η Πολιτεία προβαίνει σε περιορισμένη αξιοποίηση τους.
Το σύνολο, σχεδόν, των αξιωματικών καριέρας προελεύσεως ΑΣΕΙ –ΑΕΙ αποστρατεύονται:
- Πρόωρα κατά 1-4 έτη, προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένου ορίου ηλικίας κατά βαθμό και ένα σημαντικό ποσοστό (κυρίως Σχων – Ταξχών) προ της συμπληρώσεως πλήρων συντάξιμων ετών υπηρεσίας
- Άνευ της θελήσεως τους και σε ηλικία μεταξύ 52 – 59 ετών, κατά την οποία έχει κορυφωθεί η σύζευξη της γνώσεως και της πείρας και συνεπώς δύναται να προσφέρουν τα μέγιστα.
- Με μειωμένες κατά 30 – 40 % αποδοχές που συνεπάγεται υποβάθμιση του επιπέδου ζωής που έχουν εθισθεί και τους αξίζει, σε περίοδο αυξημένων οικογενειακών αναγκών.
Η αποστρατεία των Αξιωματικών υπαγορεύεται αποκλειστικά από τα υπηρεσιακά δεδομένα. Δηλαδή την πυραμοειδή δομή στρατού – ιεραρχίας βαθμών , περιορισμένος αριθμός ΝΟΘ ανωτάτων, Ν2439/1996, ετήσιος ρυθμός παραγωγής Αξιωματικών που εξυπηρετεί τις αυξημένες ανάγκες σε κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών στελέχη. Αποτέλεσμα αυτής της διαδικασίας που προαναφέρθηκε είναι να παραγνωρίζεται ο ανθρώπινος παράγοντας της προσφοράς υπηρεσιών και καλώς εννοούμενης φιλοδοξίας και προσδοκίας εξελίξεως των Αξιωματικών και των υποψηφίων των ΑΣΕΙ.
Από τα στοιχεία του Πίνακα 10 συνάγεται η ευρύτατη μόρφωση των ε.α. Αξιωματικών .
Ο ισχύων «Περί Ιεραρχίας και Εξελίξεως των Αξιωματικών νόμος 2439/1996 επιτρέπει την αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του, από καθαρά και στενά υπηρεσιακής σε μία συνδυασμένη υπηρεσιακή και ανθρωποκεντρική θεώρηση αυτού, με την εισαγωγή του «ορίου ηλικίας» ως βασικού κριτηρίου αποστρατείας, χωρίς να παραγνωρίζονται οι απαιτήσεις ανανέωσης της ιεραρχίας με νέους ηλικιακά Αξιωματικούς σ’ όλη την κλίμακα αυτής. Η ευρεία εφαρμογή των διατάξεων των Παραγράφων 7 του Άρθρου 12 και 4γ – 4δ του Άρθρου 18 εξυπηρετούν σε πρώτη φάση και άμεσα την ως άνω αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του υπόψη νόμου (αντί αποστρατείας, «διατηρητέος στον αυτό βαθμό» διάθεση ΕΟΘ, εφόσον το επιθυμούν, πλήρωση όλων των θέσεων που καταλαμβάνουν ανακεκλημένοι απόστρατοι καθώς και νέων που μπορούν να δημιουργηθούν και στην συνέχεια αποστρατεία με την συμπλήρωση του προβλεπομένου για κάθε βαθμό όριο ηλικίας)
Απαιτείται επανεκτίμηση του ετησίου ρυθμού παραγωγής Αξιωματικών και των απαιτούμενων κατά βαθμό οργανικών θέσεων, με ορίζοντα αποστρατείας των Αξιωματικών τα ισχύοντα κατά βαθμό όρια ηλικίας
Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επιτρέπει την αύξηση των θέσεων αξιοποίησης των αποστράτων Αξιωματικών, όπως παρακάτω:
- Κάλυψη δι’ ενεργειών της Υπηρεσίας όλων των θέσεων που προβλέπονται με το Ν2641/98 «Περί ΠΣΕΑ – ΠΑΜ»
- Πρόβλεψη
ικανού αριθμού θέσεων Αξιωματικών στον υπό έκδοση κανονισμό εσωτερικής
λειτουργίας του Ινστιτούτου Αμυντικών
Αναλύσεων που συστάθηκε με βάση το Ν2292/95 «Περί Οργανώσεως και Λειτουργίας
του ΥΕΘΑ» και το ΠΔ 320/96 όπως αυτό στη συνέχεια τροποποιήθηκε.
Την συγκρότηση βάσει του Άρθρου 5 (παραγρ 21-22) του Ν2292/95, των διαφόρων επιστημονικών επιτροπών και ομάδων εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα, από ε.α. Αξιωματικούς.
Την χρησιμοποίηση αποστράτων Αξιωματικών ως διδακτικού προσωπικού και σε άλλες Σχολές των ΕΔ ΑΔΙΣΠ, ΣΕΘΑ, Σχολεία εφαρμογής κ.λ.π.
Η αξιοποίηση των αποστράτων Αξιωματικών, πρωτίστως των προερχομένων από τα ΑΣΕΙ και των εξομοιουμένων προς αυτούς των ΑΕΙ, προβάλλει υπό τις ακόλουθες μορφές:
- Της δυνατότητας εκμετάλλευσης, επ’ ωφελεία της κοινωνίας, του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα και της Υπηρεσίας, ενός σχολάζοντος ανθρώπινου δυναμικού υψηλών προδιαγραφών εξ’ απόψεως γνώσεων, μορφώσεως, ικανοτήτων, εξειδικεύσεων και κυρίως πείρας.
- Της ανάγκης δημιουργικής απασχόλησης και οικονομικής ενίσχυσης των αποστράτων, ως έκφρασης της οφειλόμενης μέριμνας της Υπηρεσίας προς αυτούς και όχι η δημιουργία δεύτερης καριέρας γι’ αυτούς.
Οι απόστρατοι δύνανται να αναλάβουν εντός της υπηρεσίας πολλά από τα καθήκοντα των εν ενεργεία συναδέλφων, εξαιρέσει βέβαια αυτών που βασίζονται στο προσόν «δραστηριότητα» και πάντοτε όχι αντικαθιστώντας ή υποκαθιστώντας, αλλά συμπληρώνοντας και κυρίως αποδεσμεύοντας τους ενε ενεργεία Αξιωματικούς επ’ ωφελεία:
- Των επιχειρησιακών απαιτήσεων και αυξήσεως της επανδρώσεως και ετοιμότητας των ΕΔ.
- Των αυξημένων αναγκών περαιτέρω και συνεχούς επιμορφώσεως των εν ενεργεία στελεχών.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Γ’(ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΑΠΟΣΤΡΑΤΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙ-ΚΩΝ ΑΠΟ ΑΛΛΕΣ ΧΩΡΕΣ)
Από την ανάλυση των παρατεθέντων στοιχείων προκύπτουν τα ακόλουθα συμπεράσματα:
Κύριο, κοινό και βασικό συμπέρασμα είναι ότι σε όλες τις χώρες που ζητήθηκαν στοιχεία, οι Αξιωματικοί αποστρατεύονται μόνον εφόσον έχουν συμπληρώσει το προβλεπόμενο κατά περίπτωση όριο ηλικίας που προβλέπεται για το βαθμό τους.
Σε ορισμένες χώρες εάν για οποιονδήποτε λόγο Αξιωματικοί αποστρατευθούν προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένου για το βαθμό τους ορίου, τότε η σύνταξη που τους παρέχεται είναι αυξημένη κατά κάποιο ποσοστό. Η προσαύξηση μειώνεται σταδιακά μέχρι ο Αξιωματικός συμπληρώσει το προβλεπόμενο όριο ηλικίας οπότε η σύνταξή του εξομοιώνεται με των λοιπών.( Γερμανία).
Στις ΗΠΑ, πολλά από τα στελέχη, εφόσον κριθούν από τους άμεσους προϊσταμένους τους ως απαραίτητοι για την εργασία την οποίαν εξετέλουν προ της αποστρατείας τους, αμέσως μετά από αυτή προσλαμβάνονται με σύμβαση έργου και παραμένουν ως υπάλληλοι, στην αυτή θέση.
Σε πολλές χώρες οι ε.α. Αξιωματικοί αξιοποιούνται έμμεσα, από τις Ενώσεις Αποστράτων ή άλλες παρεμφερείς, στις οποίες ανατίθενται σημαντικές και πολλές εργασίες επ’ ωφελεία του ΥΠΕΘΑ, των Ε.Δ και άλλων. Οι ίδιες οργανώσεις ενισχυόμενες οικονομικά από τις ανατεθείσες εργασίες – εκδηλώσεις έχουν τη δυνατότητα να παρέχουν στους αποστράτους ένα ευρύ φάσμα παροχών, αυξάνοντας έτσι τον κοινωνικό μισθό, ενώ παράλληλα οι παροχές αυτές παρέχονται από απασχολούμενους ε.α. Αξιωματικούς.
Άλλες περιπτώσεις αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών είναι:
- Εξειδικευμένα στελέχη χρησιμοποιούνται στις αμυντικές βιομηχανίες για έλεγχο των παραγομένων υλικών, μετά από τη σύμφωνη γνώμη του ΥΕΘΑ και για παρακολούθηση συμβάσεων
- Πολλοί ε.α. Αξιωματικοί χρησιμοποιούνται ευρέως σε διεθνείς οργανισμούς και σε διασυμμαχικά επιτελεία ως ανώτεροι υπάλληλοι. Επίσης συμμετέχουν, ως στρατιωτικοί σύμβουλοι σ’ όλα τα Κυβερνητικά προγράμματα ανάπτυξης νέων υλικών, εκπαιδεύσεως, καταστρώσεως σχεδίων, διαμορφώσεως δογμάτων. Ομοίως σε εταιρείες συμβούλων που αναλαμβάνουν την εκπόνηση μελετών επ’ ωφελεία των Επιτελείων.
- Συμμετοχή στην οργάνωση συνεδρίων – συμποσίων, είτε αυτόνομα, είτε μέσω των Ενώσεων.
Παραρτήματος Δ’ (ΠΙΘΑΝΟΙ ΤΟΜΕΙΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΕΩΣ ΕΝ ΑΠΟΣΤΡΑΤΕΙΑ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ)
Ο ρόλος των εα Αξιωματικών, αλλά και των Αξιωματικών γενικότερα είναι διπλός. Εκείνος του ελεύθερου και νομοταγούς πολίτη πρώτα, και του συνειδητού και υπεύθυνου στρατιώτη ύστερα. Αυτό σημαίνει ότι ο ε.α. Αξιωματικός ανήκει πρώτα στην ευρύτερη κοινότητα του λαού και του έθνους και δεύτερο στο στρατευμένο τμήμα της. Από αυτό το διπλό ρόλο, τη διπλή λειτουργία πηγάζει η πολλαπλή και πολυσήμαντη ειδική αποστολή των ε.α. Αξιωματικών μέσα στη σύγχρονη κοινωνία. Να αποτελούν δηλαδή την αράγιστη γέφυρα του πολίτη και του στρατιώτη και να τις κρατούν σε ένα διαρκή και γόνιμο διάλογο, σε μία συνεχή επικοινωνία και συνεργασία, επάνω στην οποία θεμελιώνεται το καλό του έθνους, του λαού, της εθνικής κοινότητας».
Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών στις Ε.Δ. και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα απαιτείται η συνύπαρξη δύο προϋποθέσεων. Ο ρόλος των ε.α. αξιωματικών να γίνει αποδεκτός από τις Ε.Δ. αρχικά και από το Δημόσιο Τομέα αργότερα, αλλά και οι ίδιοι οι ε.α. Αξιωματικοί να αποβάλουν τις όποιες αναστολές και απομονωτισμό που έχουν αποκτήσει ως εκ των ιδιαιτεροτήτων της υπηρεσίας τους και του χαρακτήρα τους.
Η προσωπικότητα, οι ικανότητες και τα προσόντα με τα οποία είναι εφοδιασμένοι οι εν ενεργεία Αξιωματικοί για να δυνηθούν να ανταποκριθούν στο λίαν δυσχερές και πολύπλοκο έργο τους, παραμένουν με την μετάπτωση των Αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας. Επομένως οι ε.α. Αξιωματικοί εξακολουθούν να διαθέτουν τις ίδιες ικανότητες, προσόντα, μόρφωση και γενικά προσωπικότητα με τους εν ενεργεία. Συγκεκριμένα οι ε.α. Αξιωματικοί διαθέτουν:
- Πειθαρχικότητα, ανησυχία, εγρήγορση, υπευθυνότητα, υψηλό αίσθημα ευθύνης, οργανωτικότητα, ικανότητα προγραμματισμού και σχεδιάσεως και την ικανότητα προσαρμογής. Επίσης οι ε.α. Αξιωματικοί έχουν εθισθεί στη λήψη μεγάλου αριθμού, ταχέων και ορθών αποφάσεων. Οι αποφάσεις αυτές πολλές φορές επιβάλλεται και λαμβάνονται υπό συνθήκες πιέσεως χρόνου, αλλά και ψυχολογικής τοιαύτης.
- Επίσης οι ε.α. Αξιωματικοί διαθέτουν μίαν ευρυτάτη μόρφωση, διότι οι `Ένοπλες Δυνάμεις είναι από του λίγους, εάν όχι οι μοναδικοί φορείς του Κράτους που καταβάλλουν ιδιαίτερη φροντίδα για τη μόρφωση και επιμόρφωση των στελεχών τους. Εφαρμόζοντας από μακρού τη δια βίου εκπαίδευση.
- Ο χειρισμός προσωπικού αποτελεί ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά προσόντα των ε.α. Αξιωματικών. Είναι ίσως μαζί με την ικανότητα χειρισμού κρίσεων και λήψεως ταχέων και ορθών αποφάσεων οι τομείς που οι εκ των εν αποστρατεία Αξιωματικοί υπερτερούν όλων των Managers της λοιπής κοινωνίας. Η διαφορά δεν είναι μόνο ποσοτική, υπό τη έννοια της συνεχούς χειρισμού προσωπικού και του αριθμού αυτών, αλλά και ποιοτική.
- Οι ε.α. Αξιωματικοί, κατά κανόνα, διατρέχουν όλη την επικράτεια, με συνέπεια να γνωρίζουν πρόσωπα, καταστάσεις, ιδιαιτερότητες και άλλα στοιχεία των περισσοτέρων περιοχών της χώρας, κυρίως των παραμεθορίων.
- Πολλοί από τους ε.α. Αξιωματικούς έχουν υπηρετήσει σε επιτελικές και διοικητικές θέσεις διεθνών Οργανισμών, καθώς και σε άλλες θέσεις του εξωτερικού με σημαντική ως εκ τούτου συσσωρευμένη εμπειρία από τη λειτουργία και διαδικασίες των οργανισμών και θέσεων αυτών.
- Τα πτυχία που παρέχουν σχολές όπως η ΑΔΙΣΠΟ και η ΣΕΘΑ, ΣΤΕΑΜΧ. ΣΤΗΑΔ και άλλων του Στρατού Ξηράς και αναλόγων των άλλων Κλάδων των Ε.Δ., πρέπει να αναγνωρισθούν ως μεταπτυχιακά.
- Οι προαναφερθείσες ικανότητες-χαρακτηριστικά καθιστούν πολλούς από τους ε.α. Αξιωματικούς ικανούς να χειρίζονται προσωπικό, να οργανώνουν, πρωτογενώς ή δευτερογενώς, συστήματα και καταστάσεις, να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, να λαμβάνουν ταχείς και ορθές αποφάσεις υπό συνήθεις ή και συνθήκες πιέσεως. Προσόντα, που δεν διαθέτουν πολλά από τα στελέχη άλλων τμημάτων της Ελληνικής κοινωνίας.
Η όποια αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν θα λειτουργήσει ανταγωνιστικά με τα λοιπά μέλη της Ελληνικής κοινωνίας, αλλά συμπληρωματικά.
- Προτεινόμενες, ενδεικτικά λύσεις/ τομείς για αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τις ΕΔ:
Αντικατάσταση, σχεδόν πλήρης, του θεσμού της ανακλήσεως από το θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό Αξιωματικών, επεκτεινομένου πιθανώς και στο βαθμό του Υποστρατήγου. Η χρονική διάρκεια της παραμονής αυτής, πρέπει να φθάσει μέχρις συμπληρώσεως του προβλεπομένου κατά βαθμό ορίου ηλικίας. Η λύση αυτή εκτιμάται ότι αποτελεί τη «λυδία λίθο» του προβλήματος.
Οι ε.α. Αξιωματικοί μπορούν επίσης να αξιοποιηθούν περισσότερο από ότι μέχρι σήμερα στο ευρύτερο πλαίσιο των δραστηριοτήτων των ΕΔ, με την ιδιότητα του συμβούλου, του εκπαιδευτή, του συμβούλου προμηθειών, του οργανωτή διαφόρων εκδηλώσεων κ.α. Η αξιοποίηση αυτή μπορεί να περιβληθεί, μερικώς, από το θεσμό των παραμενόντων στον αυτό βαθμό, αλλά κυρίως από άλλες μορφές απασχολήσεως, όπως σύμβαση έργου, πρόσληψη αμέσως μετά την αποστρατεία και παραμονή στην ίδια με την υπηρεσία που παρείχε προ της αποστρατείας θέση, με τη μορφή του υπαλλήλου κ.α. Ευρεία συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών στην προετοιμασία διεθνών εκδηλώσεων, στις ενημερωτικές εκστρατείες για την περιβαλλοντολογική προστασία και στην προετοιμασία των νέων για τη στράτευσή τους ή στη συμμετοχή τους στον επαγγελματικό στρατό, ΘΕΜΑΤΑ ΠΣΕΑ – ΠΑΜ κλπ.
Άλλες μορφές αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών είναι η συμμετοχή σε ειδικά συγκροτηθησσόμενα συμβουλευτικά όργανα, όπως, τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες Συμβούλια Αρχηγών ΓΕ-ΥΠΕΘΑ. `Άλλη μορφή είναι, οι διατελέσαντες Αρχηγοί\ΓΕ να αποτελούν ειδικούς συμβούλους του ΥΕΘΑ και αρχηγών ΓΕ.
Αξιοποίηση των υπαρχόντων φορέων ιδιωτικού τομέα, αλλά συγκροτουμένων από ε.α. Αξιωματικούς, όπως ο ΣΕΕΘΑ, αλλά και άλλοι παρεμφερείς, για την υποβοήθηση του έργου των ΓΕ, σε πολλά θέματα.
Συγκρότηση ομάδων από εξειδικευμένους ε.α. Αξιωματικούς, για παροχή υποβοηθητικού/ συμβουλευτικού ρόλου σε φορείς των ΥΠΕΘΑ- ΓΕ στο εσωτερικό, αλλά και υποβοήθηση συμμαχικών και άλλων χωρών, σε διάφορα θέματα, όπως οργάνωσης, εκπαίδευσης, άρσεως - εκκαθαρίσεως Ναρκοπεδίων, προσαρμογής στους συμμαχικούς φορείς (ΝΑΤΟ-ΕΕ-ΟΑΣΕ κ.α.).
Αξιοποίηση από το ίδιο το ΥΠΕΘΑ ε.α. Αξιωματικών για την επάνδρωση φορέων εποπτευομένων από αυτό. Ως τέτοιες περιπτώσεις αναφέρονται ενδεικτικά και χαρακτηριστικά, η επάνδρωση του Ινστιτούτου Αμυντικών Αναλύσεων (ΙΑΑ) κ.α.
Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών στις υπό κρατικό έλεγχο αμυντικές βιομηχανίες (στη διοίκηση, στα τμήματα ποιοτικού ελέγχου και αλλού).
Παραμονή, κατά περίπτωση, των υπηρετούντων σε συγκεκριμένες θέσεις, που απαιτούν εξειδικευμένες γνώσεις και εμπειρία, Αξιωματικών, με ειδικό καθεστώς, ως υπαλλήλων για να υπάρχει συνέχεια και για να γίνεται πλήρης εκμετάλλευση των γνώσεων- εμπειριών τους.
Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, θα πρέπει να γίνει άμεση ενέργεια προς το αρμόδιο Υπουργείο για τη συμπλήρωση των προβλεπομένων θέσεων στις υπηρεσίες ΠΣΕΑ και ΠΑΜ.
Ακολούθως απαιτείται η ανάληψη προγραμματισμένων και συντονισμένων προσπαθειών σε πολιτικό κυρίως επίπεδο (ΥΠΕΘΑ), αλλά και σε επίπεδο ΓΕΕΘΑ, για την προβολή των προσόντων και των δυνατοτήτων των ε.α. Αξιωματικών, με σκοπό να ενημερωθούν κατάλληλα οι φορείς αυτοί, για να καταστεί δυνατόν να εξαλειφθούν οι αγκυλώσεις και τυχόν συμπλέγματα του παρελθόντος. Θα πρέπει όμως να προηγηθεί η συγκρότηση/ δημιουργία, με τη βοήθεια ενδεχομένως των Ενώσεων Αποστράτων των Κλάδων των ΕΔ ή των ΓΕ, τράπεζας δεδομένων, των ενδιαφερομένων ε.α. Αξιωματικών με τα προσόντα και τις εξειδικεύσεις ενός εκάστου, για την εξεύρεση των κατά περίπτωση καταλληλότερων.
Η αναληφθησόμενη προσπάθεια θα πρέπει να κατατείνει στη θέσπιση διαδικασιών και μεθόδου, αλλά και να υποδεικνύει πιθανούς τομείς αξιοποιήσεως, όπως παρακάτω :
Αξιοποίηση σε Υπουργεία, Οργανισμούς, ΔΕΚΟ που έχουν σχέση με τον χειρισμό κρίσεων. Επίσης Αξιοποίηση σε επιτελικές, διοικητικές, θέσεις εμπειρογνωμόνων, συνδέσμων, συμβούλων επί θεμάτων αμύνης, ασφαλείας.
Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών σε Διεθνείς Οργανισμούς, όπως ΝΑΤΟ, ΟΗΕ ,ΟΑΣΕ, αναλόγων των προσόντων τους και των κατά περίπτωση αναγκών.
Αξιοποίηση με επάνδρωση υπηρεσιών, που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού.
Αξιοποίηση με συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών σε συγκροτούμενες κατά περίπτωση υπηρεσίες ή απλώς ομάδες εργασίας για παροχή υπηρεσιών σε φίλες, γειτονικές και άλλες χώρες που πρόκειται να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ ή στην ΕΕ σε θέματα που αφορούν σε οργάνωση, εκπαίδευση, εξοπλισμούς ΕΔ και διαδικασιών των θεσμών αυτών ή παρεμφερών.
Προώθηση ή προβολή του έργου οργανώσεων, όπως ο ΣΕΕΘΑ, προς τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα και σύσταση για ανάλογη εκμετάλλευσή τους από αυτόν.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΣΤ’
Στη μελέτη «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
ΓΕΝΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Από την προηγηθείσα - κατά παράγοντα- ανάλυση και τις εξ’ αυτής επί μέρους «διαπιστώσεις – συμπεράσματα» συνάγονται, συνδυαστικά και συναφή προς το υπό μελέτη θέμα, τα ακόλουθα:
1. Το θέμα του ρόλου των αποστράτων Αξιωματικών στην κοινωνία και της αξιοποιήσεως αυτών προκύπτει από την εποχή της εμφανίσεως των επαγγελματιών Αξιωματικών.
2. Ιστορικά η αξιοποίηση των αποστράτων Αξιωματικών κατά το παρελθόν ήταν ποιοτικά αναβαθμισμένη σε σχέση με το παρόν, πλην περιορισμένη και περιστασιακή. Κατά το παρελθόν η κοινωνία τους περιέβαλε πάντοτε με εκτίμηση και εμπιστοσύνη. Σήμερα η πολιτεία δια του ΥΕΘΑ και των Γεν. Επιτελείων προβαίνει μεν σε συστηματική, πλην πολύ περιορισμένη αξιοποίηση αυτών.
3. Ο μέχρι τώρα όμως ρόλος των εν αποστρατεία Αξιωματικών στην κοινωνία, στο σύνολό της, είναι λίαν περιορισμένος και απρογραμμάτιστος και είναι αποτέλεσμα της ιδιωτικής\ προσωπικής πρωτοβουλίας του κάθε Αξιωματικού. Η κοινωνία, υπό την ευρεία έννοια, φαίνεται να αγνοεί, ή θέλει να αγνοεί τις ικανότητες και εμπειρίες των εν αποστρατεία Αξιωματικών.
4. Τουναντίον στις μικρές κοινωνίες, που οι Αξιωματικοί έχουν ευκαιρίες να προβάλουν τα προσόντα και τις ικανότητές τους, η ανάδειξη και η καταξίωση και ως εκ τούτου η ανάθεση ρόλων και η αξιοποίηση γενικότερα ακολουθεί ως φυσική συνέπεια.
5. Σήμερα το θέμα της αξιοποιήσεως των ε.α. Αξιωματικών, όπως προκύπτει από την ανάλυση τίθεται υπό τις ακόλουθες μορφές :
α. Ως υποχρέωση και δυνατότητα ενεργοποίησης από την Πολιτεία ιδιαίτερα τις ίδιες τις ΕΔ, μιας υψηλών προδιαγραφών, εξ απόψεως γνώσεων, πείρας και ικανοτήτων, σχολάζουσας ομάδος στελεχών, όπως είναι αυτή των αποστρατεία Αξιωματικών, προς επίτευξη υψηλών ρυθμών ανάπτυξης και αντιμετώπισης σημαντικών προβλημάτων.
β. Απαίτησης των ιδίων των αποστράτων Αξιωματικών λόγω της πρόωρης, άνευ της θελήσεώς των και ουχί εξ υπαιτιότητός των αποστρατείας και των εξ αυτής συνεπειών.
γ. Οφειλόμενης μέριμνας της Στρατιωτικής Υπηρεσίας προς τα πρώην αλλά και νυν στελέχη αυτής.
6. Η μελέτη επικεντρώθηκε κυρίως στην κατηγορία των ε.α. Αξιωματικών προελεύσεως ΑΣΕΙ – ΑΕΙ οι οποίοι αποστρατεύθηκαν :
α. Απροσδόκητα και άνευ της θελήσεώς τους.
β. Πρόωρα κατά 1-6 έτη προ της συμπληρώσεως του προβλεπομένων για το βαθμό τους, ορίου ηλικίας και σε σημαντικό ποσοστό προ της συμπληρώσεως πλήρων συντάξιμων ετών υπηρεσίας.
γ. Σε ηλικία μεταξύ 52-59 ετών, κατά την οποία έχει κορυφωθεί η σύζευξη της γνώσεως και της πείρας και που κατά τους ειδικούς περί την επιστήμη της Διοικητικής (Management) είναι η περισσότερο παραγωγική.
δ. Με πρόωρη σημαντική μείωση των αποδοχών τους της τάξεως του 30-35% δημιουργώντας σημαντικά ηθικά, οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα.
ε. Όχι από υπαιτιότητά τους ή ελλείψει προσόντων και ικανοτήτων, αλλά εξ αιτίας, σχεδόν αποκλειστικά, των ακολούθων υπηρεσιακών δεδομένων:
(1) Της πυραμοειδούς δομής των Ενόπλων Δυνάμεων και της ιεραρχίας των βαθμών, που απαιτεί μεγάλο αριθμό κατωτέρων – ανωτέρων βαθμών και σημαντικά μικρό αριθμό ανωτάτων
(2) Της προσαρμογής των προβλεπόμενων Νομοθετημένων Οργανικών θέσεων στην ως άνω αρχή της πυραμοειδούς δομής.
(3) Της σχεδιασθείσας μέσης ετήσιας παραγωγής Αξιωματικών, η οποία φαίνεται να ικανοποιεί μόνο το σκέλος των αυξημένων αναγκών σε κατώτερους και ανώτερους βαθμούς.
(4) Στην όλη φιλοσοφία του τρόπου εφαρμογής συστήματος, που απορρέει από το ισχύον νομικό καθεστώς (Ν 2439/96), η οποία ικανοποιεί κυρίως τις υπηρεσιακές ανάγκες παραβλέποντας, «εν πολλοίς» τον ανθρώπινο παράγοντα.
7. Οι ε.α. Αξιωματικοί διαθέτουν ανάλογα των ε.ε. συναδέλφων των προσόντα όπως :
α. Πειθαρχικότητα, ανησυχία, εγρήγορση, υπευθυνότητα, προσαρμοστικότητα, ικανότητα προγραμματισμού, σχεδιάσεως, οργανώσεως και εκτελέσεως συνθέτων αποστολών και εργασιών.
β. Ικανότητα χειρισμού κρίσεων, λήψεως ταχέων και ορθών αποφάσεων.
γ. Πείρα στο χειρισμό προσωπικού
δ. Ευρύτατη μόρφωση (πίνακας 10)
ε. Άμεση γνώση των γεωγραφικών, οικονομικών και κοινωνικών δεδομένων ολοκλήρου της επικράτειας.
στ. Εμπειρίες λειτουργίας διεθνών οργανισμών και συμμαχικών επιτελείων, από την εκεί υπηρεσία τους.
8. Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών, ακόμη και στις ίδιες τις ΕΔ και το ΥΠΕΘΑ δεν είναι εκείνη που θα μπορούσε και έπρεπε να είναι, απέχει δε πολύ από ότι συμβαίνει σε άλλες χώρες. Περισσότερο απογοητευτική είναι η κατάσταση στον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. Συγκεκριμένα:
α. Στο ΥΠΕΘΑ και τα Γενικά Επιτελεία για κάλυψη ειδικών αναγκών και θέσεων μη προβλεπομένων από τους οικείους ΠΟΥ χρησιμοποιείται η μέθοδος της ανακλήσεως εν αποστρατεία Αξιωματικών στην ενέργεια. Μέθοδος, η οποία υποδηλώνει ότι υπάρχουν πράγματι ανάγκες, οι οποίες πρέπει με κάποιο τρόπο να καλυφθούν. Η μέθοδος αυτή δεν θεωρείται και η επιτυχέστερη, διότι παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα, που αναλύονται στο Παράρτημα Α! της παρούσης.
β. Η αξιοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών από το ΥΕΘΑ και τα ΓΕ στις υπό κρατικό έλεγχο Πολεμικές Βιομηχανίες, τόσο στη διοίκηση, όσο και στη διαδικασία παρακολουθήσεως των ισχυουσών συμβάσεων, ως και στον έλεγχο ποιότητας, δεν είναι αυτή που θα μπορούσε και επιβάλλεται για πολλούς λόγους να είναι.
γ. Η αξιοποίηση εν αποστρατεία Αξιωματικών ως καθηγητών σε διάφορες στρατιωτικές σχολές, ΑΣΕΙ κυρίως, θεωρείται πολύ επιτυχημένος θεσμός. Ο θεσμός όμως αυτός πάσχει ως προς το εύρος εφαρμογής, που είναι πολύ μικρός, και ως προς την αποζημίωση που είναι απαξιωτική, μειώνει το κύρος των αξιωματικών\καθηγητών, αλλά και των ΑΣΕΙ, συγχρόνως όμως μειώνει και την προσέλευση με δυσχέρειες στην επιλογή των αρίστων. Απαιτείται επέκταση του θεσμού και σε άλλους τομείς της εκπαιδευτικής δραστηριότητας των ΕΔ, όπως σχολές εξειδικεύσεως- εφαρμογής ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ κ.α και σημαντική βελτίωσή του, στη διαδικασία επιλογής, στην αποζημίωση, τον τρόπο και μορφή προσλήψεως. Σημαντική πρόοδος θα επιτελείτο εάν οι ε.α. Αξιωματικοί-καθηγητές των ΑΣΕΙ εντάσσοντο στο Ερευνητικό Διδακτικό Προσωπικό(ΔΕΠ).
9. Σε συμμαχικές χώρες υπάρχει άμεση ή έμεση αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τις `Ένοπλες Δυνάμεις(ΕΔ) και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα. Ως ενδεικτικές, αλλά όχι μοναδικές, περιπτώσεις αναφέρονται:
α. Στις ΗΠΑ, πολλά από τα στελέχη, αμέσως μετά από την αποστρατεία προσλαμβάνονται με σύμβαση έργου και παραμένουν ως υπάλληλοι, στην αυτή θέση.
β. Εξειδικευμένα στελέχη χρησιμοποιούνται στις αμυντικές βιομηχανίες για κάλυψη αναγκών του ΥΠΕΘΑ.
γ. Πολλοί ε.α. Αξιωματικοί χρησιμοποιούνται ευρέως σε διεθνείς οργανισμούς και σε διασυμμαχικά επιτελεία ως ανώτεροι υπάλληλοι. Επίσης συμμετέχουν, ως στρατιωτικοί σύμβουλοι σ’ όλα τα Κυβερνητικά προγράμματα ανάπτυξης νέων υλικών, εκπαιδεύσεως, καταστρώσεως σχεδίων, διαμορφώσεως δογμάτων. Ομοίως σε εταιρείες συμβούλων που αναλαμβάνουν την εκπόνηση μελετών επ’ ωφελεία των Επιτελείων.
δ. Έμμεση αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών με ανάθεση από τα ΓΕ ή άλλες δημόσιες υπηρεσίες, σημαντικού έργου στις οικείες ενώσεις αποστράτων ή παρεμφερείς, όπως συνέδρια, διάφορες εκδηλώσεις, εκθέσεις, διαλέξεις, ενημερωτικές ομιλίες επί θεμάτων στρατολογίας, δογμάτων, εκπαιδεύσεως κλπ.
10. Η αξιοποίηση των εν αποστρατεία Αξιωματικών από τον ιδιωτικό τομέα είναι ίσως πολύ μεγαλύτερη από τον Δημόσιο, πλην όμως είναι απρογραμμάτιστη και αποτέλεσμα των προσωπικών προσπαθειών-διασυνδέσεων των ιδίων των εν αποστρατεία Αξιωματικών και αποδεικνύει ότι και στον ιδιωτικό τομέα ισχύουν αυτά που αναφέρθηκαν για τις μικρές κοινωνίες, δηλαδή ότι εκτιμά τις ιδιαίτερες ικανότητες των εν αποστρατεία Αξιωματικών και τους χρησιμοποιεί αναλόγως.
11. Απαιτείται αλλαγή φιλοσοφίας, τόσο στο σύστημα εξέλιξης των Αξιωματικών, όσο και στον τρόπο και την έκταση αξιοποίησης ε.α. Αξιωματικών από τις ΕΔ, πρώτα και τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα στην συνέχεια. Ο ισχύον «Περί Ιεραρχίας και Εξελίξεως των αξιωματικών νόμος (2439/1996) επιτρέπει την αλλαγή φιλοσοφίας στην εφαρμογή του, από καθαρά και στενά υπηρεσιακής σε μία συνδυασμένη υπηρεσιακή και ανθρωποκεντρική θεώρηση αυτού, με την εισαγωγή του «ορίου ηλικίας» ως βασικού κριτηρίου αποστρατείας, χωρίς να παραγνωρίζονται οι απαιτήσεις ανανέωσης της ιεραρχίας με νέους ηλικιακά Αξιωματικούς σ’ όλη την κλίμακα αυτής. Η ευρεία εφαρμογή των διατάξεων των Παραγράφων 7 του Άρθρου 12 και 4γ – 4δ του Άρθρου 18 του Νόμου αυτού εξυπηρετεί σε πρώτη φάση και άμεσα την ως άνω αλλαγή φιλοσοφίας εφαρμογής του υπόψη νόμου (αντί αποστρατείας, «διατηρητέος στον αυτό βαθμό» με θέση ΕΟΘ εφόσον το επιθυμούν. Μ’ αυτό τον τρόπο θα πληρωθούν όλες οι θέσεις που καταλαμβάνουν ανακεκλημένοι αξιωματικοί καθώς και νέες που μπορούν να δημιουργηθούν και στην συνέχεια. Επακολουθεί αποστρατεία με την συμπλήρωση του προβλεπομένου για κάθε βαθμό όριο ηλικίας).
12. Η αντικατάσταση\ υποκατάσταση του θεσμού της ανακλήσεως όπως παραπάνω με Αξιωματικούς που παραμένουν στον αυτό βαθμό, μετά βέβαια από σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις εάν και εφόσον αναγκαιούν, νομίζουμε ότι αίρει πολλές από τις ατέλειες-μειονεκτημάτων του θεσμού της ανακλήσεως. Ειδικότερα:
α. Αξιοποιεί ένα μεγάλο αριθμό Αξιωματικών, επ’εφωλεία των ιδίων των Ε.Δ. προσδίδοντας στο όλο σύστημα τον ανθρωποκεντρισμό που του λείπει τώρα.
β. Παύει την μεγάλη αδικία που γίνεται στα πρόσωπα των ε.α. Αξιωματικών, από υπαιτιότητα της υπηρεσίας, και επιλύει τα λοιπά κοινωνικά, ηθικά, οικονομικά προβλήματα.
γ. Μειώνει τον αριθμό των συνταξιούχων σε μικρή ηλικία, που αποτελεί μεγάλο πρόβλημα για την χώρα μας.
δ. Δεν αποκόπτεται η συνέχεια της υπηρεσίας των αξιωματικών, όπως συμβαίνει με το θεσμό της ανακλήσεως.
ε. Με κατάλληλη μελέτη θα μειώνοντο οι περιπτώσεις αξιοποιήσεως υψηλόβαθμων Αξιωματικών σε μη αποδεκτές δυσανάλογες του βαθμού θέσεις.
στ. Η επιλογή των παραμενόντων κατά τεκμήριο γίνεται με πλέον αντικειμενικά κριτήρια, από ότι των ανακαλουμένων.
ζ. Με την πρόοδο εφαρμογής του θεσμού αυτού σταδιακά θα αρχίσει η ζύμωση και θα είναι ευχερέστερη στο μέλλον η μετάπτωση σε άλλο πλέον σύγχρονο σύστημα εξελίξεως των αξιωματικών.
Συγχρόνως για τις περιπτώσεις που θα αναγκαιούσαν επί πλέον Αξιωματικοί για κάλυψη αναγκών, τότε θα μπορούσε να εφαρμοσθεί μερικώς ο θεσμός της ανακλήσεως, ή άλλη μορφή, όπως π.χ. με σύμβαση έργου.
13. Το ισχύον θεσμικό πλαίσιο επιτρέπει, επίσης, την αύξηση των θέσεων αξιοποίησης των ε.α. Αξιωματικών, όπως παρακάτω:
α. Με πρόβλεψη
ικανού αριθμού θέσεων Αξιωματικών στον υπό έκδοση κανονισμό εσωτερικής
λειτουργίας του Ινστιτούτου Αμυντικών
Αναλύσεων που συστάθηκε με βάση το Ν2292/95 «Περί Οργανώσεως και Λειτουργίας
του ΥΕΘΑ» και το ΠΔ 320/96 όπως αυτό στη συνέχεια τροποποιήθηκε.
β. Με την συγκρότηση- επάνδρωση βάσει του άρθρου 5 (παραγρ 21-22) του Ν2292/95, των διαφόρων επιστημονικών επιτροπών και ομάδων εργασίας συμβουλευτικού χαρακτήρα με ε.α. Αξιωματικούς.
γ. Με την χρησιμοποίηση ε.α. Αξιωματικών ως διδακτικού προσωπικού και σε άλλες Σχολές των ΕΔ ΑΔΙΣΠΟ, ΣΕΘΑ, Σχολεία εφαρμογής κ.λ.π.
δ. Με την αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών στις υπό κρατικό έλεγχο αμυντικές βιομηχανίες(στη διοίκηση, στα τμήματα ποιοτικού ελέγχου και αλλού).
14. Συμμετοχή σε ειδικά συγκροτηθησσόμενα συμβουλευτικά όργανα, όπως, τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες Συμβούλια Αρχηγών ΓΕ-ΥΠΕΘΑ. Παρεμφερής μορφή είναι, οι διατελέσαντες κατά τα τελευταία χρόνια Αρχηγοί\ΓΕ να αποτελούν ειδικούς συμβούλους του ΥΕΘΑ και αρχηγών ΓΕ.
15. Αξιοποίηση των υπαρχόντων φορέων ιδιωτικού τομέα, αλλά συυγκροτουμένων από ε.α. Αξιωματικούς, όπως ο ΣΕΕΘΑ και άλλοι παρεμφερείς που παρουσιάζουν αξιόλογη δραστηριότητα, για την υποβοήθηση του έργου των ΓΕ, σε πολλά θέματα. Αυτονόητη η αξιολόγηση του έργου τους.
16. Συγκρότηση ομάδων από εξειδικευμένους ε.α. Αξιωματικούς, αυτόνομα, είτε μέσω οργανώσεων ή συνδέσμων ή ενώσεων αποστράτων, για παροχή υποβοηθητικού\ συμβουλευτικού ρόλου σε φορείς των ΥΠΕΘΑ-ΓΕ στο εσωτερικό, αλλά και υποβοήθηση συμμαχικών και άλλων χωρών, σε διάφορα θέματα, όπως, οργάνωσης, εκπαίδευσης, άρσεως εκκαθαρίσεως Ναρκοπεδίων, προσαρμογής στους συμμαχικούς φορείς(ΝΑΤΟ-ΕΕ- ΟΑΣΕ κ.α.).
17. Ευρεία συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών στην προετοιμασία διεθνών εκδηλώσεων, στις ενημερωτικές εκστρατείες για την περιβαλλοντολογική προστασία και στην προετοιμασία των νέων για τη στράτευσή τους ή στη συμμετοχή τους στον επαγγελματικό στρατό κλπ.
18. Η προσωπικότητα, οι ικανότητες και τα προσόντα με τα οποία είναι εφοδιασμένοι οι εν ενεργεία Αξιωματικοί για να δυνηθούν να ανταποκριθούν στο λίαν δυσχερές και πολύπλοκο έργο τους, παραμένουν με την μετάπτωση των αξιωματικών στην κατάσταση της αποστρατείας.
19. Οι προαναφερθείσες ικανότητες-χαρακτηριστικά καθιστούν πολλούς από τους ε.α. Αξιωματικούς ικανούς να χειρίζονται προσωπικό, να οργανώνουν, πρωτογενώς ή δευτερογενώς, συστήματα και καταστάσεις, να χειρίζονται κρίσεις, κάθε μορφής και φύσεως, από τις πλέον απλές μέχρι τις πλέον σύνθετες, να λαμβάνουν ταχείς και ορθές αποφάσεις υπό συνήθεις ή και συνθήκες πιέσεως. Προσόντα που δεν διαθέτουν πολλά από τα στελέχη άλλων τμημάτων της Ελληνικής κοινωνίας.
20. Για την αξιοποίηση των ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα, θα πρέπει να γίνει άμεσα από το ΥΠΕΘΑ ΓΕΕΘΑ προς το αρμόδιο Υπουργείο ενέργεια για τη συμπλήρωση των προβλεπομένων θέσεων στις υπηρεσίες ΠΣΕΑ και ΠΑΜ.( Ν2641/98 «Περί ΠΣΕΑ – ΠΑΜ»), αλλά και για τη συγκρότηση των προβλεπομένων Μονάδων Πολιτικών Προστασίας.
21. Ακολούθως απαιτείται η συγκρότηση\ δημιουργία, με τη βοήθεια ενδεχομένως των Ενώσεων αποστράτων των Κλάδων των ΕΔ ή των ΓΕ, τράπεζας δεδομένων, των ενδιαφερομένων ε.α. Αξιωματικών με τα προσόντα και τις εξειδικεύσεις ενός εκάστου.
22. Στη συνέχεια θα πρέπει να αναληφθούν προγραμματισμένες και συντονισμένες προσπάθειες σε πολιτικό κυρίως επίπεδο(ΥΠΕΘΑ), αλλά και σε επίπεδο ΓΕΕΘΑ, για την προβολή των προαναφερθέντων προσόντων και των δυνατοτήτων των ε.α. Αξιωματικών. Η προβολή αυτή θα παροτρύνει και θα ενθαρρύνει την αξιοποίηση αυτών, αλλά και θα εξαλείψει αγκυλώσεις και τυχόν συμπλέγματα του παρελθόντος. Η αναληφθησόμενη προσπάθεια θα πρέπει να κατατείνει στη θέσπιση διαδικασιών και μεθόδου, αλλά και να υποδεικνύει πιθανούς τομείς αξιοποιήσεως. Επίσης να τονίζει ότι η όποια αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών από τον ευρύτερο Δημόσιο Τομέα δεν θα λειτουργήσει ανταγωνιστικά προς τα λοιπά μέλη της ελληνικής κοινωνίας, αλλά συμπληρωματικά. Επίσης να τονίζει ότι η πληρέστερη αξιοποίηση της διαθέσιμης ειδικευμένης εργασίας και διοικητικής εμπειρίας, από όπου και εάν προέρχονται, ενισχύει το παραγωγικό δυναμικό της χώρας και αυξάνει τη συνολική ζήτηση εργασίας.
23. Ακολούθως αναφέρονται ενδεικτικά και όχι αποκλειστικά τομείς αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών από τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα :
α. Αξιοποίηση σε Υπουργεία, Οργανισμούς, ΔΕΚΟ που έχουν σχέση με τον χειρισμό κρίσεων Επίσης Αξιοποίηση σε επιτελικές, διοικητικές, θέσεις συνδέσμων, συμβούλων επί θεμάτων αμύνης, ασφαλείας.
β. Αξιοποίηση ε.α. Αξιωματικών σε Διεθνείς Οργανισμούς, όπως ΝΑΤΟ, ΟΗΕ, ΟΑΣΕ, αναλόγως των προσόντων τους και των κατά περίπτωση αναγκών.
γ. Αξιοποίηση για κάλυψη αναγκών ενημερώσεως κοινού σε θέματα ΠΣΕΑ, ΠΑΜ, επαγγελματικού προσανατολισμού σε επαγγέλματα που έχουν σχέση με το στρατό κλπ, από ε.α. Αξιωματικούς
δ. Αξιοποίηση με επάνδρωση υπηρεσιών, που απαιτούν αυξημένες ικανότητες χειρισμού προσωπικού.
ε. Αξιοποίηση με συμμετοχή ε.α. Αξιωματικών σε συγκροτούμενες κατά περίπτωση υπηρεσίες ή απλώς ομάδες εργασίας για παροχή υπηρεσιών σε φίλες, γειτονικές και άλλες, χώρες, που πρόκειται να ενταχθούν στο ΝΑΤΟ ή στην ΕΕ σε θέματα που αφορούν σε οργάνωση, εκπαίδευση, εξοπλισμούς ΕΔ και διαδικασιών των θεσμών αυτών ή παρεμφερών.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ζ ‘
Στη μελέτη «Αξιοποίηση Αποστράτων Αξιωματικών από τις ΕΔ και τον Ευρύτερο Δημόσιο Τομέα»
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
1. Άμεση συμπλήρωση με μέριμνα των αρμοδίων φορέων του ΥΠΕΘΑ-ΓΕ, τυχόν κενών θέσεων που καλύπτονται με Αξιωματικούς από ανάκληση.
2. Επέκταση- αναβάθμιση του ισχύοντος θεσμού του διδακτικού προσωπικού από ε.α. Αξιωματικούς, που ισχύει για τα ΑΣΕΙ, στη ΣΕΘΑ, στην ΑΔΙΣΠΟ, στις Σχολές εφαρμογής – εξειδικεύσεως και αλλού. Ένταξη των ε.α. Αξιωματικών καθηγητών ΑΣΕΙ σε θέσεις Διδακτικού, Ερευνητικού Προσωπικού (ΔΕΠ).
3. Κάλυψη του συνόλου και ενδεχομένως επέκταση των προβλεπομένων θέσεων από το ισχύον νομικό πλαίσιο περί ΠΣΕΑ-ΠΑΜ( ν.2641\98) ε.α. Αξιωματικών. Προς τούτο θα απαιτηθεί ενέργεια ΥΠΕΘΑ-ΓΕΕΘΑ προς τα αρμόδια Υπουργεία-φορείς. Η επέκταση του θεσμού αφορά στις προβλεπόμενες να συγκροτηθούν Μονάδες Πολιτικής Προστασίας.
4. Αξιοποίηση του ισχύοντος νομικού πλαισίου συγκροτήσεως του Ινστιτούτου Αμυντικών Αναλύσεων(ΠΔ, υπ’ αρίθ. 320,ΚΥΑ υπ’ αρίθ. 88077), προκειμένου να περιλάβει στον Οργανισμό λειτουργίας του και ε.α. Αξιωματικούς. Συγκρότηση- Επάνδρωση των προβλεπομένων από το άρθρο 5 (Παρ. 21-22) του ν. 2292/95 «Περί ΥΕΘΑ» των διαφόρων Επιστημονικών Επιτροπών και Ομάδων Εργασίας από ε.α.Αξιωματικούς. Στις επιτροπές αυτές θα πρέπει να εξετασθεί εάν και κατά πόσο είναι δυνατή η ένταξη αναλόγων προς τα υπάρχοντα σε άλλες χώρες συμβούλια παρά τους Αρχηγούς των ΓΕ- συντιθέμενα από τους προσφάτως αποστρατευθέντες Αρχηγούς. Ανάλογο συμβουλευτικό όργανο θα μπορούσε να συγκροτηθεί και στο ΥΠΕΘΑ.
5. Κάλυψη από ε.α. Αξιωματικούς όλων των προβλεπομένων θέσεων στους διεθνείς οργανισμούς που συμμετέχει χώρα μας και ενδεχομένως διεκδίκηση και άλλων.
6. Αξιοποίηση από το ΥΠΕΘΑ-ΓΕ των υπαρχόντων φορέων στους οποίους συμμετέχουν ε.α. Αξιωματικοί, όπως οι Ενώσεις Αποστράτων, ο ΣΕΕΘΑ αλλά και μεμονωμένων ε.α. Αξιωματικών κ.α., με ανάθεση έργου. Ως τέτοιο έργο ενδεικτικά αναφέρεται η διενέργεια μελετών επί διαφόρων θεμάτων, η ανάθεση οργανώσεως συνεδρίων, διαφόρων εκδηλώσεων, η πρόσληψη συμβούλων, επεξεργασία – έκδοση ΣΤΥΠ. Λοιπά όπως στο Παράρτημα Δ’ .
7. Κάλυψη όλων των προβλεπομένων θέσεων στις υπό κρατικό έλεγχο Αμυντικές Βιομηχανίες , τόσο στη Διοίκηση, όσο και σε επιτελικές – τεχνικές και θέσεις ελέγχου ποιότητος, εξελίξεως συμβάσεων από ε.α. Αξιωματικούς.
8. Πλήρης αντικατάσταση του θεσμού των ανακαλουμένων Αξιωματικών, από τις προβλέψεις της παραγράφου 7 του άρθρου 12 και 4γ-4δ του άρθρου 18 του ν. 2439\ 1996 «Περί Ιεραρχίας…….» με Αξιωματικούς παραμένοντες στον αυτό βαθμό. Η αντικατάσταση μπορεί να γίνει άμεσα για τους βαθμούς Συνταγματάρχου-Ταξιάρχου και με νομοθετική ρύθμιση για το βαθμό του Υποστρατήγου. Οι επιθυμούντες, εκ των παραμενόντων Αξιωματικών, θα παραμένουν μέχρις συμπληρώσεως του προβλεπομένου για το βαθμό τους ορίου ηλικίας. Σύμφωνα μετά στοιχεία του Πίνακα 9 ο μέγιστος αριθμός που μπορεί να αξιοποιηθεί ανέρχεται σε 616. Εάν ληφθεί υπόψη ότι ήδη χρησιμοποιούνται 280 ε.α. Αξιωματικοί ως ανακεκλημμένοι, υπολείπεται η κάλυψη θέσεων για 386 περίπου Αξιωματικούς, με ετήσιο κόστος 4,5 έως 6,5 εκ. Ευρώ ετησίως. Πρέπει να ληφθεί υπόψη το οικονομικό και λοιπό όφελος των Ταμείων των κλάδων των ΕΔ. Η λύση αυτή εκτιμάται ότι είναι επωφελής και για τα δύο μέρη. Την Υπηρεσία και τους Αξιωματικούς, για τους λόγους που αναφέρονται στα Παραρτήματα Β-Δ. Εκτιμάται ότι επιλύει σχεδόν το σύνολό του τα όποια προβλήματα που τώρα πηγάζουν από την αυστηρή και τυπική εφαρμογή του νόμου 2439/96
9. Δημιουργία βάσεως δεδομένων όλων των αποστρατευομένων Αξιωματικών, με συμπλήρωση ειδικού βιογραφικού σημειώματος. Η δημιουργία της βάσεως μπορεί να ανατεθεί στις Ενώσεις αποστράτων των κλάδων των ΕΔ, ή να γίνει από τα ίδια τα Επιτελεία, με πρόσληψη ειδικών ε.α. Αξιωματικών.
10. Επανεκτίμηση των παραμέτρων εξελίξεως-αποστρατείας των Αξιωματικών(ετήσια παραγωγή, ΝΟΘ, ν. 2439\96)με σκοπό σταδιακά η αποστρατεία να επισυμβαίνει με την συμπλήρωση του ορίου ηλικίας, κατά περίπτωση, χωρίς παρακώλυση της ηλικιακής ανανέωσης της επετηρίδας. Το θέμα αυτό μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο ειδικής μελέτης από το ΣΕΕΘΑ.
11. Ανάληψη εκτεταμένης και συντονισμένης προσπάθειας ενημέρωσης και προβολής των διαφόρων φορέων του Ευρύτερου Δημόσιου Τομέα για τα προσόντα και τις δυνατότητες των ε.α. Αξιωματικών από το ΥΠΕΘΑ και το ΓΕΕΘΑ. Την προσπάθεια αυτή θα μπορούσαν να συνδράμουν οι ΕΑΑ των κλάδων και οργανώσεις όπως ο ΣΕΕΘΑ κ.α. Η προσπάθεια αυτή θα πρέπει να κατατείνει στην ενημέρωση, παρότρυνση και ενθάρρυνση των διαφόρων φορέων ως άνω, για τις δυνατότητες των ε.α. Αξιωματικών και τις πιθανές θέσεις αξιοποιήσεως τους, αλλά και τα αμοιβαία οφέλη από την αξιοποίηση αυτή. Ενδεικτικός πίνακας θέσεων αξιοποιήσεως ε.α. Αξιωματικών φαίνεται στο Παράρτημα Δ’ και στα Γενικά Συμπεράσματα.
12. Ενίσχυση των οργανώσεων εκείνων που συντίθενται κατά πλειοψηφία από ε.α. Αξιωματικούς και παρουσιάζουν αξιόλογο δραστηριότητα, τόσο με την ανάθεση έργου από ΥΠΕΘΑ και τους εποπτευομένους από αυτό Οργανισμούς όπως το ΙΑΑ και τα ΓΕ, όσο και με την ένταξή τους στις μη Κυβερνητικές Οργανώσεις των διαφόρων Υπουργείων. Εξυπακούεται ότι θα προηγηθεί αξιολόγηση του έργου και των δυνατοτήτων των οργανώσεων αυτών.
[1] Καθηγητής ΕΜΠ Ρ. Φακιολάς στη γραπτή εισήγησή του στο συνέδριο της ΕΑΑΣ με θέμα » Ο Ρόλος του εα αξιωματικού στη Σύγχρονη Κοινωνία».
[2] ΠΔ υπ’ αρίθμ. 320(ΦΕΚ 217\1996 και ΚΥΑ Υπουργών Οικονομικών-Εθν. Αμύνης υπ’ αρίθμ. 88077(ΦΕΚ 1529\2002.
[3] . Αυτό διότι ο αριθμός και οι θέσεις που θα καλυφθούν στον τομέα αυτό από ε.α. αξιωματικούς εξαρτώνται από την επιθυμία ή τη θέληση του οικείου Νομάρχη ή Περιφερειάρχη.
[4] Η μορφή της ανακλήσεως, χωρίς να απορρίπτεται τελείως, έχει πολλά μειονεκτήματα συνιστάμενα κυρίως στη συσσώρευση(συνωστισμό-πλεονασμό) ανωτάτων αξιωματικών, η οποία προβάλλει προς τα έξω την εικόνα ότι οι Ελληνικές ΕΔ διαθέτουν έναν υπέρμετρα μεγάλο αριθμό ανωτάτων αξιωματικών, με ότι αυτό σημαίνει. Παράλληλα δημιουργούνται συνειρμοί σχέση έχοντες με την επετηρίδα, διότι δυστυχώς στις ΕΔ μας δεν έχει ακόμη αφομοιωθεί η μορφή και η διαδικασία της υπερβάσεως της επετηρίδας. Συγχρόνως στο θεσμό αυτό της ανακλήσεως ανώτατοι αξιωματικοί χρησιμοποιούνται σε θέσεις όχι ανάλογες του βαθμού που κατέχουν.
[5] Πρόκειται για τις Σχολές μετεκπαιδεύσεως Αξιωματικών του ΣΞ που ανήκουν στο Μηχανικό, Διαβιβάσεις, Τεχνικό, αντίστοιχα, και που θεωρούνται και είναι πολύ υψηλού επιπέδου.
[6] Νόμο 72662
[7] 96-28 της 11ης Ιανουαρίου 1996
[8] , ο L01 του 1970
[9] νόμος 17/99
[10] Ναπολέων, Απομνημονεύματα, το. 1, σελ. 441. «`Όταν ένα `Έθνος δεν έχει αξιωματικούς και αρχάς στρατιωτικής φύσεως, είναι δύσκολον να οργανώσει ένα στράτευμα». Επίσης Ναπολέων Αλληλογραφία, αριθ. 15387 «Τα στρατεύματα δεν χωλαίνουσι ποτέ λόγω ελλείψεως ανδρών, αλλά πάντοτε εξ’ αιτίας ελλείψεως των αξιωματικών».
[11] Γ. Κωσταράς καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών. Εισήγηση στην Ημερίδα ΕΑΑΣ με θέμα «Ο ρόλος του εα αξιωματικού στη σύγχρονη κοινωνία»
[12] Εξετάζονται λεπτομερώς σε ειδικό παράγοντα της παρούσης μελέτης.
[13] Ξενοφών: Κύρου Παιδεία Βιβλ. 3 Κεφ. 3 «Δια της υπακοής, της καρτερίας, των κόπων, των κινδύνων, της συμπνοίας και της ενότητος μεγάλα οφέλη προσδοκώμεν.» και Βιβλ. 8 Κεφ. 1 «Οποίαν νίκην δύναται να φέρει ένα στράτευμα αποτελούμενον από άνδρας απειθείς; Οποίον αποτέλεσμα θα έχει η ανυπακοή εις τους ανωτέρους;» και Πλούταρχου: Η ζωή του Λυκούργος. « Η υπακοή εξαρτάται από την συμπεριφοράν και την πειθαρχία του ηγήτορος.» Ναπολέων, Αλληλογραφία προς τους διοικητάς. «Διατηρείται πάντοτε την πειθαρχία εις το στράτευμα».
[14] Μπαντόλιο, Γνώμαι επί της χρησιμοποιήσεως της ΜΠ, σελ.33: «Η ευθύνη του ηγήτορος παραμένει μέχρι της τελείας εκτελέσεως του έργου του, δια τούτο η πράξις του δεν περιορίζεται εις την προετοιμασίαν, αλλά φθάνει εις την μεγίστην έντασιν κατά την εκτέλεσιν».
[15] Δημοσθένης, ‘Α’ Φιλιππικός: «Δια την καλήν διεξαγωγήν του πολέμου δεν πρέπει να ακολουθώμεν τα γεγονότα, αλλά να τα προβλέπομεν και να τα προλαμβάνομεν».
Ναπολέων, Αλληλογραφία, αριθμ. 14307: «Μόνον δια σχεδίων ασφαλών και εκπονηθέντων καταλλήλως κερδίζεται ο πόλεμος». Ομοίως Μπλανς, περί στρατιωτικής επιστήμης κλπ.: «Το πνεύμα, και εις τας πλέον φωτεινάς εμπνεύσεις του, δεν δύναται καθ’ ολοκληρίαν και κατ’ ίδιον τρόπον να κατευθύνη εν μεγάλο και πολυσχιδές στράτευμα, το οποίον δια της τελειοποιήσεως των μεθόδων και της καλυτέρας ταξινομήσεως των ανθρώπων και των πραγμάτων υπερβαίνει την δύναμιν και το ανθρώπινον πνεύμα». Συναφώς, Φον Μόλτκε: «Πρώτα υπολογίζομεν και μετά επιχειρούμεν».
[16] Πόλιο, Κονστόνζα, σελ. 96: «`Ένας στρατηγός ευρίσκεται ενίοτε εις την ανάγκην να λαμβάνει εντός ολίγων δευτερολέπτων μίαν απόφασιν, με την μελέτην της οποίας εκατοντάδες κριτικών δύνανται να ασχοληθώσιν επί σειράν ετών».
[17] Ξενοφών, Κύρου Παιδεία, βιβλ.2, Κεφ. 1 «Ο ηγήτωρ δεν αρκεί μόνον να είναι ανδρείος, αλλά και πεπαιδευμένος, κατά τρόπον ώστε όσοι τον υπακούουν να τον μιμώνται κατά το δυνατόν». Μαρσελί, Ο πόλεμος και η ιστορία του, τομ. 1σελ. 76 «Δια τον άνθρωπον, ο οποίος προορίζεται να διοική, η μελέτη των μεγάλων πραγμάτων δεν πρέπει ποτέ να θεωρείται επαρκής».
[18] Ρ. Φακιολάς καθηγητής ΕΜΠ. Εισήγηση στην Ημερίδα ΕΑΑΣ με θέμα «Ο ρόλος του εα αξιωματικού στη σύγχρονη κοινωνία»
[19] Ξενοφών Κύρου Ανάβασις Βιβλ. 7 Κεφ. 7 «Ο Σωκράτης, εξετάζων ποία είναι η μεγαλυτέρα αρετή ενός καλού στρατηγού, αφού έφερεν εις κατώτερα επίπεδα όλας τας άλλας, αφήκεν εις το υψηλότερον εκείνην, δια της οποίας καθίστανται ευτυχείς οι ευρισκόμενοι υπό τας διαταγάς του». Φρειδερίκος Β’ Η τέχνη του πολέμου Κεφ. 1. «Ως καλός πατήρ διοικήσατε το στράτευμά σας μέχρι και του τελευταίου στρατιώτου θεωρήσατε αυτόν τέκνον σας». Κουροπάτκιν, Απομνημονεύματα. Μέρος 2ο σελ. 448: «Είς ηγήτωρ θα ευρίσκει πάντοτε θέσιν εις την καρδίαν των στρατιωτών του μόνον όταν θα αποκτήσει την ιδιότητα του «πατρός-διοικητού». `Ισως ο διοικητής να είναι αυστηρός, αλλά να μη στερείται του ανωτέρω τίτλου».
[20] Θεωρούμε ότι μεταξύ των μειονεκτημάτων είναι ότι πολλές φορές χρησιμοποιούνται αξιωματικοί υψηλών βαθμών για δυσανάλογες του βαθμού τους θέσεις. Π.χ. διευθυντής της ΛΑΕΔ χρησιμοποιήθηκαν αξιωματικοί βαθμού αντιστρατήγου. Επίσης επανέρχονται στην υπηρεσία αξιωματικοί που έχουν αποκόψει την επαφή με τις ΕΔ από μακρού χρονικού διαστήματος. Πρόσφατα κατεβλήθη προσπάθεια αμβλύνσεως του μειονεκτήματος αυτού με περιορισμό του χρόνου αποστρατείας-ανακλήσεως. Ως ένα άλλο μειονέκτημα του θεσμού θεωρείται η ανυπαρξία κριτηρίων και θεσμικού οργάνου, επίσης και η έλλειψη συνέχειας ενεργείας-αποστρατείας για την επιλογή των καταλλήλων προσώπων στην κατάλληλη θέση. Πολλές φορές εφαρμόζονται άλλα κριτήρια από τις απαιτήσεις της όποιας συγκεκριμένης θέσεως. Τέλος δεν θα είμεθα μακράν της πραγματικότητας εάν δεν τονίζαμε ότι ο θεσμός δεν ανταποκρίνεται τις αντιλήψεις της πλειονότητας των αξιωματικών περί ιεραρχίας και προαγωγών, δηλαδή ακόμη υπάρχουν αντιλήψεις για ανάγκη τηρήσεως της επετηρίδας.
[21] Προεδρικό Διάταγμα 320\1996 και ΚΥΑ 88077\2002
[22] Κάτι ανάλογο συμβαίνει στις Ε.Δ. των ΗΠΑ., αλλά και στο Ελληνικά ΑΕΙ.
[23] Καθηγητής ΕΜΠ Ρ. Φακιολάς στη γραπτή εισήγησή του στο συνέδριο της ΕΑΑΣ με θέμα» Ο Ρόλος του εα αξιωματικού στη Σύγχρονη Κοινωνία».
[24] . Αυτό διότι ο αριθμός και οι θέσεις που θα καλυφθούν στον τομέα αυτό από ε.α. αξιωματικούς εξαρτώνται από την επιθυμία ή τη θέληση του οικείου Νομάρχη ή Περιφερειάρχη.
[25] Η μορφή της ανακλήσεως, χωρίς να απορρίπτεται τελείως, έχει πολλά μειονεκτήματα συνιστάμενα κυρίως στη συσσώρευση(συνωστισμό-πλεονασμό) ανωτάτων αξιωματικών, η οποία προβάλλει προς τα έξω την εικόνα ότι οι Ελληνικές ΕΔ διαθέτουν έναν υπέρμετρα μεγάλο αριθμό ανωτάτων αξιωματικών, με ότι αυτό σημαίνει. Παράλληλα δημιουργούνται συνειρμοί σχέση έχοντες με την επετηρίδα, διότι δυστυχώς στις ΕΔ μας δεν έχει ακόμη αφομοιωθεί η μορφή και η διαδικασία της υπερβάσεως της επετηρίδας. Συγχρόνως στο θεσμό αυτό της ανακλήσεως ανώτατοι αξιωματικοί χρησιμοποιούνται σε θέσεις όχι ανάλογες του βαθμού που κατέχουν.
[26] Πρόκειται για τις Σχολές μετεκπαιδεύσεως Αξιωματικών του ΣΞ που ανήκουν στο Μηχανικό, Διαβιβάσεις, Τεχνικό, αντίστοιχα, και που θεωρούνται και είναι πολύ υψηλού επιπέδου.